27 Июн, 2026, 12 Муҳаррам, 1448
27 Июн, 2026, 12 Муҳаррам, 1448
Саудия Арабистонида астронавтларни коинотга учишга ўргатиш дастури бошланди. Бу ҳақда мамлакат Ахборот агентлиги Қироллик Коинот бошқармасига таяниб хабар беришича, биринчи экипаж 2023 йилда учиши режа қилинмоқда.
Қайд этилишича, астронавтлар орасида аёл киши ҳам бўлади, унинг парвози ушбу араб мамлакати учун тарихий саналади.
Агентлик маълумотларига кўра, космик дастурнинг мақсади “қисқа ва узоқ муддатли космик парвозлар учун кадрлар тайёрлаш, халқаро илмий тадқиқотларда иштирок этиш ва космик сектор тақдим этаётган барча имкониятлардан максимал даражада фойдаланиш”дир.
Эслатиб ўтамиз, 2030 йилгача иқтисодиётни қайта қуриш ва нефтга қарамликни камайтириш бўйича кенг кўламли амалга оширилаётган стратегик ишлар доирасида Саудия Арабистони илм-фан ва технологияни фаол ривожлантирмоқда. Мамлакат валиаҳд шаҳзодаси Муҳаммад бин Салмон томонидан қўллаб-қувватланган режа аёлларни ҳам иш кучига кўпроқ жалб этишни талаб қилади. 2018 йилда Саудия Арабистони аёлларнинг автомобил ҳайдашига нисбатан узоқ йиллар давомида қўйиб келинган тақиқни бекор қилди.
Шунингдек, космосга чиққан биринчи араб Саудия Арабистони шаҳзодаси Султон бин Салмон, валиаҳд шаҳзоданинг укаси ва ҳаво кучлари учувчиси эди. У 1985 йилда НАСА Дисковери экипажининг бир қисми эди. Кейинчалик у 2018 йилдан 2021 йилгача Саудия Арабистони космик комиссияси раҳбари лавозимида ишлаган.
Халқаро алоқалар бўлими
Биринчидан, тарқатилаётган ҳар бир маълумот ва ахборот инсонлар манфаатига хизмат қиладиган яхши сўз бўлиши лозим.
Аллоҳ таоло бундай марҳамат қилади: “Аллоҳ яхши сўзга қандай мисол келтирганини кўрмайсанми? У худди бир яхши дарахтга ўхшайдир. Унинг асли собит турадир. Шохлари эса, осмонда. Робби изни ила ҳар доим меваларини бериб турадир” (Иброҳим сураси, 24-25 – оятлар).
Иккинчидан, турли фаҳш ва беҳаё маълумотларни, бўхтон, ёлғон ҳамда миш-миш хабарларни тарқатишдан эҳтиёт бўлиш шарт.
Аллоҳ таоло бундай огоҳлантиради: “...фаҳш ишлар тарқалишини яхши кўрадиганларга бу дунёю охиратда аламли азоб бордир” (Нур сураси, 19-оят).
Учинчидан, тарқатилаётган ҳар қандай хабар ёки маълумот учун Қиёмат куни жавоб беришни ҳамда “Китобат ҳам хитобат кабидир (ёзиш – гапириш каби)”, деган қоидани унутмаслик керак.
Аллоҳ таоло бундай марҳамат қилади: “Бугунги кунда уларнинг оғизларига муҳр урамиз. Нима касб қилганларини Бизга қўллари сўзлар ва оёқлари гувоҳлик берур” (Ёсин сураси, 65-оят).
Имом Шофиъий айтадилар: “Вафот этмайдиган ёзувчи йўқ. Аммо унинг қўллари ёзган нарсалар неча йиллар ўтсада сақланиб қолади. Шундай экан, Қиёматда кўрганингизда хурсанд бўладиган нарсадан бошқа ҳеч нарса ёзманг!”.
Тўртинчидан, ҳар бир ахборотнинг ишончли эканини текшириб, кейин тарқатиш.
Аллоҳ таоло шунга буюради: “Эй, иймон келтирганлар! Агар фосиқ хабар келтирса, аниқлаб кўринглар, бир қавмга билмасдан мусийбат етказиб қўйиб, қилганингизга надомат чекувчи бўлманглар” (Ҳужурот сураси, 6-оят).
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Бир кишининг ёлғончи бўлиши учун эшитган нарсасини гапиравериши кифоя қилади”, деганлар (Имом Муслим ривояти).
Бешинчидан, муаллифлик ҳуқуқига амал қилиш. Ўзгаларнинг меҳнатини кўчириб, ўзлаштириб олмаслик.
Имом Шофиъий раҳимаҳуллоҳ: “Менга бу сўзни фалончи айтган”, деб айтувчисини аниқ шаклда гапирган киши ҳақиқий марддир”, деганлар.
Абдул Фаттоҳ Абу Ғудда айтадилар: “Жумла ёки сўзни нақл қилувчига нисбат бериш омонатдир”.
Олтинчидан, ҳар бир касб эгаси ўз мутахассислиги доирасида ахборот ёки маълумот тарқатиши лозим. Билими етмаган, мутахассислиги бўлмаган хабарни тарқатмаслик керак.
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Қачон иш ўз аҳлидан бошқага топширилса, қиёматни кутавер”, деганлар (Имом Бухорий ривояти).
Даврон НУРМУҲАММАД
Иймон 
Намоз 
Рўза 
Закот 
Ҳаж 
Қуръон 
Ислом сабоқлари 
Aлоқа