Аллоҳнинг омонатлари
Ўлим тўшагида ётган аёл эридан: “агар мен вафот этсам қанча вақт ўтганидан кейин яна уйланасиз” деб сўради. Эри: “Қабрингнинг тупроғи қуриши билан”, деб жавоб берди. Орадан бироз вақт ўтиб, аёл вафот этди. Эри ваъдасига биноан то аёлнинг қабри тупроғи қуригунча зиёратга бориб турадиган бўлди. Аммо орадан йил ўтди ҳамки, қабр тупроғи нам бўлиб турарди. Эр бу сирни билиш учун панада пойлади. Бир йигит челакда сув олиб аёлининг қабрига сепа бошлади. “Нима қиляпсан?” деб олдига келса, қайниси экан. У: “Опамнинг васиятини бажаряпман”, деди.
Бундан кўринадики, аёл ҳатто вафот этса ҳам эрини рашк қиларкан, яхши кўраркан. Масаланинг иккинчи томони шуки, биз қадри баланд эрлар ўз аёлимизни қай даражада яхши кўрамиз, қадрлаймиз?!
Улар бор экан, доим кийимимиз, уйимиз тоза. Дастурхонда таомимиз тайёр. Фарзандларимиздан кўнглимиз тўқ. Улар кеча-кундуз хизматимизга шай. Шундай экан, баъзан нимадир хато қилса, ишларига улгурмаган бўлса, уларни қаттиқ койимайлик. Зеро, улар бизга Аллоҳнинг омонатларидир. Биз уларга масъулмиз. Қуйидаги оятни доим эсда тутайлик:
“Эркаклар хотинлар устидан (оила бошлиғи сифатида доимий) қоим турувчилардир. Сабаб – Аллоҳ уларнинг айримлари (эркаклар)ни айримлари (аёллар)дан (баъзи хусусиятларда) ортиқ қилгани ва (эркаклар ўз оиласига) ўз мол-мулкларидан сарф қилиб туришларидир” (Нисо сураси, 34-оят).
Акбаршоҳ Расулов
Ота-онани ҳурматлаш одоблари
Ота-онанинг розилигини олишга интилиш фазилати барча фазилатларнинг негизи, борлиқдаги ҳар қандай ҳақ-ҳуқуқларнинг келиб чиқадиган асосидир.
Ота-оналар, бола тарбияси билан шуғулланаётган тарбиячилар фарзандларга қуйидаги одатларни сингдиришлари мақсадга мувофиқ:
Гуноҳга сабаб бўлмаса, отаонанинг буюрганларини албатта бажариш; ота-онага мулойим сўзлаш; уйга кирганларида, ҳурматлари учун ўрнидан туриш; ҳар тонг салом бериш, уйқудан олдин хайрли тун тилаш; мол-мулкларини сақлаш; сўраган нарсаларини бериш; улардан маслаҳат сўраш; ота-она ҳақига дуо ва истиғфор айтиш; улар меҳмон кутишса, ёнларида мунтазир бўлиб туриш; уларнинг айтишларини кутмай, уларни хурсанд қиладиган ишларни бажариш; уларнинг ҳузурларида овозни баланд кўтармаслик; гапларини бўлмаслик; изн беришмаган жойга бормаслик; ухлаётганларида безовта қилмаслик; аҳли аёли, фарзандларини улардан устун қўймаслик; ота-она хатога йўл қўйсалар, билмасликка олиш, дарҳол кечириб, унутиш; кулгили гап бўлса ҳам, уларнинг ҳузурларида ўзини тутиш; улар яхши кўрадиган таомни илиниш; улардан олдин таомга қўл чўзмаслик; уларнинг олдиларида чўзилиб ётмаслик, оёқ узатмаслик; уйга улардан олдин кирмаслик, олдиларига тушиб юрмаслик; чақирганларида тезлик билан жавоб бериш; уларнинг ҳаётликларида ҳам, вафот этганларидан кейин ҳам дўстларини ҳурмат қилиш; ота-онасининг ҳурматини қилмайдиганлар билан дўстлашмаслик; уларнинг ҳақларига дуо қилиш; вафотларидан кейин Аллоҳнинг қуйидаги каломини кўп айтиш: «Эй, Раббим! Мени улар гўдаклик чоғимда тарбиялаганларидек, Сен ҳам уларга раҳм қилгин!» (Исро сураси, 24-оят).
Иброҳимжон ИНОМОВ тайёрлади.
“Ислом нури” газетасининг 2026 йил 10-сонидан
http://hidoyatuz.taplink.ws