02 Июн, 2026, 15 Зулҳижжа, 1447
02 Июн, 2026, 15 Зулҳижжа, 1447
Ўзбекистоннинг Куала-Лумпурдаги элчихонасида меъморий шаклларни уйғунлаштириш масалаларига бағишланган китобнинг (Uralov A.S., Elina Mohd Husini. Harmonization, Decoration of Architectural Forms and Light. – USIM Press, 2021) тақдимоти бўлиб ўтди, деб хабар бермоқда «Дунё» АА мухбири.
Мазкур китоб Самарқанд давлат архитектура институти профессори Актам Ўролов ва Малайзия Ислом илмий университети (Universiti Sains Islam Malaysia – USIM) профессори Элина Моҳд Ҳусини томонидан тайёрланган ва USIM Press нашриёти билан ҳамкорликда чоп этилган.
1998 йилда ташкил этилган USIM давлат олий таълим муассасаси ҳисобланади.
Университетнинг таълим модели диний фанларни дунёвий фанлар билан интеграциялаш тамойилига асосланган.
Элчихонада гибрид форматда ташкил этилган тақдимотда USIM маркази директори Моҳд Зин Кандар, профессор ва ўқитувчилар иштирок этди.
Самарқанд давлат архитектура институти билан телеконференция ташкил этилди.
Онлайн-тадбирда институт ректори Чидем Жанбай Туркйилмаз ва олий билим юрти ўқитувчилари қатнашди.
Китоб турли асрлар меъморчилиги назарияси, тарихи ва амалиётига бағишланган. Нашрда Ўзбекистон ва Марказий Осиё меъморчилиги ва тасвирий санъатида шакллар уйғунлиги ва мутаносиблик назариясига алоҳида эътибор қаратилган.
Рисола меъморлар, санъатшунослар ва кенг китобхонларга мўлжалланган бўлиб, бакалавр ва магистратура дастурлари талабалари учун дарслик сифатида тавсия этилган.
Тақдимотда малайзиялик тингловчиларга Ислом цивилизациясининг бой маданий меросини, республикамизда кўп асрлик меъморий анъаналарини ўрганиш ва оммалаштириш бўйича амалга оширилаётган саъй-ҳаракатлар ҳақида маълумот берилди.
Томонлар 2019 йилда олий ўқув юртлари ўртасидаги ҳамкорлик доирасида профессор-ўқитувчиларнинг лектор сифатида ўзаро ташрифларини ташкил этиш амалиёти йўлга қўйилганини мамнуният билан қайд этди.
Тадбир якунида ислом меросини биргаликда илмий тадқиқ этиш, халқаро конференциялар, семинарлар ва маърузалар ташкил этиш, Ўзбекистон ва Малайзия нашрларида илмий материаллар нашр этиш, шунингдек, ҳамкорликда таълим дастурларини йўлга қўйиш имкониятларини ўрганиш бўйича университетлараро амалий ҳамкорликни давом эттиришга келишиб олинди.
Ўзбекистон мусулмонлари идораси матбуот хизмати
1. Арафа куни кечаси, яъни, ҳайит кунига ўтар кечасини бедор ўтказиш.
Ҳайит кунига ўтар кечани Қуръон тиловати, зикр, тасбиҳ ва нафл намозлар билан ўтказиш улкан савобларга сабаб бўлади. Расулуллоҳ соллалоҳу алайҳи васаллам: "Ким икки ийд кечаларини Аллоҳдан савоб умидида қоим қилса, қалблар ўладиган кунда унинг қалби ўлмас”, деганлар (Ибн Можа, Табароний ривояти).
2. Ғусл қилиш. “Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам фитр, азҳо ва арафа кунлари ғусл қилар эдилар” (Ибн Можа ривояти).
3. Энг яхши, янги ёки тоза кийимларни кийиш.
4. Хушбўйланиш.
5. Қурбон ҳайити намозига чиқишдан олдин ҳеч нарса емаслик. “Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам Рамазон ҳайитида таомланмасдан чиқмасдилар, қурбонлик кунида эса намоз ўқигунларича таомланмасдилар” (Имом Термизий ривояти).
Эслатма! Баъзилар қурбон ҳайитида ҳеч нарса емай намозга чиқишни нотўғри тушуниб, куннинг аввалги ярмига қадар рўзани ният қилиш керак, дейишади. Шу билан бирга, ўша куни саҳарликка туришади ва оғизларини ният билан беркитиб намозга чиқишади. Ҳайит намози ўқиб бўлингач эса, худди ифторликдаги каби оғизларини очишади. Бундай қилиш нотўғри. Ҳайит кунларида рўзани ният қилиш ҳаром амал саналади. Қолаверса, ярим кунга рўза ният қилинмайди.
6. Масжидга имкон бўлса пиёда ва эртароқ бориш. “Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам икки ҳайит намозига пиёда юриб чиқардилар” (Ибн Можа ривояти).
7. Йўлда таҳлил (Лаа илаҳа иллаллоҳ), такбир (Аллоҳу акбар) ва таҳмид (Алҳамдулиллаҳ) айтиш. "Аллоҳу акбар, Аллоҳу акбар, Лаа илаҳа иллаллоҳу Аллоҳу акбар, Аллоҳу акбар ва лиллаҳил ҳамд".
8. Ҳайит намозидан олдин бошқа бирор нафл намоз ўқимаслик. Масжидга боргандан сўнг таҳийятул масжид ёки бошқа бирор нафл намоз ўқимасдан зикр қилиб ўтириш лозим.
9. Намозга бир кўчадан бориб, бошқасидан қайтиш. Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам шундай қилар эдилар.
10. Ҳайит билан муборакбод этиш. Саҳобалар: "Тақоббал Аллоҳ минна ва минкум (Аллоҳ биздан ҳам, сиздан ҳам қабул этсин)", деб бир-бирларини байрам билан табриклашарди.
11. Аҳли аёл ва ёш болаларни хурсанд қилиш. Оилада байрам кайфиятини пайдо қилиш, совға-ҳадялар улашиш керак.
12. Қавм-қариндош, ёш улуғларни зиёрат қилиш.
13. Таниш-билиш, ёру дўст, қўни-қўшниларни байрам билан табриклаш.
Қурбон ҳайитингиз муборак бўлсин!
Даврон НУРМУҲАММАД
Иймон 
Намоз 
Рўза 
Закот 
Ҳаж 
Қуръон 
Ислом сабоқлари 
Aлоқа