05 Июл, 2026, 20 Муҳаррам, 1448
05 Июл, 2026, 20 Муҳаррам, 1448
Олимларнинг фикрича, инсоннинг миясида миллиардлаб ақл ҳужайралари бўлиб, инсон ўқиган сари шу заррачалар очилиб бораркан. Инсон илмдан узоқлашиб, ўқимай қўйса, ҳужайралар ўлиб, ақл қоронғилашиб, жоҳиллик ботқоғига ботиб борар экан. Китобни кўп мутолаа қилиш қалб ойнасини ялтиратиб, сайқаллайди. Чунки китоб энг содиқ дўст, ишончли сирдош. Китоб ва илм боис ризқ-рўзимиз мўл бўлади. Пировардида, юрт ва давлат ҳам кучли бўлади. Одамлар ичида садоқат ва ўзаро оқибат ришталари мустаҳкам бўлади.
Китоб билан онгимизни ўткирлаб, кескир қилиб турмасак, ақлимиз борган сари ўтмаслашиб, занглаб боради. Занглаган ақл эса ҳеч нарсага ярамайди.
Бир отахонни танирдим, Аллоҳ раҳмат қилсин, 85 ёшида вафот этди, олдимга тинмай китоб сўраб келаверарди. Кексалигига қарамасдан, олти ойда ўн бештадан ортиқ китобни бошдан охиригача ўқиди. Кунларнинг бирида отахон:
– Яна ҳам яхши китобингиз борми? – деди. У кишига мос китоб топгунимча бир оз хижолат чекдим. Аммо яна бир китоб топиб, қўлларига тутқаздим. Тўғриси, отахонга берган китобларни кўпимиз тўлиқ ўқимаганмиз. Бир йил ичида илмлари, онги ва тушунчалари шу қадар ошдики, мен билан илмий мунозаралар қилишга шу қадар шошдики, асти сўраманг. Илм ақлни тезгир айлаши ва илм излаш қабргача бўлишининг ҳикматини кўриб, Парвардигор, қудратингга минг тасанно дедим. Отахон вафотига қадар китоб ўқиди.
Азиз китобхон! Шуни билингки, китоб инсонни улуғликка етаклайди. Китоб ўқисангиз, асар қаҳрамони билан дилдан суҳбатлашасиз. Тушларингизда бирга юриб, унинг яхши фазилатларини ўзингизда мужассам айлайсиз. Хато ва камчиликларингизни тузатасиз, яшашдан мақсад нималигини англайсиз. Бу эса улкан бахтдир. Шу сабаб китобга ошно бўлинг, қадрдон!
Ақлни илму ҳикмат айлагай тезгир,
Қиличу ханжардан бўлади кескир.
Фикринг дарёсини гар босса лойқа,
Қалбинг қорайиб, жисминг ҳам эскир.
“Қасамини бузган қиз” китобидан
Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
Агар мақсад ва орзуларингиз ёзилган кундалигингизни кўрсатсангиз, мен сизга беш йилдан кейин қаерда бўлишингизни ёки нима билан шуғулланишингизни айтиб бера олмайман. Аммо кундалик одатларингизни кўрсатсангиз, беш йилдан кейин қандай инсонга айланишингизни тахмин қила оламан.
Унутманг! Келажак фақат мақсадлар билан қурилмайди. У ҳар куни такрорланадиган кичик одатлар ипидан тўқилади.
Хулоса шуки, агар келажагингизни билмоқчи бўлсангиз, мақсадларингизга эмас, кундалик одатларингизга эътибор беринг.
Ҳар бир инсоннинг ўз мақсадлари бор. Кимдир 10 миллион сўм топишни, кимдир 10 килограмм вазн ташлашни, яна кимдир эса YouTubeда машҳур бўлишни орзу қилади…
Бироқ мақсаднинг ўзи йўлни белгиламайди. Йўлни кундалик одатлар белгилайди. Масалан, 10 килограмм озишни истаган инсон бунга фақат соғлом овқатланиш ва мунтазам машқ қилишни одатга айлантирсагина эриша олади.
Аксарият одамлар эса бир неча кун тартибга амал қиладилар, кейин яна эски одатларига қайтиб кетадилар. Натижада, уларнинг мақсадлари деворга илинган чиройли расмдек қолиб кетади. Чунки мақсад одатга айланмади.
Мақсад қўйиш осон. Аммо одатни шакллантириш сабр, интизом ва меҳнат талаб қилади.
Одат бу – мунтазам такрорланадиган, вақт ўтиши билан инсон табиатининг бир қисмига айланадиган хатти-ҳаракатдир. Шундай даражага етадики, уни деярли ўйламасдан бажарасиз.
Айнан кундалик одатлар одамлар ўртасидаги энг катта фарқни юзага келтиради. Агар одатларингизни яхшиласангиз, мақсадларингизга яқинлашасиз.
Демак, ҳар куни одатларимизни оз бўлса-да, яхшилашга интилишимиз керак. Ана шу кичик, аммо барқарор қадамлар ҳаётимизда катта ўзгаришларни бошлайди.
Биз ҳар куни яхшироқ бўлишни танласак, келажагимиз ҳам шунга яраша гўзал бўлади.
Оиша розияллоҳу анҳодан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан “Қандай амал Аллоҳ учун энг маҳбубдир?”, деб сўралди. У зот алайҳиссалом: “Оз бўлса ҳам, давомлиси”, дедилар» (Имом Термизий ривояти).
Сизнинг қандай мақсадларингиз бор? Сўнгги кунларда қайси мақсадларингизга эришиш учун ҳаракат қиляпсиз?
Даврон НУРМУҲАММАД
Иймон 
Намоз 
Рўза 
Закот 
Ҳаж 
Қуръон 
Ислом сабоқлари 
Aлоқа 