Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
Савол: Мен жунуб ҳолатида соч ва шу кабиларни тозалаб бўлмаслиги ҳақида эшитганман. Лекин бир дўстим, ундай гап йўқ, олса бўлаверади, деди. Аслида жунуб ҳолатда соч, тирноқ ва киндик ости тукларини олса бўладими ёки йўқми?
Жавоб: Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм. Жунублик ҳолатида соч ва тирноқ олиш ҳамда бадандаги ортиқча тукларни тозалаш макруҳ ҳисобланади. Бу ишнинг макруҳлигига фақиҳларимиз, Аллоҳ таоло уларни раҳматига олсин, далил ўлароқ “Шарҳи ширъатил ислом” китобида келган қуйидаги ҳадисни келтирадилар: “Ким ғусл қилишдан олдин тукларини олса, ҳар бир соч толаси (қиёмат куни) келиб: "Эй Роббим! Нима сабабдан мени покламай туриб, олиб ташлаганини ундан сўра”, дейди.
Имом Ғаззолий раҳимаҳуллоҳ ҳам “Иҳё улумиддин” китобида тук, тирноқ каби танадан нопок ҳолда ажратилган нарсалар қиёмат кунида даъво қилиши ҳақидаги ривоятни келтирганлар.
Фуқаҳоларимиз бирор масалага жоиз ёки ножоиз деб ҳукм айтган бўлсалар, албатта, маълум бир далилга асосланадилар. Шу сабабли мўътабар китобларимизда келган гапларга амал қилиш энг тўғри йўл ҳисобланади. Валлоҳу аълам.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси
Фатво маркази
Шоир Шаҳриёр Шавкатнинг Афғонистон сафарини ижтимоий тармоқлар орқали кузатиб бордим. Сафар ҳақида газетада эълон қилинган икки-уч мақоладан ҳам хабардорман. Яқинда Шаҳриёрдан Телеграм иловамга шундай хабар келди: “Ассалому алайкум. Яхшимисиз? Сизга бир китоб атагандим, қаерга олиб борай?” Хабарни ўқиб, “Жадид” газетаси 2025 йилдаги энг сара мақолалар тўпламини нашр қилган чоғи”, деб ўйладим. Бироқ кейинги ёзишмаларданм “Ҳиротга, бобомнинг ҳузурига!” номли китоб нашр этилгани ойдинлашди. Муаллифга муборак, элга
манфаатли бўлсин!
Сўнги вақтда электрон китобларни афзал кўриб қолдим. Юки енгил, смартфонингиз ёнингизда бўлса – бас, кун, тун, қор, ёмғир, аномал иссиқ ё совуқни баҳона қилмай, хоҳлаган жойда ўқиб кетаверасиз. Бунинг устига ўзингизга маъқул алифбога ҳам ўгириб олишингиз мумкин. “Босмасини кейинроқ оларман, электрон варианти бўлса, ўшани ташланг”, деб ёздим Шаҳриёрга. Ташлаб берди. Иккиуч кун, ишдан сўнг уйга борганда уйқу олдидан ўқидим. Ва китобдаги ўзимни таъсирлантирган воқеалар, бошқаларни ҳам таъсирлантириши керак бўлган ҳодисалар ҳақида ёзгим келди...
Абдулҳамид Мухторов,
Ўзбекистон Ёзувчилар уюшмаси аъзоси,
"Зиё" медиа маркази директори
Манба: “Жадид” газетаси
Газетани юклаб олиш учун