Qur'oni Karimda: «Biladigan zotlar bilan bilmaydigan kimsalar barobar bo'lurmi», deb ta'kidlanadi (Zumar, 9).
Islom dini ta'limotida va hadisi sharifda: «Ilm olish har bir muslim va muslimaga farzdir», – deyiladi. Bu hadisdan ko'rinib turibdiki, har bir mo'min-musulmonga ilm olib unga amal qilgan holda, hayotga tatbiq etish zimmasidagi buyuk farz ekanligi eslatib o'tilmokda.
Bu zamin ziyosi ne-ne zamonlar tarix zarvaraqlariga muhrlandi. Qancha-qancha daholarga beshik, ilm ma'rifatiga eshik bo'lgan zamindir. Bu zamin ilm quyoshi bilan necha-necha o'lkalarni yoritgan va er yuzini qalam bilan zabt etgan muhaddis sultonlarining elidir. Rasululloh sollallohu alayhi va sallam:
«Kim bu dunyoni rohatini ko'zlasa, tijorat qilsin, oxirat saodatini o'ylasa, toat-ibodat qilsin, agar ikki dunyosini obod bo'lishini xohlasa, ilm olsin», – deganlar.
Allomalarimiz olgan ilmlariga amal kilgan holda jahon tsivilizatsiyasiga ulkan hissa qo'shganlar. Olimlar va komil insonlar darajasiga etishish faqat ilm sohiblariga xosdir.
Islom mutaffakirlari fikrlariga ko'ra: «Ilm – narsani qanday bo'lsa ana shunday bilib olishdir, har qanday bilish va o'rganilgan narsaga ilm deyiladi. Olgan ilmga amal qilib, uni etkazish ma'rifatdir». Har bir insonning ilm-ma'rifat kasb etishida sarf, nahv, fiqh, tafsir va hadis, kalom ilmi kabi diniy, hamda tarix, adabiyot, tibbiyot, falakiyot va boshqa dunyoviy ilmlarni o'rganish zarur bo'ladi.
XX asr oxirlarida milliy istiqlol sharofati bilan Vatanimizda o'tmishdagi allomalarga, ularning hayotlari va yozib ketgan asarlariga nisbatan fikrlashda keskin bir burilish yasaldi, ya'ni zaminimizda yashab o'tgan buyuk olimlar, o'zlarining dunyoviy, diniy va ma'rifiy asarlari bilan jahon ma'naviyatining xazinasiga ulkan hissa qo'shgan zotlarning nomlari tiklandi.
Keyingi yillarda Imom Buxoriy, Burhoniddin Marg'inoniy, Abu Mansur Moturidiy, Alisher Navoiy, Abduxoliq G'ijduvoniy, Hoja Bahovuddin Naqshbandiy, Abu Rayhon Beruniy, Abu Nasr Farobiy, Abu Ali Ibn Sino, Horazmiy, Farg'oniy, Nasafiy, Termiziy, Hoja Ahmad Yassaviy kabi ko'plab hayoti va ijodi o'rganilmoqda.
Ushbu allomalarimiz yo'llarini davom ettirish uchun yosh avlodga ilm olish va ularning asarlarida yoritib berilgan masalalarni hayotda tatbiq etishlariga zamin hozirlashimiz zarurdir. Ma'lumki, Qur'oni karim ham «O'qi» degan amri bilan nozil bo'lgan. Qur'oni karimning 811 joyida ilm so'zi takrorlanadi.
Kelgusida o'z taqdirini shu yurt istiqboli bilan bog'lagan har bir yosh avlod ajdodlarimizning boy meroslaridan o'zi ham bahramand bo'lib, xalqimiz ilmu-ma'rifatini yanada yuksaklikka olib chiqishda o'z hissalarini qo'shadilar degan umiddamiz.
Imom at-Termiziy, Rasululloh sollallohu alayhi va sallamdan rivoyat qilgan hadisda, U zot: «Alloh va uning maloikalari va hatto dengizdagi baliqlar ham ilm ahillariga istig'for aytadilar», – deganlar. Shuningdek, boshqa bir rivoyatda: «Kim ilm izlab yo'lga chiqsa, Alloh Taolo unga jannat yo'llarini to'g'rilab qo'yur», – deb marhamat qilingan. Ilm insonni botinini kashf etuvchi omildir. Ilm dushmanlarga qurol, do'stlar o'rtasida esa ziynatdir. Ilm tufayli inson oliy martabaga etadi. Ilm insonlarning tafakkurini hamda ma'naviyatini yuksaltirib dunyoni taraqqiy etishiga bosh mezon bo'lishi bilan birga, insonning botinini kashf etuvchi omildir.
Adham DO'SMATOV, Toshkent shahridagi “Minor”
jome masjidi imom-noibi
Kavkaz musulmonlari idorasi raisi, Shayxulislom Ollohshukur Poshozoda O‘zbekiston mustaqilligining 35 yilligi bayrami munosabati bilan “Dunyo” AA orqali O‘zbekiston xalqiga samimiy tabrik va ezgu tilaklarini yo‘lladi:
– Bismillahir Rohmanir Rohiym.
Qardosh O‘zbekiston xalqini istiqlol ayyomi bilan samimiy muborakbod etib, tinchlik, taraqqiyot va yangi yutuqlar uchun Alloh taolodan xayrli duolar so‘rayman.
Mustaqillik yillarida O‘zbekiston ulug‘vor tarixiy yo‘lni bosib o‘tib, mard va olijanob o‘zbek xalqining mustahkam irodasi tufayli yuksak yutuqlarga erishdi. Bugun mustaqil O‘zbekistonning ijtimoiy-siyosiy, iqtisodiy va ma’naviy sohalarda katta taraqqiyotga erishayotganiga guvoh bo‘lib turibmiz.
O‘zbekistonni ikkinchi Vatanim deb bilib, uni hamisha qalbimda asrab kelayotgan inson sifatida qardosh o‘zbek xalqining yutuqlaridan chin dildan quvonaman. O‘zbekiston rivoji va farovonligi yo‘lida bor kuch-quvvatini ayamay kelayotgan fidokor rahbar – Prezident Shavkat Mirziyoyev Janobi Oliylarining beqiyos mehnatlarini alohida e’tirof etaman.
O‘zbekiston Prezidenti boshchiligida mamlakat so‘nggi o‘n yil davomida Uchinchi Renessans davrini boshdan kechirmoqda. O‘zbekiston bugun davlat rahbarining yuksak siyosiy tafakkuri va sa’y-harakatlari tufayli islom olamida yorqin nur sochayotgan madaniy-ma’naviy markazga aylandi.
Ushbu zahmatlarning yorqin namunasi bo‘lgan Islom sivilizatsiyasi markazini butun dunyo musulmonlariga taqdim etilgan bebaho tuhfa desak, mubolag‘a bo‘lmaydi. O‘zbek mutafakkirlarining qimmatli ilmiy-ma’naviy merosini xalqaro miqyosda keng targ‘ib etish O‘zbekiston zaminining asrlar davomida shakllanib kelgan ma’rifat va irfon markazi maqomini yana bir bor ifodalaydi.
O‘zbekiston yetakchisi bilan har bir uchrashuv va muloqot men uchun muhim ahamiyatga ega bo‘lib, ko‘rsatayotgan yuksak e’tibori uchun cheksiz minnatdorlik bildiraman. Yaqinda O‘zbekiston Prezidenti tomonidan “El-yurt hurmati” ordenining topshirilishi menda faxr-iftixor tuyg‘ularini uyg‘otdi va bundan benihoya faxrlanaman.
Mustaqil O‘zbekiston bilan barcha sohalarda aloqalarimizni yanada kengaytirish xalqlarimiz uchun ko‘plab imkoniyatlar yaratadi. Ozarbayjon Prezidenti Ilhom Aliyev hamda O‘zbekiston Prezidenti Shavkat Mirziyoyev o‘rtasida qaror topgan mustahkam qardoshlik munosabatlari, o‘zaro tashkil etilayotgan uchrashuvlar alohida qadr-qimmatga ega bo‘lib, bizga ma’naviy kuch bag‘ishlaydi.
Davlat rahbarlarimizning sa’y-harakatlari va oqilona siyosati tufayli Ozarbayjon va O‘zbekiston o‘rtasidagi aloqalar barcha sohalarda kengayib, qardoshligimiz ittifoqchilik darajasiga ko‘tarildi.
O‘zbekiston qalbimda alohida o‘rin tutadi. Bu mamlakatning har bir yutug‘idan behad quvonaman va uning doimo yuksak cho‘qqilarni zabt etishi uchun duolar qilaman.
O‘zbekistonda oliy diniy ta’lim olib, Ozarbayjon va Kavkazda Shayxulislomlik maqomiga ko‘tarilgan inson sifatida Ozarbayjon va O‘zbekistonning milliy-ma’naviy qadriyatlari hamda tarixiy merosimizga berilayotgan e’tiborni yuksak qadrlayman.
Dunyoda kechayotgan murakkab davrda qardosh xalqlarimiz o‘zlarining tarixiy-ma’naviy meroslariga suyangan holda munosib kelajak qurish yo‘lida ishonch bilan odimlamoqda. Turkiy davlatlar tashkiloti doirasida munosabatlarimizning yanada kengayishi Alloh taoloning bizga ko‘rsatayotgan lutfu karamidir.
Ozarbayjonning ishg‘oldan ozod etilgan hududlarida amalga oshirilayotgan bunyodkorlik va qayta tiklash ishlari, diniy-ma’naviy merosni qayta tiklash jarayoniga turkiy davlatlar orasida birinchi bo‘lib o‘z ezgu tuhfalarini taqdim etgan O‘zbekiston xalqi va davlat rahbariga chin qalbimizdan minnatdorlik bildiramiz.
Yana bir bor O‘zbekiston Mustaqilligining 35 yilligi munosabati bilan qardosh o‘zbek xalqini samimiy muborakbod etib, eng ezgu tilaklarimni yo‘llayman.
Alloh taolo O‘zining ulug‘ rahmati va karamidan barchamizni bahramand etsin. Ezgu orzu-niyatlar va xayrli maqsadlarimizning ro‘yobga chiqishida Alloh madadkor bo‘lsin. Omin!
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati