Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
03 Феврал, 2026   |   15 Шаъбон, 1447

Тошкент шаҳри
Бомдод
06:12
Қуёш
07:33
Пешин
12:42
Аср
16:00
Шом
17:46
Хуфтон
19:00
Bismillah
03 Феврал, 2026, 15 Шаъбон, 1447

Ҳанафий мазҳабида намоздан кейинги зикрлар, тиловат ва жамоат билан дуо қилишнинг фазилатлари

04.07.2022   4348   2 min.
Ҳанафий мазҳабида намоздан кейинги зикрлар, тиловат ва жамоат билан дуо қилишнинг фазилатлари

Инсон учун ер юзидан ибодатлар ичида энг маҳбуби, афзали бу Қуръони карим тиловатидир. Бу ишга Пайғамбаримиз Муҳаммад соллоллоҳу алайҳи васаллам биз умматни қизиқтирганлар. Чунки Қуръони Карим соҳибини шафоат қилади. Шайтон васвасаларидан қўрғон бўлади. Унинг тиловати гуноҳларни ўчирадиган, савобларни кўпайтирадиган гўзал амалдир. Минг афсуслар бўлсинки кейинги вақтларда айрим жоҳил илмсиз динда ғулувга кетган инсонлар бу ишни қилиш динда йўқ намоздан кейин тиловат қилишлик Пайғамбаримиз Муҳаммад соллоллоҳу алайҳи васаллам даврларида ҳам бўлмаган деган ўзларининг нотўғри эътиқодларини илгари суриш ҳолатлари кўпаймоқда.


Аллоҳ таоло Тоҳа сурасининг 124-оятида қуйидагича марҳамат қилади :
«Ким Менинг эслатмамдан юз ўгирса, бас, унинг учун танг (бахтсиз)турмуш (қабр азоби) бўлиши муқаррар ва Биз уни Қиёмат кунида кўр ҳолда тирилтирурмиз»
Муборак Ҳадисларда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам Оиша розияллоҳу анҳони ҳар куни Қуръони карим ҳаққини адо этишга буюрганлар. Буни 200-250 оят ўқиш ёки 100 оят ва Ихлос сурасини уч бора ўқиш билан адо этиш, деб тушунтирганлар. Қуръони каримдаги кўпгина суралар ва баъзи оятларнинг фазилатлари зикр қилинган. Ушбу тиловатнинг Қиёмат куни шафоат қилиши, савоблар кўпайтириб ёзилиши, ҳожатларнинг раво бўлиши, беморларга шифо бўлиши, дуоларнинг ижобат бўлиши, тетиклик ва ақлга мусаффолик бериши ва бошқа кўпгина фазилатлари баён қилинган.
Намоздан кейинги зикрлар
Намоздан кейинги зикрлар борасида Пайғамбаримиз Муҳаммад саллоллоҳу алайҳи васалламдан кўплаб ҳадислар ворид бўлган бўлиб жумладан:
Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:
«Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам шундай дедилар: «Ким ҳар намоздан кейин ўттиз уч марта тасбеҳ, ўттиз уч марта таҳмид, ўттиз уч марта такбир айтса – ҳаммаси бўлиб тўқсон тўққизта бўлади – ва кейин юзинчисида «Лаа илааҳа иллаллоҳу ваҳдаҳу лаа шарийка лаҳ, лаҳул мулку ва лаҳул ҳамд, ва ҳува ъалаа кулли шайъин қодийр» (Аллоҳдан ўзга илоҳ йўқ. У ёлғиздир. Унинг шериги йўқ. Подшоҳлик Унга хос. Ҳамду сано Унга хос. У ҳар нарсага қодирдир) деса, гуноҳлари денгиз кўпикларича бўлса ҳам, кечириб юборилади».
Имом Муслим ривоят қилган.
Ушбу биргина ҳадиси шарифдан кўриниб турибдики намоздан кейинги тасбеҳларнинг нақадар улуғ ва ҳикматли иш эканлиги. Шу боис барчаларимиз доимо ушбу ишдан бардавом бўлсак айрим мутаассибларнинг айтаётган гапларига раддия ўлароқ ушбу ишни мунтазам бажариб борсак иншааллоҳ дунё ва охиратимиз обод бўлишига сабабчи бўлган бўламиз.

Нурулло Маҳкамов,
Чуст туман “Саид Насимхон тўра” жоме масжиди имом-хатиби

МАҚОЛА
Бошқа мақолалар
Мақолалар

Кимга Аллоҳ нусрат берса, асло мағлуб бўлмайди

03.02.2026   854   2 min.
Кимга Аллоҳ нусрат берса, асло мағлуб бўлмайди

Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм

Мусулмоннинг таваккулга эҳтиёжи кучли бўлади. Хусусан “Ризқ” масаласида. Чунки ризқ инсоннинг ақлини ва қалбини машғул қилиб қўяди. Кечани бедор, ухламасдан ҳамда кундузини меҳнат ва машаққат билан ўтказиш натижасида инсоннинг жисми чарчайди.

Кўпинча инсон ризқни ўзига ўхшаш яратилган инсоннинг қўлида деб, ҳаёт луқмасини топиш учун нафсини хорлайди, лаганбардорлик қилади, бошини эгади, шаъни ва қадр-қимматини сарфлайди. У ўзига ўхшаш яратилган инсон хоҳласа беради, хоҳласа бермайди ҳамда унинг ва болаларининг ҳаёти унинг қўлида деб ўйлайди. Ҳудди Намруд Иброҳим алайҳиссаломга айтган гапларидек, Аллоҳ таоло жонни олиш ва қайтаришга қодир Зотдир.

Баъзи инсонлар ўзларига ҳаромни ейишга, пора олишга, рибони мубоҳ деб санашга ва ботил йўллар билан молларни ейишга фатво берадилар. Сабаби, ёшликдан кейин қарилик, саломатликдан кейин касалилк, лавозимидан бўшаб ёки ундан кейин зурриёти кучсиз бўлиб қолишидан қўрқадилар.


Абдуллоҳ Муборак раҳимаҳуллоҳ: “Кимда ким камбағаллик сабабли ҳаром нарсани еса, у таваккул қилувчи эмас”, деганлар. Буларнинг барчасидан чиқиш йўли Аллоҳ таолога таваккул қилишни маҳкам тутмоқликдир.

Мусулмон киши агар воъиз, дин тарқатувчи ва ислоҳ қилувчи бўлса таваккул қилишга кўпроқ муҳтож бўлади. Албатта у, таваккул қилишда мустаҳкам устунни ва мустаҳкам қўрғонни топади ҳамда куфр, зулм, боғий ва фасод мустабидларига юзланганда таваккул қилишга суянади. У Аллоҳ билан нусрат топади ва Аллоҳ билан азиз бўлади.

Кимга Аллоҳ нусрат берса, асло мағлуб бўлмайди, кимни беҳожат қилса, фақирлик кўрмайди ва кимни Аллоҳ азиз қилса хорликка юз тутмайди.

﴿إِنْ يَنْصُرْكُمُ اللَّهُ فَلَا غَالِبَ لَكُمْ وَإِنْ يَخْذُلْكُمْ فَمَنْ ذَا الَّذِي يَنْصُرُكُمْ مِنْ بَعْدِهِ وَعَلَى اللَّهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُونَ﴾

“Агар сизга Аллоҳ нусрат берса, сиздан ғолиб келувчи йўқ. Агар сизни ташлаб қўйса, Ундан ўзга ким ҳам ёрдам берар эди. Мўминлар фақат Аллоҳгагина таваккул қилсинлар”[1].

Юсуф Қаразовий раҳимаҳуллоҳнинг
"Таваккул" китобларидан


[1] Оли-Имрон, 160-оят.

Мақолалар