Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам ҳадисни ёдлаб, бошқаларга етказган кишилар ҳақида бундай деганлар:
نَضَّرَ اللَّهُ امْرَأً سَمِعَ مِنَّا شَيْئًا فَبَلَّغَهُ كَمَا سَمِعَهُ
"Биздан бир сўз эшитиб, уни қандай эшитган бўлса, шундай етказган кишининг юзини Аллоҳ ёруғ қилсин" (Имом Термизий ривояти).
Бу муборак дуо асрлар давомида муҳаддис уламоларга куч ва ғайрат бағишлади. Улар ҳадисларни тўплаш учун чўл-саҳроларни кездилар, узоқ мамлакатларга сафар қилдилар, очлик ва қийинчиликларга сабр қилдилар. Баъзи муҳаддислар атиги бир дона ҳадисни текшириш учун ойлаб йўл босганлар.
Имом Шарафуддин Тийбий раҳматуллоҳи алайҳ мазкур ҳадисни шарҳлар экан, жумладан, бундай дейдилар:
وَإِنَّمَا خَصَّ حَافِظَ سُنَّتِهِ وَمُبَلِّغَهَا بِهَذَا الدُّعَاءِ؛ لِأَنَّهُ سَعَى فِي نَضَارَةِ الْعِلْمِ وَتَجْدِيدِ السُّنَّةِ، فَجَازَاهُ فِي دُعَائِهِ لَهُ بِمَا يُنَاسِبُ حَالَهُ فِي الْمُعَامَلَةِ
“Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам суннатни кўз қорачиғидек асраб, уни одамларга етказган зотларни айнан мана шу дуо (юзнинг нурли ва гўзал бўлиши) билан сийлаганлари бежиз эмас. Зеро, муҳаддислар илмнинг тароватини сақлаш ва суннатни қайта жонлантириш йўлида бутун борлиқлари билан ҳаракат қилдилар. Сарвари коинот ҳам уларнинг қилган мана шу гўзал амаллари эвазига, юзларига икки дунё гўзаллиги ва нурини тилаб, дуо қилдилар” ("Шарҳу Мишкотил масобиҳ" китоби).
Суфён ибн Уяйна роҳимаҳуллоҳ ҳам мазкур ҳадисни шарҳлаб, айтадилар:
لَيْسَ مِنْ أَهْلِ الْحَدِيثِ أَحَدٌ إِلَّا وَفِي وَجْهِهِ نَضْرَةٌ لِهَذَا الْحَدِيثِ
“Муҳаддислардан ҳар бир кишининг юзида ушбу ҳадис(даги дуо) сабабли нур ва тароват бўлади”.
Имом Шофеъий раҳимаҳуллоҳ муҳаддисларнинг мақоми ҳақида айтганлар: "Ҳар бир замондаги муҳаддислар ўз замонидаги саҳобаларга ўхшайдилар. Мен бирор муҳаддис олимни кўрсам, гўё Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг саҳобаларидан бирини кўргандек бўламан".
Саҳобалар Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан динни қабул қилиб, кейинги авлодга етказган бўлсалар, муҳаддислар ҳам шу омонатни асраб келган ворислардир.
Шунинг учун суннатни ўрганиш, муҳаддисларни ҳурмат қилиш ва Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг йўлларига эргашиш ҳар бир мўмин учун шарафли вазифадир.
26 август куни Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси марказида “Ислом цивилизацияси: янги нигоҳ, янги кашфиётлар” халқаро медиафорумнинг “Асрларни бирлаштирувчи мерос. Ислом цивилизациясининг маънавий мазмун-моҳияти” мавзусидаги учинчи ялпи сессияси бўлиб ўтди, деб хабар қилмоқда “Дунё” АА.
Сессия доирасида Қуръони карим мероси, қадимий қўлёзмалар, ислом хаттотлиги, ҳужжатли кино ҳамда тарихий манбаларни ўрганишда сунъий интеллектдан фойдаланишга бағишланган халқаро лойиҳалар тақдим этилди.
Хусусан, “114 Қуръон: ислом олами хаттотлигининг 114 дурдонаси”, “Катта Лангар Қуръони: ҳақиқат ва афсоналар”, “Аллоҳнинг 99 исми: Унинг гўзал исмлари орқали Яратганни англаш”, “Сунъий интеллект – қадимий қўлёзмаларни ўқишнинг рақамли калити” лойиҳалари ҳамда “Ягона тарихий мерос саҳифалари” лойиҳаси доирасида яратилган “Масжид” ҳужжатли фильми намойиш этилди.
Халқаро муҳокамаларда Ислом ҳамкорлик ташкилоти, шунингдек, Жазоир, Ўмон, Покистон, Саудия Арабистони, Ироқ, Мали ва Ўзбекистоннинг етакчи оммавий ахборот воситалари вакиллари иштирок этиб, исломофобия ва мавжуд стереотипларни бартараф этишда медианинг ўрни ҳақида фикр алмашди.
Сессия якунида турли мамлакатлар ва хаттотлик мактабларининг анъаналарини бирлаштирувчи ноёб Қуръони карим нусхасини яратиш бўйича Хаттотлар умумжаҳон танлови эълон қилинди.
Эслатиб ўтамиз, мазкур халқаро медиафорумнинг асосий тадбирлари Ўзбекистон Ислом цивилизацияси марказида ўтказилиб, унда қарийб 50 мамлакатдан медиа ва эксперт ҳамжамиятининг 300 нафарга яқин вакили — медиа компаниялар, ахборот агентликлари ва телеканаллар раҳбарлари, журналистлар, продюсерлар, олимлар ҳамда креатив индустрия мутахассислари иштирок этмоқда.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати