Сийрат уламоларнинг таъкидлашича Исломдаги биринчи фитна Ҳазрати Усмон розияллоҳу анҳу даврига тўғри келишини айтадилар. Биринчи фитна деб номланишига сабаб шуки, Расулуллоҳ солаллоҳу алайҳи васалламдан кейин ҳам турли фитналар бўлган лекин оммавий тус олмаган. Ҳазрати Усмон розияллоҳу анҳу даврида эса фитналар қулфи синдирилган эди. Воқеъани қисқача баён қиладиган бўлсак, бир куни Ҳазрати усмон рўза тутган ҳолларида намозгоҳда Қуръон ўқиб ўтирган эди. Ногаҳон фитначилар қўлларида қурол билан у зотнинг жонига қасд қилиш нийятида яширинча орқаларидан кириб боришди. Улардан бири Усмон розияллоҳу анҳуга яқинлашиб қўлидаги заҳарланган пичоқ билан зарба берди. Зарб кучидан Ҳазрати Усмон розияллоҳу анҳу ҳушсиз бўлиб ерга йиқилди. Муборак қони эса тиловат қилиб турган Қуръон саҳифаси устига сочилди. Кароматни кўрингки қон сочилган жойи фитнагарлар ҳақидаги оят эди. Оятнинг мазмуни: “Аллоҳ сизни улардан тезда ҳимоя этади. Аллоҳ эшитувчи ва доно зотдир”.
Яна қуролланган шахслардан бири Ҳазрати Усмон томонига яқинлашиб зарба бермоқчи бўлган эди аёли ноила у зотни ҳимоя қилиб устига ташланди. Фитначининг кескир қиличи ноилани қўл ва бармоқларини кесиб юборди. Фитначилар Ҳазрати Усмонни ўлганини билгач, уйлари ва ундаги нарсаларни талон тарож қилишди. Улар Аллоҳдан қўрқмадилар. Қуръони каримни ҳам ҳурмат қилмадилар ва уруш ҳаром қилинган зулҳижжа ойини ҳам эътиборга олмадилар. Зеро, бу аянчли воқеъа ҳижрий 35 йил, 8-зулҳижжада содир бўлган эди. Демак фитна бошланганида ҳурматга сазовор муқаддас нарсаларнинг ҳеч қандай ҳурмати қолмас экан. Демак юқоридаги воқеъадан хулоса қиладиган бўлсак фитналар жамиятни пароканда қилиб, одамлар орасида турли низоларга сабаб бўлар экан. Охир оқибат бу зиддиятлар қон тўкилиши билан якун топар экан.
Аллоҳ таоло барчамизни ҳидоятидан адаштирмасин. Амин.
Мадаминзода Абдулатиф Бахтиёржон ӯғли,
Мир Араб олий мадрасаси ўқитувчиси
Самарқанд шаҳрида Имом Бухорий илмий-маънавий меросини чуқур ўрганиш, унинг ислом илмлари ривожидаги беқиёс ўрнини халқаро миқёсда кенг ёритишга бағишланган I Халқаро ислом цивилизацияси форуми ўз ишини давом эттирмоқда.
Анжуманнинг очилиш маросими Қуръон тиловати билан бошланди. Сўнг Ўзбекистон мусулмонлари идораси раиси, муфтий Шайх Нуриддин Холиқназар, Ўзбекистон Республикаси Дин ишлари бўйича қўмитаси раиси Содиқжон Тошбоев, Ўзбекистон Республикаси Президенти Администрацияси Диний-маърифий масалалар бўйича департаменти бошлиғи Музаффар Комилов, Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси маркази директори Фирдавс Абдухолиқов ҳамда бир қатор нуфузли халқаро ташкилотлар ва диний идоралар вакиллари табрик сўзлари билан иштирок этдилар.
Шунингдек, Макка шаҳридаги “Масжид ал-Ҳаром” масжиди Бош имоми Шайх Солиҳ бин Абдуллоҳ бин Ҳумайд, ICESCO Бош директори Салим ал-Малик, Ислом олами уюшмаси Бош котиби ўринбосари, Ислом фиқҳи академияси Бош котиби Абдураҳмон ибн Абдуллоҳ Зайд, Кавказ мусулмонлари идораси раиси Шайхулислом Оллошукур Пошшозода ҳам анжуман иштирокчиларини қутладилар. Марокаш Қироллиги Вақф ва ислом ишлари вазири Аҳмад Тавфиқ эса иштирокчиларга видеомурожаат йўллади.
Форум доирасида “Имом Бухорий камолотига таъсир кўрсатган географик, ижтимоий ва оилавий муҳит” мавзусида илмий маърузалар тингланди. Унда Саудия Арабистони, Ҳиндистон, Туркия, Ливия ва Жазоирдан ташриф буюрган олим ва тадқиқотчилар Имом Бухорий шахсиятининг шаклланишида Бухоро ва Самарқанд илмий муҳити, оилавий тарбия, устоз-шогирд анъаналари, ҳадис илмининг ривожланиш жараёни ҳамда IX аср Мовароуннаҳр маънавий-маърифий ҳаётининг аҳамияти ҳақида маърузалар қилдилар.
Маърузаларда Имом Бухорий меросининг нафақат ислом илмлари тараққиётидаги ўрни, балки бугунги кунда илм-маърифат, бағрикенглик ва маънавий юксалишни тарғиб этишдаги аҳамияти ҳам кенг таҳлил этилди.
Самарқандда давом этаётган ушбу нуфузли анжуман Имом Бухорий меросини халқаро илмий майдонда янада кенг тарғиб этиш, ислом илмлари бўйича тадқиқотларни ривожлантириш, хорижий илмий марказлар билан ҳамкорликни мустаҳкамлаш ҳамда ёш тадқиқотчилар учун янги илмий мулоқот майдонларини яратишга хизмат қилмоқда.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси
Матбуот хизмати