Рамазон луғати
Малумотхона
Рамазон – Рамазон арабча «ар-рамад» деган сўздан олинган бўлиб, қуёш ҳароратининг жуда исиб, қайнаб кетишини англатади. «Рамазон» дейилишига сабаб, бу ойда гуноҳлар куйдирилади. Уларни ёндириб, кул қиладиган нарса солиҳ амаллардир.
Рўза – ўзбек тилига «рўза» деб таржима қилинадиган «савм», «сиям» сўзи луғатда нафс истакларидан ўзини тийишни билдиради. Истилоҳий маъноси эса ният қилиб, тонг отганидан кун ботгунича нафснинг энг катта истаклари қаторига кирувчи ейиш-ичиш ва жинсий алоқа каби зарурий эҳтиёжлардан тийилишдир.
Таровеҳ – луғатда дам олиш, истироҳат қилиш маъноларини англатади. Истилоҳда эса рамазон ойи кечаларида хуфтон намозидан кейин, витр намоздан олдин ўқиладиган таъкидланган суннат намоздир.
Хатм – тугатиш, якунлаш. Таровеҳ намозларида Қуръони каримни бир ойда энг камида бир марта ўқиш.
Тасбеҳ – Аллоҳ таолони турли ношойиста сифатлардан поклаб ёд этиш.
Таровеҳ тасбеҳи – таровеҳ намозларида ҳар тўрт ракатда дам олиш учун ўтирган айтиладиган тасбеҳ.
Эътикоф – луғатда бирор нарсани ушлаб туриш, туриб қолиш деган маъноларни билдиради. Шариатда эса масжиднинг ичидан чиқмай, Аллоҳ таолога қурбат ҳосил қилиш ниятида бир неча кун ибодатни лозим тутиш маъносини англатади.
Қадр кечаси – Аллоҳ таоло Қуръони каримда “минг ойдан яхшироқ кеча” дея таърифлаган, унинг фазилати ҳақида алоҳида “Қадр сурасини нозил қилган тун. Кўпгина уламолар қадр кечасини рамазон ойи охирги ўн кунлигининг тоқ кечаларидан излаш кераклигини таъкидлашган.
Фитр садақаси – инсон ўзини поклаши, рўзада йўл қўйилган баъзи камчиликлар ўрнини тўлдириши, камбағал ва муҳтожларга ёрдам бўлиши учун жорий қилинган молиявий ибодатдир. Бирламчи эҳтиёжидан ортиқча маблағга эга бўлганларнинг фитр садақасини беришлари вожиб.
Шайхи фоний – Рамазондан бошқа пайтда ҳам, умрининг охиригача рўза тута олмайдиган кишилар. Масалан ўта қари ва сурункали касалга чалинганлар.
Фидя – луғатда бадал, эваз дегани. Бирор узрли сабаб билан рўза тутишга мадори етмайдиганлар ҳар рамазоннинг ҳар бир уни учун бир мискинни бир кунлик таом билан тўйдиради.
Каффорат – узрсиз, қасддан рўзасини бузган одам жазо сифатида икки ой узлуксиз рўза тутади. Бунга мадори етмаса, 60 нафар мискини эрталаб ва кечқурун овқатлантиради.
Зумрад ФОЗИЛЖОН қизи тайёрлади.
Саудиялик вазир: «Президент Шавкат Мирзиёевга муҳим ташаббус учун миннатдорчилик билдираман»
Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси марказига ташриф буюрган Саудия Арабистони Подшоҳлиги Соғлиқни сақлаш вазири Фаҳд Ал-Жалажел Президент Шавкат Мирзиёев ташаббуси билан барпо этилган мазкур мажмуа тарих, илм-фан ва маърифатни замонавий форматда уйғунлаштирган ҳолда келажак авлод учун янги билим муҳитини яратаётганини таъкидлади, хабар бермоқда iccu.uz.
Саудия Арабистони Подшоҳлиги Соғлиқни сақлаш вазири Фаҳд Ал-Жалажел Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси марказига ташриф буюриб, музей экспозициялари, ноёб қўлёзмалар, ислом цивилизацияси тарихи, буюк алломаларнинг бой илмий мероси ҳамда рақамли ва интерактив технологиялар асосида ташкил этилган кўргазмалар билан танишди.
Ташриф давомида меҳмон Марказнинг экспозициялари орқали ислом цивилизациясининг кўп асрлик тараққиёти, илм-фан ва маърифат анъаналари, Марказий Осиё, хусусан Ўзбекистон ҳудудида етишиб чиққан алломаларнинг жаҳон илм-фани ривожига қўшган ҳиссаси, шунингдек, Янги Ўзбекистонда маданий меросни асраш ва тарғиб этиш бўйича амалга оширилаётган кенг кўламли ислоҳотлар билан яқиндан танишди.
Суадиялик мартабали меҳмон Марказ фаолияти ҳақида фикр билдириб, Президент Шавкат Мирзиёев ташаббуси билан ташкил этилган ушбу мажмуа ислом цивилизациясининг бой илмий ва маънавий меросини замонавий музейшунослик ечимлари орқали халқаро аудиторияга етказишда муҳим аҳамият касб этаётганини таъкидлади.
«Ислом цивилизацияси марказида асрлар давомида шаклланган илм-фан ва маърифат тарихини кўриб, катта ғурур ва ифтихор туйғуларини ҳис қилдим. Бу ерда цивилизациянинг замон билан ҳамнафас ривожланганини кўриш мумкин. Президент Шавкат Мирзиёевга ушбу музей ва бой тарихни бутун дунёга тушунарли тилда тақдим этиш имкониятини яратгани учун миннатдорчилик билдираман.
Бу марказ ёш авлодга ўтмиш цивилизациялари ҳақида чуқур тасаввур беради, уларни ўз тарихи билан боғлайди ва ҳар бир даврнинг бугунги тараққиёт билан узвий боғлиқлигини кўрсатади. Ўзбекистонда амалга оширилаётган бундай ислоҳотлар ва тараққиёт ютуқларини кўришдан биз, Саудия Арабистонидаги биродарларингиз, чин дилдан мамнунмиз», – деди у.
Фаҳд Ал-Жалажелнинг фикрича, бундай ташаббуслар турли мамлакатлар ўртасида маданий мулоқотни мустаҳкамлаш, умумий цивилизацион меросни англаш ва илм-фан ҳамда маърифат соҳасидаги халқаро ҳамкорликни кенгайтириш учун муҳим пойдевор вазифасини бажаради.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати
