22 Май, 2026, 4 Зулҳижжа, 1447
22 Май, 2026, 4 Зулҳижжа, 1447
Ислом инсон ҳаётининг ҳар бир соҳасида ўзининг беқиёс кўрсатмаларини берган. Зеро, Ислом инсон ҳаётининг бир бўлаги эмас, балки инсон ҳаёти Исломнинг бир бўлагидир. Ислом жамияти том маънодаги поклик жамиятдир. Ҳамма томон, ҳамма нарса пок бўлиши керак. Бу жамиятда зино ҳаром саналади. Шунингдек, зинога сабаб бўладиган нарсалар ҳам ҳаромдир. Зино инсоннинг руҳий тинчлигини йўқотадиган разолатдир. Иффатли бўлиш кишига тинчлик ва хотиржамлик бахш этади. Бу улкан гуноҳлардан бўлиб, шундай қаттиқ жазога сабаб бўладиган оғир жиноят тўсатдан, ўз-ўзидан содир бўлмайди.
Аллоҳ таоло Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламга шундай деган: “(Эй Муҳаммад,) мўминларга айтинг, кўзларини (номаҳрам аёлларга тикишдан) тўссинлар, авратларини (ҳаромдан) сақласинлар! Мана шу улар учун энг тоза (йўлдир). Албатта Аллоҳ улар қилаётган ишлардан хабардордир. Мўминаларга ҳам айтинг, кўзларини (номаҳрам эркакларга тикишдан) тўссинлар, авратларини (ҳаромдан) сақласинлар!..” (Нур сураси, 30-31-оятлар).
Пайғамбаримиз Муҳаммад с.а.в. зинодан қайтариб айтадилар: “Эй инсонлар! Зинодан қўрқинглар, унда 6 та зарар бор. Шундан 3 таси бу дунёда, 3 таси охиратда бўлади. Бу дунёдагилари: зино руҳий гўзалликни кетказади, камбағаллик келтиради, умрни қисқартиради. Охиратдагиларга келсак, улар – Аллоҳнинг ғазаби, ҳисобдан ёмон ўтиш ва жаҳаннам азобидир”.
Абу Ҳурайра р.а.дан ривоят қилинади. Расулуллоҳ с.а.в.: “Зинокор зино қилаётган вақтида мўмин ҳолида бўлмайди, ўғри ўғрилик қилаётган вақтда мўмин ҳолида бўлмайди, хамр ичувчи ичаётган вақтда мўмин ҳолида бўлмайди ва киши бировнинг молини зўрлик билан олаётганида одамлар у зўрлик билан олаётганида ундан кўзларини юмадиган бўлишса, у мўмин ҳолида бўлмайди. Сизлардан бирорталарингиз жиноят қилаётганда у мўмин ҳолида бўлмайди. Бас, бу нарсаларни қилишдан сақланинглар, сақланинглар”, дедилар.
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам айтадилар: “Агар киши зино қилса, иймон ундан чиқади ва унга соябон каби бўлади. Агар (зинодан) бош тортса, иймон унга қайтади” (Абу Довуд, Термизий, Ҳоким ривояти).
Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: “Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам айтдилар: “Кимки зино қилса ёки хамр ичса, худди инсон бошидан кўйлагини ечиб олгандек, Аллоҳ ундан иймонни ечиб олади” (Ҳоким ривояти, саҳиҳ ҳадис).
Аллоҳ таоло инсон танасининг айрим жойларига қарашни ман этган. Бунинг фойдалари бисёр. Номаҳрамларга қарашдан кўзини тийган одамнинг қалби ҳам, танаси ҳам саломат бўлади. Қолаверса, нигоҳни номаҳрамлардан тийиш билан жуда кўп ёмонликлар олди олинади, оилалар тинч бўлади. Бунинг биз билган-билмаган ҳикматлари кўп.
Кимнинг эри ё хотини бўла туриб фаҳшга, зинога яқинлашса, у ўта ҳаддан ошган одамдир. Улар соф инсоний табиатдан мутлақо четда бўлган одамлардир.
Али розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: “Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Эй Али, назарга назарни эргаштирма. Албатта, биринчиси сен учун безарар бўлса ҳам, бошқаси ундоқ эмас, дедилар” (Имом Абу Довуд ва Термизий ривоят қилишган). Биринчи назар, номаҳрамга тўсатдан тушгани учун зарарсиз ҳисобланади, гуноҳ бўлмайди. Аммо ундан кейин яна қайта назар солишни тўсатдан деб бўлмайди, буниси қасддан бўлган бўлади ва гуноҳ ҳисобланади.
Ушбу таълимотлар ҳам Ислом жамиятини пок сақлаш, йигит-қиз ва эркак-аёлларни турли ношаръий ишлардан, улардан келиб чиқадиган нохуш оқибатлардан ҳимоялаш учун келгандир. Ислом шариати ҳукми бўйича эркак кишининг аёлларнинг йўлини тўсиши, тегажоқлик қилиши, гап отиши у ёқда турсин, пинҳона назар солиши ҳам ҳаром, хиёнат ҳисобланади. Уйланмоқчи бўлса, шариат кўрсатмаси бўйича назар солсин, гуноҳ ҳам бўлмайди, биров маломат ҳам қилмайди. Ўз хотинига хоҳлаганича назар солсин, ундан лаззат олсин, савоб бўлади. Аммо бировнинг аёлига шаҳват назари билан қарамасин. Зино содир бўлмаган чоқда ҳам кўз зиноси бўлади, хиёнат содир бўлади. Шунинг учун Аллоҳдан ва қиёмат кунидан умиди бор эркаклар номаҳрам назарлардан ўзларини сақласинлар, аёл-қизлар эса ўзларини кўз-кўз қилмасинлар.
Биз Аллоҳнинг амрига итоат этсак, У Зот дилимизга ихлос неъматини солади. Унинг ҳаловатини ибодат чоғида сезамиз. Дунёда имон лаззатидан ҳам қадрлироқ, кўнгил хотиржамлигидан-да тотлироқ неъмат йўқ. Аллоҳ таоло барчамизни мустаҳкам имон, ихлос, офият неъмати билан сийласин!
"Хадичаи Кубро" ЎМИБЮ
3-курс талабаси Орифжонова Гулҳаё
Муносабат
Юртимизда амалга оширилаётган кенг кўламли ислоҳотлар ва туб янгиланишлар замирида эзгу мақсад — инсонни улуғлаш, унинг дарду ташвишлари билан яшаш ғояси мужассамдир. Айниқса, диний-маърифий соҳага, миллий ва диний қадриятларимизни тиклашга қаратилаётган юксак эътибор ҳамда “Инсон қадри учун” тамойили халқимиз қалбида эртанги кунга бўлган ишончни, Яратганнинг берган неъматларига шукроналик ҳиссини янада мустаҳкамламоқда.
Мамлакатимизда инсон қадрини улуғлаш, аҳолини ижтимоий ҳимоя қилиш, жамиятда меҳр-оқибат, саховат ва ҳамжиҳатлик муҳитини мустаҳкамлаш давлат сиёсатининг устувор йўналишига айланди. Олийжаноб, халқчил ва савобли ушбу тамойиллар, айниқса, имон-эътиқод, эзгулик фазилатлари янада жўш урадиган муборак кунларда, қутлуғ Қурбон ҳайити айёми арафасида ўзгача бир тароват ва амалий ифода касб этмоқда.
Давлатимиз Раҳбари томонидан эҳтиёжманд аҳолини ижтимоий-иқтисодий жиҳатдан янада қўллаб-қувватлаш юзасидан янги таклифлар тақдимоти билан танишилиб, 690 миллиард сўм маблағ ажратилишини маъқуллаганлари бутун юртдошларимизни янада тўлқинлантириб юборди. Давлат кучи ва эътибори билан ажратилган бу катта маблағнинг айнан "Вақф" фонди ҳисобидан йўналтирилиши бизнинг зиммамизга улкан, шарафли масъулият юклайди. Бу ишонч фонднинг ҳар бир ходимидан ҳар қачонгидан ҳам кўпроқ ғайрат, фидойилик талаб этади.
Халқнинг омонати бўлган бу маблағларни Муҳтарам Президентимиз таъкидлаганларидек, тўлиқ шаффоф, адолатли ва манзилли тарзда ўз эгаларига етказиш учун бор куч-ғайратимизни сафарбар этамиз. Зеро, бу хайрия ишлари шунчаки кўрсаткичлар учун эмас. Уларнинг замирида минглаб хонадонларга қайта кириб келадиган умид ва қувонч мужассам.
Мазкур маблағлар ҳисобидан оғир ва ногиронликни келтириб чиқарувчи касалликларга чалинган 10 минг нафар болада мураккаб жарроҳлик амалиётлари ўтказилади. Бу дегани, 10 минг оиланинг қайта бахтга эришиши, оналар кўзидаги ёшнинг тинишидир. Шунингдек, 2,3 минг нафар онкологик, гематологик ва онкогематологик ташхиси қўйилган беморларни тиббий текширувдан ўтказиш, даволаш ва жарроҳлик амалиётлари харажатлари, шу жумладан, камида 350 нафар оғир беморда жигар ва буйрак кўчириш амалиёти харажатлари тўлиқ қоплаб берилади. Кўрсатилаётган бу саховатлар доирасида ижтимоий ҳимояга муҳтож, етим ва ота-она қарамоғидан маҳрум бўлган, шунингдек, Ватан сарҳадларини ҳимоя қилиш йўлида қурбон бўлган қаҳрамонларимизнинг 8 минг нафардан зиёд фарзандлари алоҳида эътиборга олиниб, уларнинг омонат ҳисобварақларига 200 АҚШ доллари миқдорида пул маблағлари ўтказиб берилиши фарзандларимиз бизга омонат, деган улуғ ғоянинг амалий исботидир.
Шу билан бирга, давлат таъминотидаги оилалар, ўзгалар парваришига муҳтож бўлган ёлғиз яшовчи ҳамда ёлғиз кексалар ва ногиронлиги бўлган шахслар озиқ-овқат тўпламлари билан таъминланиши, ижтимоий ҳимояга муҳтож аҳоли тоифалари учун эҳсон дастурхонлари ёзилиши, зиёратгоҳлар ва диний таълим ташкилотларида қурбонлик тадбирларининг ўтказилиши байрам шукуҳини ҳар бир хонадонга олиб киради.
Муқаддас ислом динида инсонларга яхшилик қилиш билан бирга, Аллоҳнинг уйларини обод этиш, ўтганларнинг қабрларини зиёратгоҳга айлантириш энг улуғ савобли амаллардан саналади. Давлат раҳбари томонидан кўрсатилган бу галги ғамхўрлик доирасида диний-маърифий соҳа алоҳида эътиборда тутилиб, жойлардаги 500 та масжидда аҳоли учун қулай шароитлар яратиш мақсадида замонавий таҳоратхоналар қурилиши, реконструкция қилиниши ва таъмирланиши, шунингдек, қабристонлар обод этилиши ушбу эзгу ишларнинг ниҳоятда гўзал ва узвий давоми бўлди.
Муҳтарам Президентимиз ушбу тадбирларнинг шаффоф ва манзилли ташкил этилиши зарурлигини алоҳида таъкидлаб, мутасаддиларга тегишли топшириқларни бердилар.
Ҳадиси шарифда: "Ким бир мўминнинг дунёвий ташвишларидан бирини аритса, Аллоҳ таоло унинг қиёмат кунидаги ташвишларидан бирини аритади", деб марҳамат қилинади. Бугун юртимизда давлат даражасида олиб борилаётган бу тизимли саховат ва мурувват тадбирлари айни шу илоҳий даъватнинг жамиятдаги жонли намунасидир. Тинчлик ва осойишталик ҳукм сурган юртга мана шундай барака ва хайр-саховат ярашади.
"Вақф" хайрия жамоат фонди жамоаси мана шундай улуғвор жараёнларда халқимизга хизмат қилиш йўлида бор куч ва имкониятларини ишга солиб, зиммадаги масъулиятли вазифани юксак ғайрат ва виждон амри билан адо этишга киришган. Зеро, инсон қадри улуғланган юртда ҳамиша барака, тинчлик ва тараққиёт бардавом бўлади. Илоҳим, юртимиз тинч, халқимиз фаровон, муборак айёмлар қутлуғ бўлсин!
Зайниддин ЭШОНҚУЛОВ,
Ўзбекистон мусулмонлари идораси раиси ўринбосари,
"Вақф" хайрия жамоат фонди раиси
Иймон 
Намоз 
Рўза 
Закот 
Ҳаж 
Қуръон 
Ислом сабоқлари 
Aлоқа 