Савол: Агар кимдан қанча қарз олганим эсимдан чиқиб кетган бўлса қарзимни қандай адо қилсам бўлади?
Жавоб: Одатда, қарз олиб юрадиган одамларингиздан қарзингиз бор ёки йўқлиги ҳақида сўраб чиқасиз. Аслида қарз олган кишининг унутиб юбориши - унинг жуда ҳам лоқайдлигидир. Қарз берган киши унутиб қўйишини тушуниш мумкин. Лекин қарз олган кишининг унутиб юбориши унинг диёнатсизлиги ҳисобланади. Агар эсдан чиқариб қўйиш хавфи бўлса, ёзиб юринг.
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آَمَنُوا إِذَا تَدَايَنْتُمْ بِدَيْنٍ إِلَى أَجَلٍ مُسَمًّى فَاكْتُبُوهُ
Эй, имон келтирганлар! Бир-бирингиздан бирор муддатга қарз олиб, қарз берсангиз, уни ёзиб қўйингиз*!.
Аллоҳнинг буйруғига амал қилинмаганидан турли муаммолар келиб чиқаверади. Юқоридаги ҳолат ҳам шулардан биридир. Шунинг учун ҳам мусулмон киши ҳар бир ишни қилишдан олдин, “бунга шариатимиз нима дейди?” деган саволга жавоб топиб, сўнгра унга мувофиқ иш қилмоғи керак. Акс ҳолда муаммолар кўпаяверади. Кейин эса ўша муаммоларнинг ечимини топишни сўраб аҳли илмларнинг боши қотирилади.
Савол: Агар киши бошқа бир кишидан ўртада туриб биродари учун қарз олиб берса, қарз берган киши қарздордан қарзини сўрамаса, қарздор ҳам қарзни қайтариш ташвишини қилмаса, ҳар хил баҳоналар қилса, ўртада турган киши нима қилиши керак?
Жавоб: “...қарз берган киши қарздордан қарзини сўрамаса”. Аслида қарз берган киши агар қарзни қайтариб олиш нияти бўлса, албатта, қарздордан уч марта вақти-вақти билан сўраши шарт. Агар сўрамасдан ўзидан ўзи хафа бўлиб юраверадиган бўлса, у ноҳақ бўлади. Зотан, инсон унутивчидир, балки қарздорлигини унутиб қўйгандир, унга уч марта эслатиш керак. Агар шунда ҳам қарзни бермаса кейин бошқа чора кўрилади. Яъни хоҳласа кечиб юборади ёки маҳкама орқали ундириб олса ҳам бўлади ёхуд ўртада кафил турган кишидан ундириб олса ҳам бўлади. Кейин кафил бўлган киши ҳақиқий қарздордан ундириб олаверади.
Исҳоқжон домла Бегматов
ЎМИ масжидлари бўлими ходими
ЎМИ матбуот хизмати
Ўзбекистон мусулмонлари идораси раиси, муфтий Шайх Нуриддин Холиқназар ҳазратлари Фарғона вилояти туман-шаҳар бош имом-хатиблари ва отинойилари иштирокида таҳлилий йиғилиш ўтказдилар.
Йиғилишда вилоят бош имом-хатиби Убайдуллоҳ домла Абдуллаев, вилоят ҳокими ўринбосари Бурҳонжон Қўлдошев, соҳа масъуллари ва бош имом-хатиблар иштирок этиб, ҳудудда амалга оширилган хайрли ишлар ва олдинда турган долзарб вазифаларни муҳокама қилдилар.
Мажлисда Муфтий ҳазратлари сўнгги йилларда Давлатимиз Раҳбари ташаббуси билан диний-маърифий ислоҳотлар амалга оширилаётгани, янги масжидлар, Қуръон курслари ва мажмуалар барпо этилаётгани, хусусан, жорий йилда Қўқон шаҳрида “Масжидул Латиф”, Қўштепа туманида “Умар ибн Хаттоб” ҳамда Ёзёвон туманида “Ал Фарғоний” жоме масжидлари фойдаланишга топширилгани, Қўқонда янги тажвид курси иш бошлаганини алоҳида эътироф этдилар.
Йиғилишда ўтган давр мобайнида имом-хатиблар ва отинойилар томонидан 42 мингта маърифий тадбир ўтказилгани, 6 500 нафар фуқаронинг мурожаати ижобий ҳал этилгани, 6 000 нафар мигрант оилалари ҳолидан хабар олингани ҳамда 400 та ажрим ёқасидаги оила яраштирилгани ижобий баҳоланди.
Шунингдек, ҳомийлар ва имомлар ташаббуси билан эҳтиёжмандларга 3 млрд сўмлик ва мадрасаларга 136 млн сўмлик хайрия ёрдамлари кўрсатилиб, 3 та оилага янги уй қуриб берилгани мамнуният билан қайд этилди.
Шу билан бирга, Шайх Нуриддин Холиқназар ҳазратлари томонидан келгусидаги устувор вазифалар белгилаб берилди. Имом-хатибларга аҳоли орасида тарғибот-ташвиқотни кучайтириш, Мустақиллигимизнинг 35 йиллиги ва «Маҳаллада ободлик ва меҳр-саховат ойлиги» доирасида масжидларни обод қилиш топширилди.
Оилавий ажримларнинг олдини олиш ва ижтимоий тармоқларда нотиқ имом-хатиблар томонидан тайёрланган видеомаърузаларни кенг тарқатиб, ахборот маконида соғлом эътиқод муҳитини мустаҳкамлаш зарурлиги таъкидланди.
Йиғилиш якунида Муфтий ҳазратлари ҳар бир ходим ўзини шариат ходими сифатида англаб, тақво, ҳалоллик ва юксак масъулият билан халқимизга хизмат қилиши лозимлигини уқтирдилар.
Фарғона вилояти вакиллиги мутахассислари учун яратилган шароитлар ҳам кўздан кечирилди
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати