Ibn Atoulloh Iskandariyning karomatlaridan biri
Imom Ibn Annahviy rahimahulloh aytadilar: Bir kuni Ibn Atoulloh Iskandariyning ilm majlislariga keldim. O'sha vaqtda u zot o'z zamonasining tasavvuf ahli orasida ENG katta ulamolardan edilar. U kishiga qarab turib ilmlariga havasim keldi va ichimda: bu zot qaysi maqomda ekanlar-a? – deb o'z-o'zimga aytdim. Shu vaqt shayx gapdan to'xtab menga qaradilarda: Ey, Ibn Annahviy! Osiy va gunohkorlarning maqomidaman, dedilar. Bu gapni eshitib xayratda qoldim va salom berib sekin ketdim. O'sha kechasi Rasululloh sollallohu alayhi vasallamni tushimda ko'rdim. U zot bir tepalikning ustida turibdilar, sahobalar u kishining atroflarida, odamlar to'plangan. Shu payt Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: Qani Tojuddin ibn Atoulloh? - dedilar. Ibn Atoulloh: Men shu erdaman, deb javob berdilar . Rasululloh sollallohu alayhi vasallam unga: Tur o'rningdan va gapir. Alloh taolo sening gapingni yaxshi ko'radi, dedilar . Ibn Atoulloh Allohning muhabbati haqida gapira boshladilar.
Alahsib o'rnimdan turdim va shu zahoti Ibn Atoullohning huzurlariga yugurdim. Qarasam u kishi Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning huzurlarida gapirayotgan gaplarini aytib turgan ekanlar. O'zimga o'zim: Mana bu yuksak maqom ekan, dedim. Shunda Ibn Atoulloh menga tabassum bilan boqib: Ey, Ibn Annahviy! Senga maxfiy bo'lganlari bundan ham buyuk, dedilar.
Homidjon domla Ishmatbekov,
O'zbekiston musulmonlari idorasi
raisining birinchi o'rinbosari.
Yolg‘iz namoz o‘quvchi qiroatni jahriy yoki maxfiy qilishi mumkinmi?
Bismillahir Rohmanir Rohiym
Savol: Yolg‘iz namoz o‘qiyotgan odam masalan, xufton namozini jahriy qilib o‘qiyotgan bo‘lsa va esidan chiqib maxfiy o‘qib yuborsa, uning hukmi nima bo‘ladi?
Javob: Bismillahir Rohmanir Rohiym. Bu kishining namozi to‘liq ado etilgan hisoblanadi. Chunki yolg‘iz o‘qiyotgan namozxon jahriy namozlarni xohlasa jahriy yoki maxfiy o‘qishi mumkin. Ammo jahriy o‘qishi jamoat bilan ado etishga o‘xshaganligi uchun afzal hisoblanadi. Maxfiy namozlarda esa u ham maxfiy o‘qiydi. Chunki Payg‘ambarimiz sollallohu alayhi vasallam kunduz vaqtida o‘qiladigan namozlarda ovoz chiqarilmaydi, deganlar.
Yolg‘iz holatda namozni maxfiy o‘qiyotgan namozxon esida yo‘q jahriyga o‘tib ketib qolsa yoki jahriy o‘qiyotib maxfiyga o‘tib ketib qolsa, bu holatda sajdai sahv vojib bo‘lmaydi. Lekin qasddan qilsa, xatokor hisoblanadi.
Jahriy namozlarda qiroatni jahriy va maxfiy namozlarda maxfiy qilishning vojibligi jamoatga, ya’ni imomga tegishli masala hisoblanadi. Shuning uchun imom bu ishlarni unutib tark etsa, sajdai sahv qiladi. Vallohu a’lam.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi
Fatvo markazi
