Sayt test holatida ishlamoqda!
28 Iyul, 2026   |   14 Safar, 1448

Toshkent shahri
Tong
03:38
Quyosh
05:09
Peshin
12:35
Asr
17:35
Shom
19:49
Xufton
21:16
Bismillah
28 Iyul, 2026, 14 Safar, 1448

Caylovlarda ishtirok etish joizmi?

15.10.2021   2187   3 min.
Caylovlarda ishtirok etish joizmi?

803-SAVOL: Sizlardan bitta narsani so'ramoqchiman. TikTok ijtimoiy tarmog'ida bitta video ko'rib qoldim. Unda saylovda qatnashish ovoz berishni kufr amal degan. Shu qanchalik asosli? Shu saylovlarda ishtirok etishga dinimizda qanday qaraladi? Javob uchun oldindan rahmat.

 JAVOB: Bismillahir Rohmanir Rohim. Saylovda ishtirok etish kufr yoki shirk, degan gaplar mutlaqo asossiz. Bunday gap-so'zlarni asosan diniy ilmlardan uzoq, shar'iy hukmlarga bir tomonlama qaraydigan kishilar ko'tarib yurishadi. Aslida Rasululloh sallallohu alayhi vasallam ikkinchi Aqaba bay'atida etmish kishidan iborat ansorlar jamoasiga o'z ichlaridan guruh raisi tayinlashni buyurganlar. Rasululloh sallallohu alayhi vasallam guruh raislarini o'zlari tanlamay, buni saylovchilarga qoldirganlar. Bu bilan odamlar o'zlarining ma'lum ishlarini amalga oshirish, rahbariyatga etkazish uchun mas'ul shaxslarni o'zlari tanlashlari kerakligini o'rgatganlar. U zot alayhissalom bu uslubni keyinchalik ham qo'llaganlar. Bu haqda imom Buxoriy o'z “Sahih”larida alohida bob ochib, “Odamlarga boshliq bo'lganlar haqida” deb nomlaydilar va unda odamlar ma'lum ishlarda yuqori rahbarga kichik boshliqlar orqali o'z so'zlarini etkazishlari tavsiyasiga doir hadisni keltiradilar (“Oltin Silsila”, 8-juz, 7176-hadis).

Shuningdek, tarixda “Hulafoyi roshidinlar”ning to'rttasi ham o'ziga xos uslubda saylangan. Abu Bakr raziyallohu anhuni bir guruh musulmonlar saylagan, so'ng qolganlari unga bay'at qilishgan. Umar raziyallohu anhuni Hazrati Abu Bakr musulmonlarning roziligi bilan tayinlagan bo'lsalar, Usmon razillohu anhuni Umar raziyallohu anhu tayin qilgan o'nta sahoba saylagan, so'ng musulmonlar u kishiga bay'at qilishgan. Ali raziyallohu anhu Madina ahlining talabiga ko'ra xalifa bo'lganlar. U zot qabul qildilar va boshqalar esa u kishiga bay'at qilishgan.

Demak, musulmon inson jamiyat manfaati ko'zlangan, adolat va yaxshilik yo'lida butun insoniyat bilan hamkorlik qilishi mumkin ekan. Bu haqda Shayx Yusuf Qarzoviy hafizahulloh o'zlarining “Al-Islam vad- demoqratiyya” nomli maqolalarida shunday deydilar: “Islomda saylovlarga guvohlik sifatida qaraladi. Ya'ni, rahbarlikka saylanayotgan odamning salohiyatiga guvohlik berishdir. Salohiyati yo'q odamga salohiyatli, deb guvohlik berilmaydi. Agar salohiyatli kishiga o'z o'rnida guvohlik berilmasa, bu guvohlikni yashirish bo'lib qoladi”.

Alloh taolo Qur'oni karimda shunday marhamat qiladi:

مَنْ يَشْفَعْ شَفَاعَةً حَسَنَةً يَكُنْ لَهُ نَصِيبٌ مِنْهَا وَمَنْ يَشْفَعْ شَفَاعَةً سَيِّئَةً يَكُنْ لَهُ كِفْلٌ مِنْهَا وَكَانَ اللَّهُ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ مُقِيتًا

ya'ni: “Haqni himoya qilgan o'z nasibasini oladi. Nohaqlikni himoya qilgan ham o'z ulushini oladi. Alloh hamma ishga baho beruvchi zotdir” (Niso surasi, 85-oyat).

Demak, nomzodlar ichida eng loyig'iga, jamiyatda adolatni o'rnatadigan kishiga ovoz bersa, albatta bu yaxshi ishining ajrini oladi. Aksincha bo'lsa, malomatga qoladi.

Boshqacha aytganda, agar musulmon kishi har jihatdan loyiq nomzodga ovoz bersa, elu yurtni taraqqiyotiga katta hissa qo'shgan bo'ladi. Eng asosiysi oxiratda ulkan ajrga ega bo'ladi. Aksincha, e'tiborsizlik, loqaydlik yoki turli qing'ir yo'llar bilan noloyiq nomzodga ovoz bersa, oxiratda bundan mas'ul bo'ladi. Vallohu a'lam.

O'zbekiston musulmonlari idorasi
fatvo hay'ati. @diniysavollar

Maqolalar
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

O‘zbekistonga arab dunyosidan 1000 noyob ilmiy kitob keltirildi

27.07.2026   7605   4 min.
O‘zbekistonga arab dunyosidan 1000 noyob ilmiy kitob keltirildi

O‘zbekiston xalqaro ilmiy hamkorlikni kengaytirish orqali o‘zining boy ma’naviy merosini jahon ilmiy hamjamiyati bilan bog‘lash yo‘lida dadil harakat qilmoqda.

Ana shu jarayonning amaliy ifodasi sifatida O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazida O‘mon Sultonligida faoliyat yurituvchi «Orabi International Group» tashkiloti rahbari, taniqli tadqiqotchi va jamoat arbobi doktor Muhammad Zakariya Orobiy ishtirokida Markaz kutubxonasiga 1000 ta noyob kitobni topshirish marosimi bo‘lib o‘tdi, xabar bermoqda iccu.uz.

Tadbirda Din ishlari bo‘yicha qo‘mita vakillari, O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi rahbariyati, olimlar, tadqiqotchilar hamda sohaning yetakchi mutaxassislari ishtirok etdi.

Marosimda Markaz direktori o‘rinbosari Gulnora G‘aniyeva so‘nggi yillarda Prezident Shavkat Mirziyoyev rahbarligida ilm-fanni rivojlantirish, madaniy merosni asrash, qo‘lyozmalarni o‘rganish va jahonning turli mamlakatlarida saqlanayotgan noyob manbalarni O‘zbekistonga jalb etish davlat siyosati darajasiga ko‘tarilganini ta’kidladi.

Uning qayd etishicha, Prezident tashabbusi bilan tashkil etilgan O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi bugun nafaqat muzey yoki kutubxona, balki islom sivilizatsiyasi tarixi, manbashunoslik va sharqshunoslik bo‘yicha xalqaro ilmiy muloqot maydoniga aylanib bormoqda.

«O‘mon Sultonligidan taqdim etilgan mazkur kitoblar nafaqat kutubxona fondini boyitadi. Ular islom sivilizatsiyasi tarixi, islom huquqi, tafsir, hadis, aqida, arab tili va boshqa yo‘nalishlarda fundamental tadqiqotlarni kengaytirish uchun mustahkam manba vazifasini bajaradi. Bu esa yangi avlod olimlarini tayyorlashga ham xizmat qiladi», — dedi Gulnora G‘aniyeva.

Doktor Muhammad Zakariya Orobiy ushbu kitoblar taqdimotini ikki mamlakat o‘rtasidagi madaniy va ilmiy hamkorlikning ramziy voqeasi sifatida baholadi.

«Bu shunchaki kitoblar emas. Bu ilmga bo‘lgan hurmat, ma’rifatga sadoqat va xalqlar o‘rtasidagi ishonchni mustahkamlaydigan intellektual ko‘prikdir. Biz Prezident Shavkat Mirziyoyevning O‘zbekistonda Islom sivilizatsiyasi markazini tashkil etish tashabbusini yuksak qadrlaymiz. Bu markaz butun islom olamining ilmiy merosini birlashtiruvchi nufuzli platformaga aylanishiga ishonamiz», — dedi doktor Orobiy.

Uning fikricha, kutubxonalar insoniyat sivilizatsiyasining umumiy xotirasini saqlaydigan maskanlar bo‘lib, har bir kitob yangi bilim, yangi g‘oya va yangi ilmiy kashfiyotlarga yo‘l ochadi. Shu bois ilmga sarmoya kiritish kelajakka sarmoya kiritish bilan tengdir.

Marosimda ishtirok etgan Din ishlari bo‘yicha qo‘mita raisi birinchi o‘rinbosari Davronbek Maqsudov ham mazkur xayrli tashabbusning mamlakat ilmiy salohiyati uchun ahamiyatini alohida qayd etdi.

Uning ta’kidlashicha, arab dunyosida so‘nggi yillarda chop etilgan fundamental ilmiy adabiyotlarning O‘zbekistonga keltirilishi tadqiqotchilar, professor-o‘qituvchilar, magistrantlar va yosh olimlar uchun ishonchli manbalar bazasini kengaytirishga xizmat qiladi.

Taqdim etilgan kitoblar islom tarixi, Qur’on tafsiri, hadisshunoslik, fiqh, aqida, arab tili, islom sivilizatsiyasi tarixi va boshqa qator yo‘nalishlarni qamrab oladi. Ular orasida arab mamlakatlarida so‘nggi yillarda nashr etilgan ilmiy asarlar ham mavjud bo‘lib, bu Markaz kutubxonasini mintaqadagi eng boy ixtisoslashgan fondlardan biriga aylantirish imkoniyatini yanada kengaytiradi.

So‘nggi yillarda O‘zbekiston madaniy diplomatiya sohasida faol tashqi siyosat yuritmoqda. Prezident Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi, Xalqaro islom akademiyasi, Imom Buxoriy, Imom Termiziy va Imom Moturidiy ilmiy markazlari ishtirokida xalqaro hamkorlik kengayib, YUNЕSKO, ICESCO va qator ilmiy muassasalar bilan qo‘shma loyihalar amalga oshirilmoqda.

O‘mon  Sultonligidan 1000 ta noyob kitobning taqdim etilishi ana shu izchil davlat siyosatining yana bir amaliy natijasi sifatida baholanmoqda.

Marosim yakunida tomonlar mazkur xayrli tashabbus O‘zbekiston va O‘mon  Sultonligi o‘rtasidagi ilmiy, madaniy va ma’rifiy hamkorlikni yanada mustahkamlashini ta’kidlab, kelgusida qo‘shma tadqiqotlar, kitob almashinuvi, ilmiy ekspeditsiyalar va akademik dasturlarni amalga oshirish bo‘yicha hamkorlikni kengaytirishga tayyor ekanliklarini bildirdilar.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

O‘zbekistonga arab dunyosidan 1000 noyob ilmiy kitob keltirildi O‘zbekistonga arab dunyosidan 1000 noyob ilmiy kitob keltirildi
O'zbekiston yangiliklari