Rasululloh sollallohu alayhi va sallam “Hayo o'limni va (qabrda) chirishni eslamog'ingizdir”, dedilar. Albatta, o'lim va undan so'ng bo'ladigan holatlarni eslash, insonning gunohdan qaytishiga sababchi bo'ladigan eng kuchli vositalardan biridir.
Imom G'azzoliy rahmatullohi alayh aytadilar: “Ey birodar! Bugun bozorga kelgan mato sening kafaning bo'lmasligini qayerdan ham bilarding!?”
Mashoyixlar aytganlar: “O'limning kelishi aniq. Lekin o'lganda kafan bilan ketishda gumon bor”.
Shuning uchun inson har qadamida o'limga tayyor bo'lmog'i kerak. O'lim qay holatda kelishini kim biladi?
Hadisi sharifda: “Qanday holatda yashagan bo'lsangiz, shunday holatda o'lim keladi”. Ya'ni, kimning hayoti solih amallari bilan bezatilgan bo'lsa, o'limi ham maqtalingan holatda bo'ladi va kimning hayoti gunohlar bilan o'tgan bo'lsa, unga o'lim ham shu holatda yo'liqadi.
"Sharm va hayo” kitobidan
Bismillahir Rohmanir Rohiym
Alloh taolo bunday marhamat qiladi:
﴿إِنَّ اللَّهَ ومَلَئِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ﴾
"Alloh va Uning farishtalari Nabiyga salavot ayturlar" (Ahzob surasi, 56-oyat).
Bu oyati karimadagi إِنَّ (inna) lafzi ta’kid uchun kelgan. Undan keyingi fe’l esa hozirgi va kelasi zamonni bildirib, doimiylikni anglatadi, ya’ni Alloh taolo va Uning farishtalari Nabiy sollallohu alayhi vasallamga har doim salavotu salom aytib turadilar.
"Ruhul-bayon" kitobining muallifi bu oyat tafsirida bunday yozadilar: "Alloh taoloning u zoti sharifga durud yuborishidan ko‘zlangan ma’no – u zotga "Maqomi mahmud"ni ato etishidir. Farishtalarining durud yuborishidan maqsad esa u zotning darajalari va martabalarini baland bo‘lishini so‘rab duo qilishlaridir. Mo‘minlarning durud yuborishlaridagi ma’no u zoti sharifning go‘zal xulqlarini yod etib, u zoti sharifni ta’riflash uchundir".
Bu oyatlar Nabiy sollallohu alayhi vasallamning Alloh taologa qanchalik mahbub ekanliklarining belgisidir. Modomiki Alloh taolo u zotni shu darajada sevar ekan, biz mo‘minlarda ham u zotning muhabbati bo‘lmog‘i lozim.
Shayx Zulfiqor Ahmad Naqshbandiyning
"Ishqi Rasul" kitobidan Nodirjon Odinayev tarjimasi