Шунча мўжизаларни кўриб ҳам баъзи одамлар иймон келтирмайдилар. Айримларга динга бўйин эгиш ёқмайди. Ҳамма нарса ўзининг хоҳишича бўлишини истайди. Аллоҳ таоло ўрнатган адолат ҳаммага ҳам ёқавермайди.
Иймон келтирмайдиганлар бошқаларнинг ҳаққини тортиб олиш эвазига бўлса-да, ҳузур қилиб қолишни маъқул кўрадилар. Бунинг учун эса ўзларига мос қонун-қоидалар ўйлаб топадилар. Ўзларига барча имтиёзларни бериб, қолганлардан тортиб олишга ҳаракат қиладилар. Бунинг учун эса аввало Аллоҳнинг борлигини инкор этишлари керак бўлади.
Айримлар неъматларга кўмилиб яшасалар ҳам неъмат берган Зотни унутадилар. Мол-дунёлари қаердан, қандай келди, бу ҳақида ўйлаб ҳам кўрмайдилар. Нафс балоси кўзларини кўр қилиб қўйган бўлади. Улар ўзларига ато қилинган неъматларнинг шукрини адо қилмайдилар, буни инкор этадилар.
Ҳамма нарсага ўз кучлари билан эришганларини, шунинг учун ҳам хоҳлаганча сарф қилишларини айтиб, аслида ҳақиқий инъом қилувчи бўлган Аллоҳни инкор этадилар. Улар моддиятчи бўлсалар ҳам уларга айтадиган гапимиз бор: сизлар ҳеч бир нарса ўз-ўзидан пайдо бўлиб қолмайди дейсизлар. Қўлларингиздаги мол-дунёни ўзингиз қўлга киритганингизни айтасизлар. Ўз-ўзидан мол-дунё пайдо бўлмайди дейсизлар. Лекин нега шу эътиқодингиз бутун борлиққа келганда оқсайди? Нега бутун борлиқ ҳам ўз-ўзидан пайдо бўлиши мумкин эмаслигини англамайсизлар? Аксинча борлиқни шунчаки тасодифан пайдо бўлиб қолган дейсизлар.
Бундай кимсалар бошланғич моддадан бутун олам яралган ва ривожланган дейдилар. Бироқ ўша моддани ким яратганини, қайси куч уни ҳаракатга келтирганини ўйлаб ҳам кўрмайдилар.
Ундайлар кўз ўнгида илоҳий мўъжиза содир бўлса ҳам иймон келтирмайдилар. Ҳатто ғарб мамлакатларида бугунги кунда илм-фан билан динни ажратиш ҳолатлари кузатилмоқда. Бунинг сабаби узоқ давом этган насронийлик динининг илм-фан билан чиқиша олмагани бўлиши ҳам мумкин.
Черковлар яқин-яқингача одамларни илм-фандан тўсиб келган. Ҳатто яҳудийларнинг муқаддас китобида келишича Одам алайҳиссалом еб қўйган мева маърифат дарахтининг меваси бўлиб, ундан ейиш жиноят саналган. Яъни илм-фан билан шуғулланиш уларда гуноҳ саналган. Бирор илмий кашфиёт қилганга Аллоҳнинг қаҳри келади деб билишган.
Мана шундай қарашлар сабаб черков ва олимлар ўртасида узоқ давом этган ва ҳозиргача таъсири билиниб турадиган урушлар юзага келган. Европада ўн бешинчи асрларда ернинг шарсимон эканлигини айтган одамларни тириклайин ёқишга ҳукм қилинган.
Аммо, Ислом динида бундай эмас. Одам алайҳиссалом жаннатда шайтоннинг васвасаси билан тақиқланган мевани еб қўйганлар. Натижада у ердан қувилганлар. Шайтон ҳозир ҳам дунё матоҳларини инсонларга зийнатлаб кўрсатади.
Шайх Муҳаммад Мутавалли Шаъровий раҳимаҳуллоҳнинг
"Аллоҳнинг борлигига ақлий далиллар" китобидан
Тошкент, Самарқанд ва Термиз шаҳарлари 7-11 июл кунлари мезбонлик қилаётган I Халқаро ислом цивилизацияси форуми доирасида Самарқанд шаҳрида ўтказилаётган “Имом Мотуридий мероси: мўътадиллик, бағрикенглик ва илм-маърифат пойдевори” мавзусидаги халқаро конференцияда Имом Мотуридий инновацион музейи лойиҳаси ва унинг илмий концепциясига бағишланган тақдимот ўтказилди, хабар бермоқда iccu.uz.
Тақдимотда Президент Шавкат Мирзиёевнинг Имом Мотуридий таваллудининг 1155 йиллигини кенг нишонлаш тўғрисидаги қарори ижроси доирасида амалга оширилаётган кенг кўламли бунёдкорлик ишлари ҳақида маълумот берилди. Қайд этилганидек, бугунги кунда Самарқанд шаҳрида Имом Мотуридий мажмуаси ва унга туташ қадимий Чокардиза қабристони ҳудудида янги мақбара, замонавий масжид ҳамда илмий-маърифий объектлар барпо этилмоқда. Шунингдек, археологик тадқиқотлар натижасида ислом ҳуқуқшунослиги тарихида ўчмас из қолдирган буюк аллома, «Ҳидоя» асари муаллифи Бурҳониддин Марғиноний мақбараси аниқланиб, у ҳам мажмуа таркибида қайта тикланмоқда.
Тақдимотда Имом Мотуридий мажмуасининг муҳим таркибий қисми бўлган Имом Мотуридий инновацион музейи концепцияси алоҳида таништирилди. Лойиҳа Туркиянинг Outdoor Factory компанияси томонидан Имом Мотуридий халқаро илмий-тадқиқот маркази тақдим этган илмий манбалар асосида ишлаб чиқилган бўлиб, музейнинг экспозициялари замонавий дизайн, рақамли технологиялар ва интерактив ечимлар асосида шакллантирилмоқда.
Тақдимот давомида Имом Мотуридий халқаро илмий-тадқиқот маркази етакчи илмий ходими Ихтиёр Абдураҳмонов музейнинг илмий концепцияси ва экспозиция залларининг мазмуни ҳақида батафсил маълумот берди.
Унинг сўзларига кўра, музейда ақида ва калом илмининг шаклланиш тарихи, Имом Мотуридийнинг ҳаёти ва илмий мероси, мотуридийлик таълимотининг Мовароуннаҳрдан бутун ислом оламига тарқалиш жараёни, Чокардиза қабристони тарихи ҳамда бугунги кунда аллома меросини ўрганиш ва тарғиб қилишга қаратилган саъй-ҳаракатлар замонавий мультимедиа технологиялари орқали ёритилади.
– Музейнинг асосий мақсади Имом Мотуридийнинг бой илмий меросини замонавий технологиялар воситасида кенг жамоатчиликка етказишдир. Барча экспозициялар ишончли тарихий манбаларга таяниб яратилмоқда. Интерактив ечимлар орқали ташриф буюрувчилар нафақат экспонатларни томоша қилади, балки алломанинг ҳаёти, илмий мактаби ва мотуридийлик таълимотининг мазмун-моҳиятини чуқур англаш имкониятига эга бўлади. Бу музей келгусида халқаро илмий ҳамкорликни ривожлантиришга хизмат қиладиган йирик илмий-маърифий ва рақамли зиёрат марказига айланади», — деди Ихтиёр Абдураҳмонов.
Тақдимотда музейнинг асосий экспозиция заллари ҳам намойиш этилди. Хусусан, ақида ва калом илмининг шаклланиши, Имом Мотуридий яшаган давр илмий муҳити, мотуридийлик таълимотининг дунёга тарқалиши, Чокардиза қабристони тарихи ҳамда археологик топилмалар замонавий музей ечимлари орқали акс эттирилиши таъкидланди.
Форум иштирокчилари тақдим этилган лойиҳани юксак баҳолаб, унинг Имом Мотуридийнинг бой илмий меросини халқаро миқёсда тарғиб қилиш, ёш авлодни маърифат ва бағрикенглик руҳида тарбиялаш ҳамда зиёрат туризмини ривожлантиришда муҳим аҳамият касб этишини таъкидладилар.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати