muslim.uz

muslim.uz

Уммати Муҳаммадийя орасида турли ихтилофлар ҳар замон кўтарилиб туради. Ҳозир бундай ихтилофлар роса кенг тарқаган замонда яшамоқдамиз. 

 Одамлар орасида ихтилоф чиқазиш, умматни тафриқа қилиш жуда хатарли ишлардан. Бу иш бизнинг умматга зарар бўлиш билан бирга душман учун манфаатли ҳисобланади. Чунки байроғи, оммавий фикрлаши, ғояси бир бўлган миллатни йиқишдан кўра турли хил фирқаларга бўлиниб олган миллатни йиқитиш анча осон.

 Ихтилофлар ҳам турлича. Миллатчилик, маҳаллийчилик каби иллатлар яна ақийдавий, фиқҳий, сиёсий, ижтимоий ихтилофлар уммат келажагига раҳна солиб турган хавфлардан. 

 Ақийдавий ва фиқҳий ихтилоф ёйилишининг асосий сабаби уммат орасидаги бефаросатлар ёки хоинлар томонидан ўқтин ўқтин бундай ихтилофларни эсга олиниши ва эслатилишидир. Яна асл мақсад тушунилиши қийин бўлган ҳамда муташобиҳ бўлган ояту ҳадисларни омма олдида зикр қилиш ҳам бундай ихтилофлар қўзғалиши ва тарқалишининг энг катта сабабларидандир. Шунинг учун ҳақ йўлдаги забардаст уламоларимиз бундай ҳадисларни омма олдида айтишни қоралашган. Масалан Имом Суютий раҳимаҳуллоҳ Имом Нававий раҳимаҳуллоҳнинг «Тақриб» номли китобларига ёзган «Тадрибур ровий» номли асарларида қуйидагиларни айтадилар:

 «(Муҳаддис) инсонлар ақли кўтармайдиган ва тушунмайдиган ҳадисларни (омма олдида айтишдан) четланмоғи даркор.*

 Масалан Аллоҳнинг сифатлари зикр қилинган ҳадислар. Чунки уларнинг бундай ҳадисларни эшитиб хато ва нотўғри ўйга ҳамда ташбеҳ (яъни, Аллоҳ таолони яратилган мавжудотларга ўхшатиш)га ва тажсим (яъни, Аллоҳ таолони жисм деб эътиқод қилиш)га тушиб қолишлари хавфи бор. 

 Алий розияллоҳу анҳу: «Аллоҳ ва Расули ёлғончига чиқарилишини яхши кўрасизларми?! Одамларга маъруф нарсаларни гапиринг, улар инкор қиладиганлари эса ташланглар», деб айтганлар (Имом Бухорий ривоят қилган).

 Имом Байҳақий «Шуабул иймон»да Миқдом ибн Маъдийкарибдан ривоят қилади. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам айтдилар: «Қачонки одамларга Раббилари ҳақида гапирсангиз, уларга ғариб бўлган ва оғир келадиган гапларни айтмангиз».

 Ибн Масъуд розияллоҳу анҳу: «Сен қавмга уларнинг ақли етмайдиган бирор ҳадисни айтсанг, албатта, уларнинг баъзисида фитна бўлади», деганлар (Имом Муслим ривояти).

 Хатиб Бағдодий айтадилар: «(Муҳаддис) яна авомга (шубҳали ишларнинг) рухсатлари ҳақидаги ҳадисларни, саҳобалар ўртасида бўлиб ўтган фитналарни ва исроийлиётларни айтишдан сақланади». Иқтибос тугади. («Тадрибур ровий» китоби, «Муҳаддис одоблари» боби). 

 Шунингдек Ҳофиз Хатиб Бағдодий раҳимаҳуллоҳ «Ал-жомеъ лиахлоқи ар-ровий ва одоби ас-сомеъ» (Ровий ахлоқи ва эшитувчининг одоби жамланмаси) асарларида қуйидагиларни айтадилар:

 «Муҳаддис ўз имлоларида** авомнинг ақли кўтармайдиган ҳадисларни ривоят қилишдан четланади. Чунки бунда авом хатога ва ваҳмлар - турли ўйларга кириб қолишлари, Аллоҳ таолони махлуқотларга ташбеҳ қилишлари ва У зотнинг васфида мустаҳил бўлган сифатларни У зотга нисбат бериб қўйишлари хавфи бор. Масалан зоҳири ташбеҳ ва тажсимни тақозо қиладиган ва Азалий Қадим зот - Аллоҳга аъзо ва қисмларни исбот қилишни келтириб чиқарадиган ҳадислар. Гарчи бу ҳадислар саҳиҳ ва уларнинг турли хил таъвиллари бўлсада, лекин улар фақатгина аҳл бўлган кишиларгагина ривоят қилиниши керакдир. Сабаби уларнинг маъноларини билмаган кишилар адашиб кетиб, ҳадисларни зоҳирига йўйишлари ёки уларни инкор қилишлари хавфи бор. Натижада эса у ҳадисларни рад этадилар ва уларнинг ровийларини ёлғончига чиқазадилар». Иқтибос тугади. Имом Хатиб Бағдодий бу гапларидан кейин айтилганларга далил ўлароқ қарийб ўнта ривоятни келтиларидар. 

 Имом Заҳабий раҳимаҳуллоҳ «Ал-Муқизаҳ» китобида айтадилар: 

 «Муҳаддис омманинг қалби (ақли) кўтармайдиган мушкилоти (маъносида чигаллик) бор ҳадисларни ривоят қилишдан четлансин. Агар буларни ривоят қиладиган бўлса, бу хос мажлисларда бўлсин». Иқтибос тугади.

 Кўриб турганимиздек инсонлар ақли кўтариши қийин бўлган, зоҳири тажсим ва ташбеҳга олиб борадиган ҳадисларни, агарчи улар саҳиҳ бўлса ҳам, омма олдида зикр қилиш мумкин эмас.

 Бугун эса умматнинг 1400 йиллик карвонини адашганга чиқариб, бунга ўзича ҳадисдан далил келтираётганларга қарасангиз, минбарларда, ижтимоий тармоқда оғиз тўлдириб фақат ана шундай оммага айтилиши мумкин бўлмаган ҳадисларни айтадилар. Умматни ҳадафидан, вазифасидан чалғитадилар. Гўё ўн тўрт аср ҳамма жоҳил эдику, булар келиб мусулмонларнинг ақийдасини тўғрилашди. Гўё булар келгунча ушбу ҳадисларни ҳатто уламолар ҳам билмагану, булар саҳиҳ манбалардан олиб чиқиб, умматни залолатдан қутқариб қолди. Аслида эса иш ғирт тескариси бўлади. Уламоларимиз бу ҳадисларни билган, ёдлаган, ёзган, шарҳлаган ва бундай ҳадисларни фитна бўлмасин учун оммага зикр қилиниши тақиқлаган бўлишади.

 Ким ҳақ ким эса акси, бунинг ўзингиз хулоса қилинг.

 Аллоҳим ҳидоятидан айирмасин!

 ___

 *Ишора қилинган биринчи жумла Имом Нававийнинг «Тақриб»да айтган гаплари.

** Имло - муҳаддис ҳадисни ўзига етиб келган санади билан тўлиқ айтиб, ривоят қилиши.

Миролим Мансур

Шу йил 28-29 июнь кунлари Қуръони каримни ёддан тиловат қилиб бериш бўйича Қирғизистоннинг Бишкек шаҳрида ўтказилган II Халқаро Қуръони карим мусобақасида Ўзбекистон вакили сифатида Тошкент шаҳридаги “Кўкалдош” ўрта махсус ислом билим юрти 3-курс талабаси Билол қори Юсуфжонов қатнашди.

Мазкур мусобақада Россия Федерацияси, Чеченистон, Ингушия, Татаристон, Бошқирдистон, Доғистон, Якутия Республикалари, шунингдек, Қозоғистон, Ўзбекистон, Қирғизистон, Шриланка, Покистон ва бошқа давлатлар қориларидан иборат 16 нафар вакил иштирок этди.

Мусобақада иштирокчи қориларнинг чиқишини Қатар, Ливия, Миср Араб Республикаси, Туркия ва Қирғизистон Республикаси мутахассисларидан иборат бўлган ҳакамлар ҳайъати аъзолари баҳолаб боришди.

Якуний натижага кўра, 1-ўрин Шриланка, 2-ўрин Доғистон, 3-ўрин Қирғизистон, 4-ўрин Покистон ва 5-ўрин Чеченистон Республикаси қориларига насиб этди. Шунингдек, вакилимизга ҳам ташаккурнома ёрлиғи топширилди.

Ғолибларга мукофотлар топширилди. Шунингдек, иштирокчи қорилар учун мусобақа ташкилотчилари томонидан Қирғизистондаги дам олиш зонаси ва диққатга сазовор жойларга зиёратлар уюштирилди.

Ўзбекистон мусулмонлари идораси Халқаро алоқалар бўлими

Вівторок, 05 июль 2022 00:00

Мўмин қалбидаги итоат файзи

Намоз ўқиётган инсоннинг ҳаракатла­рида одоб, андиша, тартибнинг юксак на­мунасини кўрамиз. Қўл қовуштириб, ер­га қараб, сезилар-сезилмас эгилгандай бў­либ қиёмда туриш, Фотиҳа ва замсурани ихлос ва та­факкур билан ўқиб, маъноларини қалбдан ўтказиш қандай яхши! Сўнг такбир айтиб руку қилиш, ҳар бир ҳаракатда Аллоҳни улуғлаб, гўзал такбиру тасбеҳлар айтиб, қаддини ростлаб, саждага бориш ва икки сажда ўртасида хотиржам ўтириш қандай ҳам қийматли олий амаллардир.

Саждада “Субҳана роббиял аълаа” деб камида уч марта айтиш, холис ният файзининг қўллар, оёқлар, кўзларда зоҳир бўлиши, зикр ва салавотларда қалб ҳозирлигини туйиш қандай юксак фазилатдир!

Абдуллоҳ ибн Масъуд розийаллоҳу анҳу­дан ривоят қилинади: «Набий соллаллоҳу алайҳи ва саллам билан намоз ўқиб бўл­га­нимиздан сўнг, у зот бизларга юзланди­лар ва: “...Аллоҳга салом бўлсин...” деб айт­­манглар. Зеро, Аллоҳ (исми, сифати) ўзи Саломдир. (Яъни, “Сенга салом бўлсин” де­йиш “Сенга офатлардан омонлик тилайман” деганидир. Бундай дуо Аллоҳ таолога нисбатан жоиз эмас. Чунки барчага саломатлик, омонлик берувчи Ўзидир.) Агар намозда ўтирсангиз: “Аттаҳияту лиллаҳи вас салавоту ват тоййибат. Ассалому алайка айюҳан Набийю ва роҳматулло­ҳи ва барокатуҳ. Ассаламу ъалайнаа ва ­ъалаа ъибадиллаҳис солиҳийн. (Шуни айтса, Аллоҳнинг Ер ва осмондаги ҳар бир солиҳ бандасига салом етган бўлади.) Ашҳаду ан лаа илааҳа иллаллоҳу ва ашҳаду анна Му­ҳаммадан ъабдуҳу ва росулуҳ”, деб ай­тинг”, дедилар» (Муттафақун алайҳ).

Абдуллоҳ ибн Масъуд розийаллоҳу ан­ҳу: “Набий соллаллоҳу алайҳи ва саллам кафтимни муборак кафтлари билан ушлаб, менга ташаҳҳудни Қуръондан бир сурани ўргатганлари каби сўзма-сўз ўргатдилар”, дейди.

Мазҳаббошимиз Имоми Аъзам Абу Ҳанифа раҳматуллоҳи алайҳ ва жумҳур фуқаҳолар намозда ўқиш учун Абдуллоҳ ибн Масъуд розийаллоҳу анҳудан ривоят қилинган ушбу ташаҳҳудни танлашди.

Аҳмад ибн Молик раҳимаҳуллоҳ ривоят қилади: «Набий соллаллоҳу алайҳи ва саллам Меърожга чиққанларида ушбу сано айтилди: “Мол, бадан, тил билан адо этиладиган ҳамма ибодат Аллоҳгадир. Эй Набий! Аллоҳнинг раҳмати ва баракоти Сизга бўлсин. Сизга ва солиҳ бандаларга Аллоҳнинг саломи бўлсин. Аллоҳдан ўзга илоҳ йўқлигига иқрорман. Муҳаммад (алайҳиссалом) Аллоҳнинг қули ва элчиси эканига иқрорман”. Аллоҳ таоло: “Эй Набий, сенга саломатлик, раҳматлар ва баракотлар бўлсин!” деди. Набий алайҳиссалом: “Бизга ва Аллоҳнинг солиҳ бандаларига салом бўлсин!” дедилар. Жаброил алайҳиссалом: “Гувоҳлик бераманки, Аллоҳдан ўзга илоҳ йўқ, Муҳаммад Унинг бандаси ва Расу­ли­дир”, деди».

Тил қалбнинг таржимонидир. Қуръон ти­ловати, салавот айтиш, дуолар, киши кўнг­лига шодлик олиб кирувчи сўзлар ибодат бў­лади. Шунингдек, ғийбат, ёлғон, сафсата, туҳ­мат, ёлғон гувоҳлик бериш, сўкиш, дило­зорлик каби иллатлардан сақланиш ҳам ибодатдир. Ибодатнинг Аллоҳ ризоси учун холис адо этилишида муҳим нарса шуки, бунда қалбдаги итоат файзининг юз, кўз, тил, қўл, оёқ ва бошқа аъзоларга кўчиши содир бўлади.

Баъзи муфассирлар “Саламун қовлам мир Роббир Роҳийм” (Ёсин сураси, 58-) ояти Меъ­рож кечасида Аллоҳ таоло Набий сол­лал­лоҳу алайҳи ва салламга йўллаган саломдир, дейишади. Шу жиҳатдан олиб қарасак, биз нақадар масъуд ва бахтли умматмизки, ташаҳҳуднинг ушбу муборак жумлаларини ҳар куни намозларимизда такрор-такрор айтамиз.

Абдумутал ОТАБOЕВ,

Ўзбекистон мусулмонлари идораси

Жиззах вилояти вакили ўринбосари

Индонезиянинг «iNews» машҳур оммавий ахборот воситалари сайтида Ўзбекистондаги зиёрат туризмининг имкониятлари ҳақида туркум мақолалар эълон қилинди", деб хабар бермоқда «Дунё» ахборот агентлиги.
Хабар қилинишича, “Халқаро зиёрат туризми ҳафталиги” 2022 йилнинг ноябрь ойида ўтказилади.

Тадбир Марказий Осиё мамлакатидаги диний туристик диққатга сазовор жойларни кўришга сайёҳларни жалб қилишга қаратилган.

“Мақсад мамлакатимиздаги мавжуд зиёрат туризми салоҳиятидан янада унумли фойдаланиш ҳисобланади“, - Ўзбекистон элчихонаси ходими сўзларидан иқтибос келтиради нашр.

Ўзбекистон жаҳон цивилизациясининг энг муҳим марказларидан бири эканлиги алоҳида таъкидланади. Шунинг учун Халқаро зиёрат туризм ҳафталигининг фаолияти жаҳон ҳамжамияти, халқаро ташкилотлар томонидан юқори эътирофга сазовор бўлиш, шунингдек, зиёрат туризми хизматларини диверсификация қилиш ва туристик оқимни оширишга мўлжалланган.

Халқаро зиёрат туризми ҳафталиги турли тадбирлар, жумладан, Ўзбекистонда чоп этилган таниқли олимларнинг диний китоблари, қадимий Қуръон кўргазмалари ҳамда қизиқарли эсдалик совғалари билан тўла бўлади. Халқаро ҳафталикда, масалан, Самарқандда халқаро ҳафталикнинг расмий очилиши, "Ўзбекистон Ислом мероси" конференцияси, куй ва халқ қўшиқлари фестивали тадбирларини ҳар йили ташкил этиш ҳам кўзда тутилган.

Бухорода "Мир Араб мадрасаси битирувчилари" форуми, "Замонавий Ислом меъморчилиги" ва "Ислом хаттотлиги ва декоратив дизайн" кўргазмалари, "Ислом иқтисодиёти" мавзусида давра суҳбати, миллий либослар кўргазмаси, "Ҳалол туризм" анжумани, "Ҳалол таомлар" фестивали ўтказилади", семинарлар, илмий-маданий конференциялар ва маърифий тадбирлар ўтказилади, деб ёзмоқда «iNews».

 

Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати

Ж-л «Wostok» Берлин. В специализированном ежеквартальном немецком журнале «Wostok», которое издается в течение более 25 лет, опубликована статья «Религиозная политика - фактор стабильности и безопасности» , передает УзА.
В материале отмечается, что после вступления в должность Президента Шавката Мирзиёева в декабре 2016 года в стране произошли значительные изменения и реализованы широкомасштабные реформы во многих областях, в том числе и в религиозно-просветительской сфере.
«Для приверженцев каждой конфессии созданы все условия, позволяющие свободно и беспрепятственно исповедовать свою религию, говорится в статье. Верующие свободно молятся в мечетях, церквах, синагогах, соблюдают пост, совершают паломничество. Религиозные организации имеют право владеть собственностью, издавать литературу, подготавливать своих религиозных служителей, организовывать паломничество в священные места. Гарантированная национальным законодательством Узбекистана свобода вероисповедания создала все необходимые условия для удовлетворения религиозных нужд всем гражданам – представителям 138 национальностей и этнических групп».
Как подчеркивается в публикации, по итогам визита в Узбекистан специального докладчика ООН по вопросу о свободе религии и убеждений Ахмеда Шахида в октябре 2017 года принят отдельный документ о реализации комплекса мероприятий в сфере религии. «Спецдокладчиком отмечен достигнутый прогресс по упрощению процедур регистрации и осуществления деятельности религиозных организаций, а также совершенствованию системы религиозного образования в стране, пишет немецкое СМИ. В 2018 году, учитывая значительное улучшение ситуации в сфере обеспечения религиозных свобод, Узбекистан был исключен из списка «стран, вызывающих особую обеспокоенность», где оставался с 2006 года. В декабре 2020 года Госдепартамент США исключил Узбекистан из так называемого «специального списка наблюдения» по обеспечению религиозных свобод».
В завершении публикации отмечается, что в целом, проводимая Узбекистаном политика в сфере религии, направленная на укрепление в обществе межконфессионального диалога и религиозной толерантности, является важным фактором стабильности и безопасности.

Пресс-служба Управления мусульман Узбекистана

Сторінка 1 з 2793

ХОРИЖДАГИ ЮРТДОШИМ САҲИФАСИ

КОНЦЕПЦИЯ

Дунё дарвозалари янада кенгроқ очилиб, хорижий давлатлар фуқароларининг юртимизга келиб-кетишларига қулай шароитлар яратилмоқда. Жумладан, 39 та давлат фуқароларига туристик визаларни расмийлаштириш тартиби соддалаштирилди, Ўзбекистон билан визасиз давлатлар сони кўпайди.

Шунинг баробарида бизнинг юртдошларимизнинг ҳам хорижий давлатларга чиқиши ортмоқда.

Одатда, чет элга, умуман, йўлга чиқаётган ҳар қандай йўловчига олдиндан йўловчилик машаққатини тортган, бу борада бой тажриба тўплаган кишилар; китоб кўрган олиму уламолар йўл-йўриқлар кўрсатиб, панду наисҳатлар қилишган. Зеро, нотаниш манзиллар сари сафарга отланган кишиларга бундай тавсияю насиҳатларнинг аҳамияти жуда ҳам катта.

Бинобарин, хорижга чиқаётган мўмин-мусулмонлар ушбу сафарида давлатнинг қонунларига амал қилгани каби шариатимиз кўрсатмаларига ҳам амал қилмоғи ниҳоятда муҳимдир.

Масаланинг ана шу жиҳатлари эътиборга олиниб, muslim.uz Интернет порталида “Муҳожир ватандошлар” лойиҳаси иш бошлади. Ушбу лойиҳа доирасида янги рукн очилиб “Хориждаги юртдошим” номланди.

Ушбу рукнда:

- хорижда таълим олаётган, меҳнат қилаётган, узоқ муддатга даволанишга кетган ватандошларимиз тўғрисида ҳаётий мақолалар;

- йўлга чиқувчиларга тавсиялар, маслаҳатлар;

- узоқ муддатли сафарларнинг ижтимоий ҳаётга, оилавий масалаларга таъсири ва бошқа долзарб муаммоларга доир савол-жавоблар дастурий равишда ёритилади;

- Интернет сайтда эълон қилинган мақоланинг аудио формати ҳам тавсия қилинади.

Ушбу материаллар оят, ҳадис ва уламоларимизнинг илмий меросларига асосланган ҳолда ёритилади.

 

Top