28 Март, 2026, 8 Шаввол, 1447
28 Март, 2026, 8 Шаввол, 1447
Имом Ибн Аннаҳвий раҳимаҳуллоҳ айтадилар: Бир куни Ибн Атоуллоҳ Искандарийнинг илм мажлисларига келдим. Ўша вақтда у зот ўз замонасининг тасаввуф аҳли орасида ЭНГ катта уламолардан эдилар. У кишига қараб туриб илмларига ҳавасим келди ва ичимда: бу зот қайси мақомда эканлар-а? – деб ўз-ўзимга айтдим. Шу вақт шайх гапдан тўхтаб менга қарадиларда: Эй, Ибн Аннаҳвий! Осий ва гуноҳкорларнинг мақомидаман, дедилар. Бу гапни эшитиб хайратда қолдим ва салом бериб секин кетдим. Ўша кечаси Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламни тушимда кўрдим. У зот бир тепаликнинг устида турибдилар, саҳобалар у кишининг атрофларида, одамлар тўпланган. Шу пайт Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: Қани Тожуддин ибн Атоуллоҳ? - дедилар. Ибн Атоуллоҳ: Мен шу ердаман, деб жавоб бердилар . Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам унга: Тур ўрнингдан ва гапир. Аллоҳ таоло сенинг гапингни яхши кўради, дедилар . Ибн Атоуллоҳ Аллоҳнинг муҳаббати ҳақида гапира бошладилар.
Алаҳсиб ўрнимдан турдим ва шу заҳоти Ибн Атоуллоҳнинг ҳузурларига югурдим. Қарасам у киши Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг ҳузурларида гапираётган гапларини айтиб турган эканлар. Ўзимга ўзим: Мана бу юксак мақом экан, дедим. Шунда Ибн Атоуллоҳ менга табассум билан боқиб: Эй, Ибн Аннаҳвий! Сенга махфий бўлганлари бундан ҳам буюк, дедилар.
Ҳомиджон домла Ишматбеков,
Ўзбекистон мусулмонлари идораси
раисининг биринчи ўринбосари.
Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
ҲАЙВОНЛАР ҲАМ БИЗ КАБИ УММАТ.
“Ерда судралиб юрган ҳар бир жонивор, осмонда қанот қоқаётган ҳар бир қуш худди сизлар каби (Бизнинг қўл остимиздаги) жамоалардир” (Анъом сураси, 38-оят).
ҲАЙВОНГА ОЗОР БЕРИБ, ДЎЗАХГА ТУШГАН АЁЛ.
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Бир аёл мушук тўғрисида дўзахга кирди. У мушукни боғлаб қўйиб, овқат бермади ва ер ҳашаротларини ейишига ҳам йўл қўймади”, дедилар (Имом Бухорий, Имом Муслим ривояти).
ҲАЙВОНЛАР БОРАСИДА АЛЛОҲДАН ҚЎРҚИНГ!
Расулуллоҳ алайҳиссалом орқаси қорнига ёпишган туянинг олдидан ўтиб қолдилар ва: “Бу тилсиз ҳайвонлар тўғрисида Аллоҳдан қўрқингиз. Уларни яхши миниб, яхши едиринглар”, деганлар.
МЕНИ БЕКОРДАН БЕКОРГА ЎЛДИРДИ...
Набий алайҳиссалом айтдилар: «Ким чумчуқни ҳам бекордан ўлдирадиган бўлса, у қиёмат куни Аллоҳга: “Ё Роббим, фалончи мени бир манфаат юзасидан эмас, бекордан бекорга ўлдирди”, дейди».
АЛЛОҲНИНГ ЛАЪНАТИГА ҚОЛИШДАН ЭҲТИЁТ БЎЛИНГ!
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам юзи куйдирилган эшакнинг олдидан ўтдилар ва: “Бунга белги қўйган кишига Аллоҳнинг лаънати бўлсин”, дедилар.
ПИЧОҒИНГИЗНИ ЎТКИРЛАНГ.
Ҳайвонни сўяётганда пичоқни ўткирлаш шарт. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам айтадилар: “Албатта, Аллоҳ ҳар бир нарсага яхшиликни вожиб этгандир. Агар ўлдирсангиз, чиройли ўлдиринг. Сўйсангиз, чиройли сўйинг. Пичоғингизни ўткирланг”.
ҲОЛИНГГА ВОЙ...
Умар розияллоҳу анҳу қўйни сўйиш учун оёғидан судраб кетаётган кишининг олдидан ўтиб унга: “Ҳолингга вой, уни ўлимга чиройли олиб боргин”, дедилар.
ХАЛИФА ҚАЙТАРГАН АМАЛ
Умар ибн Абдулазиз раҳимаҳуллоҳ жониворлар устига оғир юк юклашга ва темирли қамчи билан ҳайдашга рухсат бермасдилар.
АЗОБЛАШГА ҲЕЧ КИМНИНГ ҲАҚҚИ ЙЎҚ!
Ибн Масъуд розияллоҳу анҳу айтадилар: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам билан сафарда эдик. Бир вақт кичкина қуш кўриб қолдик. Унинг иккита жўжаси бор эди. Жўжаларини олиб қўйган эдик, тепамизда гир айланиб уча бошлади.
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Ким буни безовта қилди? Боласини унга қайтаринг”, дедилар. Сўнг биз ёндирган чумоли уясига кўзлари тушиб: “Бунга ким ўт қўйди?” деб сўрадилар.
“Биз”, деган эдик, “Парвардигордан бошқанинг олов билан азоблашга ҳаққи йўқ”, дедилар» (Имом Абу Довуд ривояти).
Даврон НУРМУҲАММАД
Иймон 
Намоз 
Рўза 
Закот 
Ҳаж 
Қуръон 
Ислом сабоқлари 
Aлоқа 