Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
22 Ноябр, 2026   |   12 Жумадул сони, 1448

Тошкент шаҳри
Бомдод
05:56
Қуёш
07:14
Пешин
12:14
Аср
15:17
Шом
17:02
Хуфтон
18:18
Bismillah
22 Ноябр, 2026, 12 Жумадул сони, 1448

Агар...

29.08.2024   9304   1 min.
Агар...

Агар турмуш ўртоқни танлашда ихтиёр аёл ниятининг софлиги ва қалбининг поклиги асосида бўлганда эди, Осиё онамиз Фиръавнга турмушга чиқмаган бўлар эди.

Агар яхши аёл танлаш эркакнинг донолиги билан бўлганда эди, Нуҳ ва Лут алайҳимассалом икки хоин аёлга уйланмаган бўларди.

Агар фарзанднинг салоҳияти ёки фасоди отанинг сабабидан бўлганда эди, Озардан Аллоҳнинг халили Иброҳим алайҳиссаломдек зот дунёга келмаган ва улуғ  пайғамбарлардан бири бўлган зот (Нуҳ алайҳиссалом)нинг фарзанди кофирлар билан бирга ғарқ қилинмаган бўлар эди.

Лекин буларнинг бари баъзилар баъзилар ила синаш ва ким яхшироқ сабр қилишини билиш учун жорий бўлгандир...

Доктор Аҳмад Исо Маъсоравий

Бошқа мақолалар

Алихонтўра Соғунийнинг “Туркистон қайғуси” асари Францияда нашр этилди

14.10.2026   62060   3 min.
Алихонтўра Соғунийнинг “Туркистон қайғуси” асари Францияда нашр этилди

Халқимизнинг буюк алломаси, давлат ва жамоат арбоби Алихонтўра Соғуний ҳазратларининг бой маънавий ҳамда тарихий мероси вақт ўтгани сайин жаҳон аҳли эътиборини янада кучлироқ жалб этмоқда. Алломанинг миллий ўзлигимиз, мустақиллик ва озодлик иштиёқи сингдирилган, ҳар бир сатри ҳақиқат туғёни билан йўғрилган шоҳ асари — “Туркистон қайғуси” шу кунга қадар бир қатор хорижий тилларга таржима қилиниб, халқаро майдонда муносиб эътироф этилмоқда. Қувонарлиси ва ғурурланарлиси шундаки, айни кунларда ушбу бебаҳо тарихий дурдонанинг француз тилидаги мукаммал нашри дунё юзини кўрди, хабар бермоқда ЎзА.

Ушбу асар ватанимизнинг XX асрдаги фожиали ва мураккаб тарихини ҳаққоний ҳамда холис ёритиб берган ноёб манба сифатида халқаро ҳамжамият томонидан эътироф этилади. Унда собиқ СССР ва ўша даврдаги Хитойнинг Марказий Осиё ҳамда Шарқий Туркистонда олиб борган сиёсати атрофлича ёритилган бўлиб, уйғур, ўзбек, қозоқ, қирғиз ва бошқа мусулмон халқларининг озодлик ва мустақиллик учун олиб борган курашлари акс эттирилган.

Асли чиғатой туркий тилида ёзилган бу битик Франциянинг таниқли шарқшуноси ва соғунийшунос профессори Стефан Дудюанйон (Stéphane A. Dudoignon) томонидан 2024–2026 йиллар давомида француз тилига таржима қилинди ва нашрга тайёрланди. Таржима жараёнида профессор С. Дудюанйон Алихонтўра Соғуний ҳазратларининг фарзанди Қутлуғхон ака Соғуний билан яқиндан ва фаол ҳамкорлик қилди. Таъкидлаш жоизки, профессор 2023 йили Тошкентга ташриф буюриб, Қутлуғхон ака билан биргаликда Алихонтўра Соғуний яшаб ўтган хонадон ва кўчаларни кўздан кечирган, шунингдек, аллома дафн этилган “Шайх Зайниддин” қабристонини зиёрат қилган эди.

 

 

 

Франция Миллий илмий тадқиқотлар маркази (CNRS) катта илмий ходими, тарихчи ҳамда ўзбек адабиёти ва тарихи бўйича етакчи тадқиқотчилардан бири бўлган профессор Стефан Дудюанйон Марказий Осиёдаги ислом тарихи, жамиятлар ҳаёти, тасаввуф йўналишлари ва минтақадаги тарихий шахслар меросини ўрганиш билан шуғулланиб келади. Олим “Туркистон қайғуси” асари европалик ўқувчилар учун янада тушунарли ва манбашунослик нуқтаи назаридан мукаммал бўлиши учун китобга 400 саҳифадан зиёд кенг қамровли шарҳлар илова қилди. Чуқур таҳлилларга бой ушбу шарҳлар америкалик, буюк британиялик ва япон туркологлари томонидан жуда юксак баҳоланди ҳамда махсус мукофотга тавсия этилди. Мутахассисларнинг таъкидлашича, ушбу китоб Ғарб дунёси учун Марказий Осиё ва Шарқий Туркистон тарихини ўрганишда муҳим фундаментал манба бўлиб хизмат қилади. 

 
       

Айни кунларда “Туркистон қайғуси” асари Париж китоб ярмаркасида намойиш этилмоқда ва европалик китобхонларда катта қизиқиш уйғотмоқда. Алихонтўра Соғунийнинг ўғли Қутлуғхонтўра аканинг таъкидлашича, француз тилидаги ушбу нашр асарнинг Европа бўйлаб кенг тарқалишидаги илк муҳим қадамдир. Навбатдаги босқичда асарни инглиз тилига таржима қилиш ва нашр этиш режалаштирилган бўлиб, ушбу лойиҳа ҳам қисқа фурсатларда амалга оширилиши кутилмоқда.

Алихонтўра Соғуний меросининг француз тилида чоп этилиши ва халқаро эътирофга эришиши нафақат миллий тарихимизни тиклаш йўлидаги улкан ютуқ, балки ўзбек илм-фани ва маданиятининг жаҳон майдонидаги яна бир муваффақиятидир. "Туркистон қайғуси"нинг хорижий тиллардаги талқини дунё жамоатчилигига Марказий Осиё халқларининг ҳақиқий тарихи, озодлик ва маърифат йўлидаги фидокорона курашини холис етказишда бебаҳо кўприк вазифасини ўтайди.

Одил ОЛИМЖОНОВ, иқтисодиёт фанлари доктори, профессор

Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати