Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
04 Феврал, 2026   |   16 Шаъбон, 1447

Тошкент шаҳри
Бомдод
06:11
Қуёш
07:32
Пешин
12:42
Аср
16:01
Шом
17:47
Хуфтон
19:01
Bismillah
04 Феврал, 2026, 16 Шаъбон, 1447

Динда саволим бор: Ҳозир кўпчилик лотерея ўйнашга қизиқиб кетди...

05.01.2022   2378   1 min.
Динда саволим бор: Ҳозир кўпчилик лотерея ўйнашга қизиқиб кетди...

— Ҳозир кўпчилик лотерея ўйнашга қизиқиб кетди. Лотереяларнинг ҳам турли-тумани чиқиб кетган. Мен лотерeя ўйнаш ҳаром, ундан кeлган пул ҳам ҳаром, чунки қиморга киради, деб ўқигандим. Лотерея ўйнаётган дўстларимга шуни айтсам, улар: “Бунга далил йўқ, қиморга кирмайди, авваллари бундай ўйинлар бўлмаган”, дeйишяпти. Илтимос, динимиздан далил кeлтириб бeрсангиз, мeн уларга кўрсатардим.

— Умумий қоида: кўпчилик пул тикиб, гарчи озгинадан бўлса ҳам улардан бирига ўша пул ютуқ сифатида етиши қимор ҳисобланади.

Бир томон ўзи тарафидан ютуқ қўйса, уни олиш жоиз. Масалан, бирор ташкилот спорт мусобақасини уюштириб, қатнашувчилардан пул олмасдан ўзи тарафидан ютуқ тайинласа, ғолибга уни олиш жоиз.

 

Муҳаммад Айюб ҲОМИДОВ

Мақолалар
Бошқа мақолалар
Мақолалар

Нега Каъбанинг иккита томи бор?

04.02.2026   170   2 min.
Нега Каъбанинг иккита томи бор?

Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм

Каъба биносининг мустаҳкамлигини таъминлаш учун унга қўшимча том қурилган бўлиб, у ички ва ташқи томлардан иборат. Ушбу икки том орасидаги масофа бир метрдан ортиқни ташкил этади.

Ташқаридан қараганда ёки Каъба ичига кириб, шифтга қаралса, том бир қаватдек туюлади.  Каъбанинг юқорисига чиқгач, томнинг икки қаватдан иборат эканлиги билинади.

Каъбадаги ички шифт ва ташқи томлар асосан ёғочдан ишланган. Ташқи том Бирмадан келтирилган 49 дона Тик (teak) дарахти ёғочидан тайёрланган. Ҳар икки том махсус елим билан маҳкамланган бўлиб, бу уларнинг бутунлигига зарар етказмаслигини таъминлайди.

Тик ёғочи дунёдаги энг қаттиқ ва чидамли ёғочлардан бири ҳисобланади. Унинг таркибида табиий мойлар кўп бўлгани учун у намликка, чиришга ва турли ҳашаротларга (масалан, термитларга) ниҳоятда бардошлидир. Чидамлилиги туфайли ундан асосан кемасозликда, қимматбаҳо мебеллар ясашда ва тарихий обидаларнинг том қисмларини қуришда фойдаланилади. Асосан Жанубий ва Жанубий-Шарқий Осиёда (Ҳиндистон, Индонезия, Мьянма/Бирма) ўсади.

Маълумотларга кўра, Каъбанинг ички том қисми тарих давомида 100 мартадан ортиқ таъмирланган. Илк таъмирлаш ишлари Пайғамбаримиз Муҳаммад алайҳиссломнинг охирги ҳаж сафарларидан қайтганларидан сўнг, баъзи тошлар тушиб кетганда амалга оширилган. Тошлар ёғоч билан алмаштирилган.

Кейинчалик, Халифа Умар ибн Хаттоб даврида ҳам бинони янада мустаҳкамлаш чоралари кўрилган ва ушбу даврда мустаҳкам хом ашёлар ишлатилгани манбаларда қайд этилади.

Ҳар йили Маккада кучли ёмғирлар мавсуми бошланганда, бир гуруҳ мутахассис усталар Каъба томини кўздан кечирадилар. Агар ёмғир суви томдаги кичик тирқишлардан ичкарига сизиб кирса, иншоотнинг ўша қисмини қайта таъмирлайдилар.

ТИИ Ҳадис ва ислом тарихи фанлари кафедраси
катта ўқитувчиси Пўлатхон Каттаев

Мақолалар