Киши яшаши учун жуда кам миқдорда озиқ-овқат истеъмол қилиши етарли. “Ошқозоннинг учдан бир қисмини овқат билан, иккинчисини сув билан, қолган қисмини ҳаво билан тўлдиринг”, – дейилган ҳадиси шарифда.
Пайғамбаримиз Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи васалламнинг ушбу сўзларини барча мусулмонлар ўз соғлиғини сақлаш ва умрини узайтириш учун эслаб қолиши зарур, чунки уларнинг аксарияти, айтмоқчи, бутунлай қобилиятсиз одамлар томонидан фақат шахсий бойлик учун тайёрланади.
Олимлар кўплаб тадқиқотлар асосида одамнинг ошқозони тўқ бўлмаса, унда чуқур ва тўлиқ нафас олиш анча осон кечишини аниқлашди. Саёз нафас (тез-тез нафас олиш) эса киши ҳаётини қисқартиришга сабаб бўлади.
Бутун тананинг қони карбонат ангидриддан тозалаш учун ўпкага боради. Аммо агар одамнинг нафас олиши чуқур бўлмаса (мос равишда керак бўлган кислород етарли миқдорда келмаса), унда жараён сустлашади, натижада қон ҳаётий кислород билан бойитилмайди ва бир хилдаги органларга қайтади. Бу эса инсон саломатлиги учун зарарли саналади.
Инсон бир дақиқада 16 марта нафас оламиз. Ҳар бир нафасда танага ярим литр ҳаво киради. Демак, инсон бир кунда 23 240 марта нафас олади, натижада организмга кислород билан бирга 11 620 литр ҳаво киради.
Аммо тўлиқ нафас олиш жараёни кишининг фақат чуқур ва тўлиқ нафас олиш натижасида юзага келади. Агар ошқозон тўлдирилган бўлса, чуқур нафас олиш мумкин бўлмайди, бунда танага кислород нормал метаболизм ва қонни тўлиқ тозалаш учун етарли бўлмаган миқдорда киради. Натижада танада турли касалликлар пайдо бўлади.
Шундай қилиб, биз ўз пулимиз ҳисобига касалликни келтириб чиқарамиз. Бу борада Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам нақадар гўзал сўзларни айтганлар: “Одам фарзанди ўз қорнидан ёмонроқ нарсани тўйдирмайди".
Бу ҳадиси шарифда қуйидаги воқеани эслашингиз мумкин. Бир пайтлар Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламга қимматбаҳо совға ва моҳир табиб жўнатди. Шунда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: "Биз оч қолмагунимизча овқат емаймиз ва умуман тўймаймиз, шунинг учун бизга шифокор керак эмас", деб табибни қайтариб юбордилар.
Буларнинг барчаси Пайғамбар Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг пайғамборлик рисоласининг тўғрилигини яна бир бор тасдиқлайди.
Интернет материаллари асосида Халқаро алоқалар
бўлими ходими Илёсхон Аҳмедов тайёрлади.
Ислом цивилизацияси марказида нуфузли халқаро анжуман доирасида тарихий ва маданий аҳамиятга эга воқеа юз берди. ТУРКСОЙ томонидан Марказнинг Ислом цивилизацияси маркази “Туркий дунёдаги энг яхши музей” деб эътироф этилди. Сертификат ТУРКСОЙ бош котиби Султон Раев томонидан тантанали равишда тақдим этилди. Бу эътироф Марказнинг қисқа вақт ичида халқаро майдонда юқори баҳоланаётганидан далолат беради.
Шунингдек, ТУРКСОЙ номидан Шавкат Мирзиёев ташаббуси билан чоп этилган “Турк дунёси адабиёти дурдоналари” 100 жилдлик китоблар тўплами ҳам сертификатга сазовор бўлди. Бу каби кенг қамровли нашр турк дунёсида илк бор амалга оширилди ва “дунёдаги энг яхши адабий лойиҳа” сифатида эътироф этилди.
— Бугун биз ТУРКСОЙ халқаро ташкилоти номидан учта сертификат тақдим этдик. Биринчи сертификатимиз Ўзбекистон Президенти Шавкат Мирзиёев ташаббуси билан чоп этилган “Турк дунёси адабиёти дурдоналари” номли 100 жилдлик китоблар тўпламига берилди. Таъкидлаш жоизки, бу каби кенг қамровли 100 жилдлик нашр ҳозиргача турк дунёсида амалга оширилмаган. Бу, албатта, Ўзбекистоннинг катта ташаббуси бўлди. Бугунги кунда Қозоғистон, Озарбайжон ва Қирғизистон каби давлатлар ҳам ушбу ташаббусни қўллаб-қувватлаб, турли ҳажмдаги — 20, 30, 40, 50 жилдлик китоблар нашр этмоқда. Шунинг учун биз ушбу тўпламни турк дунёсидаги ўзига хос адабий дурдона сифатида эътироф этиб, “дунёдаги энг яхши адабий лойиҳа” деб баҳолаб, сертификат тақдим этдик. Иккинчи сертификат эса Ислом цивилизацияси марказига “Туркий дунёдаги энг яхши музей” номинацияси бўйича берилди. Буни ТУРКСОЙ нинг юксак эътирофи, деб айтиш мумкин. Шунингдек, мазкур музей ТУРКСОЙнинг Турк дунёси музейлари ассоциациясига ҳам қабул қилинди, - деди ТУРКСОЙ бош котиби Султон Раев.
Анжуманда Туркия, Франция, Италия, Германия, АҚШ, Буюк Британия, Россия, Хитой, Ҳиндистон, Эрон ва Қозоғистондан келган етакчи олимлар иштирок этди. Улар Темурийлар даври тарихи, сиёсий тизими, шаҳарсозлик анъаналари, илм-фан ва маданият ривожи бўйича ўз тадқиқот натижаларини тақдим этдилар.
– ТУРКСОЙнинг бу эътирофи ҳурматли Президентимиз ташаббуслари билан қурилган марказимизга берилган муносиб баҳо бўлди деб ўйлайман. Халқаро туркий маданият ташкилоти – ТУРКСОЙ Ислом цивилизацияси марказининг доимий ва ишончли ҳамкорларидан бири. Биз бу ташкилот билан узоқ вақтдан бери ҳамкорлик қилиб келамиз. Жорий йилда ҳам ТУРКСОЙ билан ҳамкорликда халқаро ёшлар форуми, туркий давлатлар ҳунармандлари фествали сингари бир қатор тадбирларни ўтказишга келишиб олдик, - деди марказ директори Фирдавс Абдухолиқов.
Хорижий иштирокчилар ҳам Темурийлар меросининг глобал аҳамияти, Европа ва Осиё цивилизациялари ўртасидаги маданий алоқалардаги ўрни ва халқаро илмий ҳамкорликдаги аҳамиятини алоҳида таъкидладилар.
Туркий дунёдаги энг яхши музей ва дунёдаги энг яхши адабий лойиҳа сифатида эътироф этилган ушбу Марказ ва нашрлар, Ўзбекистоннинг маданий ва маънавий ривожланишидаги катта ютуқ сифатида тарихда қолади.
iccu.uz