Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
06 Апрел, 2026   |   17 Шаввол, 1447

Тошкент шаҳри
Бомдод
04:37
Қуёш
05:58
Пешин
12:31
Аср
17:00
Шом
18:57
Хуфтон
20:12
Bismillah
06 Апрел, 2026, 17 Шаввол, 1447

Миллатни таназзулдан чиқаришга уринган аллома

25.01.2022   1190   1 min.

 

Маҳмудхўжа Беҳбудий таваллудининг 147 йиллиги...

Маърифатпарвар жадидчилик ҳаракатининг асосчиси, драматург, публицист, дин ва жамоат арбоби – Маҳмудхўжа Беҳбудий 1875 йили 19 январда Самарқандда туғилган.

Олимлар фикрича, аллома ўн саккиз ёшидан қозихонада мирзалик қилади, қози, муфтий даражасига кўтарилади. Беҳбудий ҳаж сафарида бўлган чоғида Арабистон, Миср, Туркия каби давлатларда бўлган.

Беҳбудий Туркистонда биринчилардан бўлиб янги усул мактабларини ташкил қилиш ва улар учун дарсликлар ёзган тараққийпарварлардан саналади.

Маҳмудхўжа Беҳбудий "Рисолаи асбоби савод" ("Савод чиқариш китоби", 1904), "Рисолаи жуғрофияи умроний" ("Аҳоли географиясига кириш", 1905), "Мунтаҳаби жуғрофияи умумий" ("Қисқача умумий география", 1906), "Амалиёти ислом" (1908), (1909) каби китобларни чоп эттиради.

Маҳмудхўжа Беҳбудий 1917 йил ноябрь ойида ташкил топган Туркистон Мухторияти асосчиларидан бири, ўлка халқларининг истиқлоли йўлида маънавий йўлбошчиларидан бўлди. Аллома шўролар, коммунистик мафкура тизимининг қинғирликлари, кирдикорларини кўра билган. Миллатни таназзулга етакловчи иллатларни рўй-рост фош этган. Маърифат йўлида эл-улус кўзини очишни умр мазмуни, деб билган.

Мамлакатимиз етакчиси ғояси асосида 2020 йилда Маҳмудхўжа Беҳбудий таваллудининг 145 йиллиги юртимизда кенг нишонланди. Маърифатпарвар жадид бобомиз ҳаёти, фаолиятига оид ҳужжатли фильм суратга олинди. Унинг асарлари чоп этилмоқда.

ЎзА хабарига кўра, пойтахтимиздаги "Адиблар хиёбони"да Маҳмудхўжа Беҳбудий ҳайкали ўрнатилди. Айни пайтда олимларимиз Беҳбудий фаолиятига оид ҳали кўплаб тадқиқотлар олиб борилиши зарурлигини таъкидламоқдалар. Бу эса маърифатпарвар жадид боболаримиз ҳаётига оид янги маълумотларга эга бўлишга замин яратиши, шубҳасиз.

Ўзбекистон мусулмонлари идораси матбуот хизмати

Ўзбекистон янгиликлари
Бошқа мақолалар

Мусибат ва касалликларни кетказувчи зикр

11.10.2024   16837   4 min.
Мусибат ва касалликларни кетказувчи зикр

1. Лаа ҳавла ва лаа қуввата илла биллаҳ – жаннат эшикларидан бири.

ألا أدلك على باب من أبواب الجنة قال: وما هو؟ قال: لا حول ولا قوة إلا بالله

Муоз ибн Жабал розияллоҳу анҳу айтадилар: "Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Сени жаннат эшикларидан бир эшикка далолат қилайинми?” дедилар. Мен: “У нима?” деб сўрадим. Набий алайҳиссалом: “Лаа ҳавла ва лаа қуввата илла биллаҳ”, дедилар" (Имом Табароний ривояти).

 

2. Лаа ҳавла ва лаа қуввата илла биллаҳ – жаннат хазиналаридан бири.

قل: لا حول ولا قوة إلا بالله فإنها كنز من كنوز الجنة

Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳу айтадилар: "Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам менга: “Лаа ҳавла ва лаа қуввата илла биллаҳ”ни айтгин. Албатта, у жаннат хазиналаридан биридир", дедилар" (Имом Термизий ривояти).

 

3. Лаа ҳавла ва лаа қуввата илла биллаҳ – жаннат кўчати.

Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Жаннат кўчатларини кўпайтиринглар”, дедилар. “Ё Аллоҳнинг расули, унинг кўчатлари нима?” дейишди. У зот алайҳиссалом: “Лаа ҳавла ва лаа қуввата илла биллаҳ”, дедилар (Имом Табароний ривояти).

 

4. Лаа ҳавла ва лаа қуввата илла биллаҳ – 99 дардга шифо бўлади.

مَنْ قَالَ لا حَوْلَ وَلا قُوَّةَ إِلاَّ بِاللهِ كَانَتْ دَوَاءٌ مِنْ تِسْعَةٍ وَتِسْعِينَ دَاءٍأَيْسَرُهَا الْهَمُّ

Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: "Ким Лаа ҳавла ва лаа қуввата илла биллаҳ”ни айтса, тўқсон тўққиз дардга даво бўлади. Энг енгили ғамдир", дедилар (Имом Табароний, Имом Ҳоким ривояти).

 

5. Лаа ҳавла ва лаа қуввата илла биллаҳ –  фақирликни даф қилади.

Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: "Ким ҳар куни юз марта “Лаа ҳавла ва лаа қуввата илла биллаҳ”ни айтса, унга фақирлик етмас", дедилар (Ибн Абу Дунё ривояти).

 

6. Лаа ҳавла ва лаа қуввата илла биллаҳ –  неъматларнинг бардавом бўлишига сабаб бўлади.

Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: "Кимга Аллоҳ неъмат берса-ю, у бу неъматнинг ўзида давомийлигини истаса, “Лаа ҳавла ва лаа қуввата илла биллаҳ”ни кўп айтсин", деганлар (Имом Табароний ривояти).

 

7. Лаа ҳавла ва лаа қуввата илла биллаҳ –  бало-мусибатлардан халос этади.

Ҳазрат Али розияллоҳу анҳу айтадилар: "Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам менга: "Эй Али, сенга қийин аҳволга тушиб қолганда айтиладиган калималарни ўргатайми?" дедилар. "Аллоҳ мени сизга фидо қилсин, ўргатинг, ё Расулуллоҳ", дедим. Шунда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: "Қийин аҳволга тушиб қолсанг, “Бисмиллаҳир роҳманир роҳийм. Ва лаа ҳавла ва лаа қуввата иллаа биллааҳил ъалиййил ъазийм”, деб айт. Чунки мана шу дуо билан Аллоҳ хоҳлаганича ҳар турли балолардан халос қилади», дедилар.

Молик Ашжаъийнинг ўғли асирга тушиб қолганда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам унга одам юбориб “Лаа ҳавла ва лаа қуввата илаа биллаҳ”ни кўп айтишни буюрганлар. Натижада ўғли асирликдан халос бўлган.

Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг саҳобалари ўз тажрибаларида “Лаа ҳавла ва лаа қуввата илаа биллаҳ”ни айтиш билан мушкуллари осон, бало-офатлари даф бўлишини кўп синаб кўрганлар.

Олимлардан бири айтадилар: “Кимнинг ғам-ташвиш ва мусибатлари кўпайиб кетса: “Лаа ҳавла ва лаа қуввата илла биллаҳ” калимасини кўп айтсин”.

Даврон НУРМУҲАММАД