XX аср бошида Қирғизистоннинг шимоли-шарқида жойлашган Иссиқкўл вилоятининг Қоракўл шаҳрида михсиз қурилган Иброҳим ҳожи масжиди ҳанузгача меъморий кўриниши билан мамлакат аҳолиси ва меҳмонларни ҳайратга солиб келмоқда. Сабаби ушбу масжид қурилишида бирорта мих ишлатилмаган.
Ушбу меъморий ёдгорликни қуриш пайтида Хитой меъморчилиги усулларидан фойдаланилган. Маҳаллий аҳоли Иброҳим ҳожи масжидини Ҳожи Дунган масжиди деб ҳам аташади.
Ёғоч меъморчиликнинг энг яхши намуналарини ўзида мужассам этган ушбу зиёратгоҳ Қоракўл шаҳрининг рамзи ва диққатга сазовор жойига айланди. Масжид безагида гулли шакллар устунлик қилади, лекин қуш, балиқ, ҳақиқий ва ҳаёлий ҳайвонларнинг тасвирлари ҳам бор.
Қирғизистон диний туризмида муҳим ўрин эгаллайдиган бу масжид 1910 йилда чор Россияси даврида қурилган.
Маълумот учун, XIX аср охирида Дунган қочқинлари Хитойдаги босим ва зўравонликлардан қочиб Қоракўл шаҳрига кўчиб ўтган. Улар Қирғизистонда ўз жамиятини тузди ва хитойлик меъмор Чоу Сеуни Қоракўлга таклиф қилди, у масжидни уч йилда қурди. Тяншан арча, қарағай ва терак масжидда қурилиш материаллари сифатида ишлатилган. Масжид дунган халқининг етакчиларидан бири Иброҳим ҳожи ташаббуси билан барпо этилган. У Хитойдаги таъқибларга дош беролмай, Ўрта Осиёга кўчиб ўтишга мажбур бўлган.
Масжиднинг пойдевори ва тош ишлари маҳаллий ҳунармандлар томонидан, ёғоч нақшлари қисми эса хитойликлар томонидан қилинган.
Масжид 42 та устундан иборат бўлиб, бинони ўраб турган кўп босқичли ёғоч корнис узум, анор, нок ва шафтоли каби ўсимликларнинг тасвирлари билан безатилган.
Масжид томи яшил рангга бўялган, устунлар ва шифти сариқ, минораси кўк рангга бўялган. Масжид имом-хатиби Рустам Бубукейевнинг “Aнадолу” матбуот ваколатига айтишича, 1910 йилда асос солинган Иброҳим ҳожи масжиди ўзига хос меъморчилиги билан диққатни ўзига тортади. Масжид ўзининг ғайриоддий архитектураси ва тарихий мотивлари туфайли кўплаб ташриф буюрувчиларни ўзига жалб қилади, дея қўшимча қилди имом-хатиб.
ЎМИ Халқаро алоқалар бўлими
Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
ОЛТИН БEЗАКЛАР
Биринчи безак: Фиръавнга қарши чиққан аёл
Мозий қолди ортингда, келажак мавҳум,
Вақтинг қадрин бил, бўлма ундан ҳам маҳрум.
Шариатни яхши ўрганиб Қуръон ва ҳадисларга назар солсангиз Аллоҳ таоло солиҳа ва мўмина аёлни мақтаганини кўришингиз мумкин. У зот айтади:
Аллоҳ таоло Осиё онамизни мўмин ва мўминаларга қандай жонли мисол қилганини ўйлаб кўринг. Аллоҳ таоло у зотни Ўзининг тўғри йўлида юришни истаган барча инсонларга рамз ва белги қилиб қўйди. У жуда ақлли аёл эди. Шунинг учун ҳам Роббисига яқин бўлишни сўради. Туғёнга кетган, кофир ва гуноҳкор Фиръавннинг итоатидан чиқди. Қасрда хизматчилар, ҳашамат ва зеб-зийнатлар ичида яшашдан бош тортриб, мўминларга ваъда қилинган, остидан анҳорлар оқиб турадиган гўзал ва боқий жаннатни танлади.
У жуда улуғ аёл эди. Шунинг учун ҳам унинг ғайрати ва ростгўйлиги уни ўзининг туғёнга кетган ва золим эрига ҳақиқатни айтишга ундади. Уни Аллоҳга иймон келтиргани учун азоблашди ва охир-оқибат шу йўлда вафот этди. Лекин Аллоҳ уни то қиёматга қадар ҳар бир мўмин ва мўминага гўзал намуна қилиб қўйди, Ўз Китобида унинг номини айтиб мадҳ этди ва унинг амалига тасанно айтди. Аллоҳнинг йўлидан адашиб кетган эрини эса мазаммат қилди.
Шуъласи: Бўрон ичида бўлсанг ҳам яхшилик умидида бўл.
Доктор Оиз ал-Қарнийнинг
"Дунёдаги энг бахтли аёл" китобидан