Muqaddas dinimizda ekin ekishlik ulug' va savobli amallardan xisoblanib, erni obod qilish masalasiga aloxida e'tibor berilgan. Ekilgan ko'chat va daraxtlar xamda o'simliklar doyimo Allox Taologa tasbix aytib turadi. Inson erning go'zalligini nafaqat asrab avaylashi, balki uning yanada gullab yashnashi uchun o'z xissasini qo'shmog'i lozim. Atrof-muhitni muhofaza qilish, kelajak avlodga tabiiy boyliklarini bus-butun etkazish, ekologik muammolarni bartaraf etishga hissa qo'shish oldimizda turgan muhim vazifalardan biri hisoblanadi.Ko'chat ekish, dehqonchilik qilish fazilati va ahamiyati nechog'li ulug'dir, muborak kitoblar ko'chat ekuvchilarning Alloh dargohida erishadigan ajr-savoblaridan xabar beradi. Ushbu amal insonga nafaqat tirikligida, balki vafotidan so'ng ham manfaat etkazib turadi, ya'ni qiyomat kunigacha sadaqai joriy sifatida banda foydasiga xizmat qiladi.
Mo'min yaxshi niyat bilan ko'chat eksa ulug' ajr-savobga ega bo'ladi. Jobir (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi: “Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam): “Qaysi musulmon ekin eksa, undan eyilsa unga sadaqa bo'ladi. O'g'irlangani ham uning uchun sadaqadir. Yirtqichlar egani ham uning uchun sadaqadir. Qushlar egani ham uning uchun sadaqadir. O'sha ekindan birortasi manfaat olsa uning uchun sadaqa bo'ladi”, dedilar” (Imom Muslim rivoyati). Hadisdan ko'chat ekish, dehqonchilik qilish nechog'lik ulug' va fazilatlik kasb ekani ma'lum bo'ladi. Ko'chat ekmoqchi bo'lgan kishi nafaqat o'zini, balki, yon atrofdagilar, kelajak avlodlarni ham manfaatini o'ylashi kerak. Bu amalning dehqonga nafaqat tirikligida, balki, vafotidan so'ng ham manfaati etib turadi.
Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam) ummatlarini ko'chat o'tkazish va ekin ekishga targ'ib qilganlar. Anas ibn Molik (roziyallohi anhu)dan rivoyat qilinadi: “Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam): “Agar qiyomat bo'lib qolsa va birontangizning qo'lida xurmo daraxti bo'lsa, uni ekib qo'ysin”, dedilar (Imom Ahmad rivoyati).
Atrof muxitni muxofaza qilish, tabiatni, ekin va daraxtlarni asrab avaylash oldimizda turgan muxim vazifalardan biri xisoblanadi.
Yangiyo'l tuman “Imom Sulton”
jome masjidi imom xatibi Narzullayev Odiljon.
Bismillahir Rohmanir Rohiym
Yugurdim xohishlarim ortidan, ular etdilar meni qul,
Gar qilsam edi qanoat men bo‘lardim hur, bo‘lmasdim bir pul.
E’tibor qiling, qanchadan-qancha avlodlar almashdi, ularning birortasi yiqqan mol-dunyosi, qurgan qasrlari, egallagan mansablarini o‘zi bilan olib ketdi-mi? Yiqqan oltin-u kumushlari bilan dafn etildi-mi yoki oxirat diyoriga o‘zlarining mashinalari-yu samolyotlari bilan ko‘chib o‘tishdi-mi? Yo‘q, albatta! Hatto kiyimlaridan ham mahrum qilinishdi va qabrga faqatgina kafanlari bilan kiritilishdi. So‘ngra ulardan so‘rov boshlandi: Robbing kim? Payg‘ambaring kim? Dining nima?
Shunday ekan siz ana shu kun uchun tayyorgarlik ko‘ring. Dunyo matohlarini deb mahzun bo‘lmang, afsus chekmang. Chunki ular o‘tkinchi, sizning faqatgina solih amallaringizgina qoladi. Alloh taolo aytadi:
﴿مَنْ عَمِلَ صَالِحًا مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثَى وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَلَنُحْيِيَنَّهُ حَيَاةً طَيِّبَةً وَلَنَجْزِيَنَّهُمْ أَجْرَهُمْ بِأَحْسَنِ مَا كَانُوا يَعْمَلُونَ﴾
“Erkagu ayol, kim mo‘min holida yaxshi amal qilsa, Biz unga yaxshi hayot kechirtiramiz va albatta, ularni qilib yurgan amallarining eng go‘zaliga beriladigan ajr ila mukofotlarmiz” (Nahl surasi, 97-oyat).
Shu’la: Kasallik – unda xushxabari bo‘lgan maktub, salomatlik esa badali to‘lanishi kerak bo‘lgan bezakdir.
Doktor Oiz al-Qarniyning
"Dunyodagi eng baxtli ayol" kitobidan