Ўзбекистон халқаро илмий ҳамкорликни кенгайтириш орқали ўзининг бой маънавий меросини жаҳон илмий ҳамжамияти билан боғлаш йўлида дадил ҳаракат қилмоқда.
Ана шу жараённинг амалий ифодаси сифатида Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси марказида Ўмон Султонлигида фаолият юритувчи «Orabi International Group» ташкилоти раҳбари, таниқли тадқиқотчи ва жамоат арбоби доктор Муҳаммад Закария Оробий иштирокида Марказ кутубхонасига 1000 та ноёб китобни топшириш маросими бўлиб ўтди, хабар бермоқда iccu.uz.
Тадбирда Дин ишлари бўйича қўмита вакиллари, Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси маркази раҳбарияти, олимлар, тадқиқотчилар ҳамда соҳанинг етакчи мутахассислари иштирок этди.
Маросимда Марказ директори ўринбосари Гулнора Ғаниева сўнгги йилларда Президент Шавкат Мирзиёев раҳбарлигида илм-фанни ривожлантириш, маданий меросни асраш, қўлёзмаларни ўрганиш ва жаҳоннинг турли мамлакатларида сақланаётган ноёб манбаларни Ўзбекистонга жалб этиш давлат сиёсати даражасига кўтарилганини таъкидлади.
Унинг қайд этишича, Президент ташаббуси билан ташкил этилган Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси маркази бугун нафақат музей ёки кутубхона, балки ислом цивилизацияси тарихи, манбашунослик ва шарқшунослик бўйича халқаро илмий мулоқот майдонига айланиб бормоқда.
«Ўмон Султонлигидан тақдим этилган мазкур китоблар нафақат кутубхона фондини бойитади. Улар ислом цивилизацияси тарихи, ислом ҳуқуқи, тафсир, ҳадис, ақида, араб тили ва бошқа йўналишларда фундаментал тадқиқотларни кенгайтириш учун мустаҳкам манба вазифасини бажаради. Бу эса янги авлод олимларини тайёрлашга ҳам хизмат қилади», — деди Гулнора Ғаниева.
Доктор Муҳаммад Закария Оробий ушбу китоблар тақдимотини икки мамлакат ўртасидаги маданий ва илмий ҳамкорликнинг рамзий воқеаси сифатида баҳолади.
«Бу шунчаки китоблар эмас. Бу илмга бўлган ҳурмат, маърифатга садоқат ва халқлар ўртасидаги ишончни мустаҳкамлайдиган интеллектуал кўприкдир. Биз Президент Шавкат Мирзиёевнинг Ўзбекистонда Ислом цивилизацияси марказини ташкил этиш ташаббусини юксак қадрлаймиз. Бу марказ бутун ислом оламининг илмий меросини бирлаштирувчи нуфузли платформага айланишига ишонамиз», — деди доктор Оробий.
Унинг фикрича, кутубхоналар инсоният цивилизациясининг умумий хотирасини сақлайдиган масканлар бўлиб, ҳар бир китоб янги билим, янги ғоя ва янги илмий кашфиётларга йўл очади. Шу боис илмга сармоя киритиш келажакка сармоя киритиш билан тенгдир.
Маросимда иштирок этган Дин ишлари бўйича қўмита раиси биринчи ўринбосари Давронбек Мақсудов ҳам мазкур хайрли ташаббуснинг мамлакат илмий салоҳияти учун аҳамиятини алоҳида қайд этди.
Унинг таъкидлашича, араб дунёсида сўнгги йилларда чоп этилган фундаментал илмий адабиётларнинг Ўзбекистонга келтирилиши тадқиқотчилар, профессор-ўқитувчилар, магистрантлар ва ёш олимлар учун ишончли манбалар базасини кенгайтиришга хизмат қилади.
Тақдим этилган китоблар ислом тарихи, Қуръон тафсири, ҳадисшунослик, фиқҳ, ақида, араб тили, ислом цивилизацияси тарихи ва бошқа қатор йўналишларни қамраб олади. Улар орасида араб мамлакатларида сўнгги йилларда нашр этилган илмий асарлар ҳам мавжуд бўлиб, бу Марказ кутубхонасини минтақадаги энг бой ихтисослашган фондлардан бирига айлантириш имкониятини янада кенгайтиради.
Сўнгги йилларда Ўзбекистон маданий дипломатия соҳасида фаол ташқи сиёсат юритмоқда. Президент Шавкат Мирзиёев ташаббуси билан Ўзбекистондаги Ислом цивилизацияси маркази, Халқаро ислом академияси, Имом Бухорий, Имом Термизий ва Имом Мотуридий илмий марказлари иштирокида халқаро ҳамкорлик кенгайиб, ЮНЕСКО, ICESCO ва қатор илмий муассасалар билан қўшма лойиҳалар амалга оширилмоқда.
Ўмон Султонлигидан 1000 та ноёб китобнинг тақдим этилиши ана шу изчил давлат сиёсатининг яна бир амалий натижаси сифатида баҳоланмоқда.
Маросим якунида томонлар мазкур хайрли ташаббус Ўзбекистон ва Ўмон Султонлиги ўртасидаги илмий, маданий ва маърифий ҳамкорликни янада мустаҳкамлашини таъкидлаб, келгусида қўшма тадқиқотлар, китоб алмашинуви, илмий экспедициялар ва академик дастурларни амалга ошириш бўйича ҳамкорликни кенгайтиришга тайёр эканликларини билдирдилар.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати
Шри-Ланканинг “Сolombo Times” нашрида “Ўзбекистонда Янги уйғониш даври: келажак технологиялари ёрдамида буюк ўтмишни қайта тиклаш” сарлавҳали таҳлилий мақола эълон қилинди, деб хабар бермоқда “Дунё” АА.
Шри-Ланкалик таниқли журналист Фазан Наваз томонидан ёзилган ушбу материалда сўнгги ўн йилда Ўзбекистонда Президент Шавкат Мирзиёев ташаббуси билан Янги Ўзбекистонни бунёд этиш, “Учинчи Ренессанс” ғоясини амалга оширишга қаратилган ислоҳотлар ва уларнинг самарали натижалари хусусида сўз юритилган.
Муаллифнинг ёзишича, Марказий Осиё марказида сокин, аммо улкан аҳамиятга эга инқилоб юз бермоқда. Бу кураш қурол-яроғ билан эмас, балки қўлёзмалар, музейлар ва микрочиплар ёрдамида амалга оширилмоқда.
Президент Шавкат Мирзиёев раҳбарлигида Ўзбекистон Самарқанд ва Бухоро каби шаҳарлар жаҳон илм-фани, шеърияти ва фалсафасининг етакчи марказлари бўлган Ўрта асрлардаги “Олтин аср” шон-шуҳратини қайта тиклашга интилмоқда.
Бу жараённинг ўзига хос жиҳати шундаки, Ўзбекистон минг йилдан зиёд тарихга эга маданий меросни асраш, қайта тиклаш ва кенг оммага етказиш учун сунъий интеллект ҳамда рақамли технологиялардан фаол фойдаланмоқда.
Нашрда Ўзбекистоннинг бой маданий ва тарихий мероси ҳамда уни сақлаш бўйича ислоҳотларга тўхталиб ўтилган. Қайд этилганидек, бу замин инсоният тарихидаги энг буюк алломаларга бешик бўлган. Астроном ва давлат арбоби Мирзо Улуғбек Самарқандда юлдузларни ҳайратланарли даражада аниқ кузатиш имконини берган расадхона барпо этган. Хоразмдаги Маъмун академияси олимлари эса Европада Ренессанс бошланишидан анча аввал математика ва тиббиёт соҳаларида юксак ютуқларга эришган эди.
Ўзбекистон етакчиси бу тарихий меросни тез-тез тилга олиб, Мирзо Улуғбекни нафақат буюк олим, балки илм-фанни энг юксак қадрият деб билган давлат арбоби сифатида таърифлайди. Давлат раҳбари бугунги янгиланиш жараёнини “Учинчи Ренессанс” деб атаб, уни Ўзбекистоннинг илму маърифат ва маданият маркази сифатидаги мавқеини қайта тиклашга қаратилган умуммиллий лойиҳа сифатида баҳолайди. Тарихчилар таъбири билан айтганда – бу атама минтақада аввал мавжуд бўлган икки буюк юксалиш давридан кейинги навбатдаги уйғониш босқичини англатади.
Муаллифнинг фикрича, Ўзбекистонда Учинчи Ренессанс ғоясини амалга ошириш шунчаки гап эмас, балки давлат сиёсатига айланган.
“Бу улкан мақсаднинг энг ёрқин рамзи жорий йил Тошкентда қад ростлаган Ислом цивилизацияси марказидир. 2026 йил март ойида 40 мамлакатдан ташриф буюрган 1500 дан ортиқ мутахассис иштирокида қуриб битказилган мазкур марказ ўз бағрида ислом оламининг энг ноёб ёдгорликларидан бири – VII асрга мансуб Усмон Мусҳафини сақлайди. Шунингдек, бу ерда илмий лабораториялар, реставрация устахоналари ва архивлар фаолият юритади. Марказ аллақачон дунёдаги энг чиройли янги музейлардан бири сифатида эътироф этилган”, – дея қайд этган журналист.
Материалда таъкидланишича, Ўзбекистон ёндашувининг бошқалардан ажратиб турадиган муҳим жиҳати – бу сунъий интеллектдан иқтисодий тараққиёт воситаси сифатидагина эмас, балки маданий меросни муҳофаза қилиш воситаси сифатида ҳам фойдалаётганидадир.
Сунъий интеллект туризм соҳасини ҳам тубдан ўзгартирмоқда. Бу ташаббус 2026 йилда мамлакатга 12 миллион сайёҳни жалб қилиш режасининг бир қисми ҳисобланади.
Фазан Наваз ўз мақоласини “Учинчи Ренессанс” ўз олдига қўйган мақсадларга тўлиқ эришадими-йўқми, буни вақт кўрсатади. Бироқ бугуннинг ўзидаёқ Ўзбекистон қандай йўлдан одимлаб бораётгани аниқ кўриниб турибди”, – деган сўзлар билан якунлаган.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати