Makka va Madinaning qadimiy tasviri Moskvadagi ko'rgazmada namoyish etildi
Moskvadagi Sharq Davlat muzeyida "Qadamjolar tasviri. Makka va Madina islom tasviriy san'ati yodgorliklarida" ko'rgazmasi taqdim etildi. Ko'rgazmada Moskva, Qozon, Novosibirsk va Yalta kollektsiyalaridan XVIII-XIX asrlardagi islom qo'lyozmalarining ilgari noma'lum miniatyuralari, shuningdek, Sharq muzeyi kollektsiyasi, Qozon kollektsiyalari va Marjani jamg'armasi kollektsiyasidan Makka va Madinani tasvirlovchi tatar, hind va pokiston shamoillari namoyish etildi.
Islam.ru xabariga ko'ra, jami qirqqa yaqin buyumlar taqdim etildi.
Ko'rgazmada Islom san'atidagi tasviriy an'ananing o'ziga xosligi, muqaddas shaharlar-Makka va Madina obrazlarining kelib chiqishi namoyish etildi. XVI-XVII asrlardagi usmonli "me'moriy" miniatyuralari ta'sirida (jumladan, miniatyurachi Nasuh Matrakchining mashhur asarlari ta'sirida) va Muhya Al-Din Lari "Futuh al-haramein" ("Ikki qadamjoni topish") qo'lyozmalari ta'sirida XVIII asrning 30-40-yillardagi qo'lyozmalarning matnlarida islom muqaddas shaharlarining rejasi bor bo'lgan, "Dalail al-Hayrat" qo'lyozmasida Madinaning reja sxemasi paydo bo'ladi, XVIII asr o'rtalariga kelib unga Makkaning ikki juft tasviri qo'shiladi. Bu qanday va nima uchun ro'y berganini tashrif buyuruvchilar ko'rgazmada bilib olishdi.
Bundan tashqari, ko'rgazmada XIX asr oxiri – HH asr boshlaridagi "Dalail al-Hayrat"va shamoil miniatyuralariga Yevropa chizmachiligining ta'siri namoyish etildi. Ko'rgazma Volga Bulg'oriyasi tomonidan islom qabul qilinganining 1100 yilligiga bag'ishlangan va “Mamlakat tarixi” jamg'armasi qo'llab-quvvatlovida o'tkazilmoqda. Ko'rgazma kuratori Il'ya Zaytsev.
O'zbekiston musulmonlari idorasi matbuot xizmati
Daraxt yaratganning mo‘jizasi
Bismillahir Rohmanir Rohiym
O‘simliklar bir joydan, bir xil ozuqadan oziqlansa ham mevalari turlicha bo‘ladi. Ya’ni, har bir o‘simlik o‘g‘itlardan o‘ziga mos ozuqalarni ajratib oladi. Shuning uchun bir joyda o‘sgan o‘simliklarni ko‘rsangiz birining mevasi shirin bo‘lsa, boshqasiniki nordon bo‘ladi, biriniki katta bo‘lsa, boshqasining mevasi kichkina bo‘ladi. Hatto ranglarida ham turli-tumanlikni ko‘rishimiz mumkin. Bunaqa misollarni ko‘plab keltirishimiz mumkin. Biroq shu o‘rinda Alloh taoloning Qur’oni karimdagi quyidagi oyati karimasini keltirish ayni muddao bo‘lsa kerak:
﴿وَفِي الْأَرْضِ قِطَعٌ مُتَجَاوِرَاتٌ وَجَنَّاتٌ مِنْ أَعْنَابٍ وَزَرْعٌ وَنَخِيلٌ صِنْوَانٌ وَغَيْرُ صِنْوَانٍ يُسْقَى بِمَاءٍ وَاحِدٍ وَنُفَضِّلُ بَعْضَهَا عَلَى بَعْضٍ فِي الْأُكُلِ إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآَيَاتٍ لِقَوْمٍ يَعْقِلُونَ﴾
“Va yer yuzida qo‘shni bo‘laklar bor. Shuningdek, uzumlar, bog‘lar, ekinzorlar, shoxlagan va shoxlamagan xurmozorlar bo‘lib, bir xil suv ila sug‘oriladilar va ularning ba’zilarining mevasini boshqasidan afzal qilurmiz. Bunda albatta aql ishlatuvchi qavmlar uchun oyat-belgilar bordir” (Ra’d surasi, 4-oyat).
Biz yer yuzida yurib ana shuncha mo‘jizalarni ko‘ramiz-u, shunda ham Allohning borligiga qani dalil deb so‘rayveramiz. Ana shunday kimsalar haqida Alloh taoloning quyidagi oyati karimasi bor: “Ularga Robbilarining oyatlaridan biri kelsa yuz o‘girurlar” (An’om surasi, 4-oyat).
Shayx Muhammad Mutavalli Sha’roviy rahimahullohning
"Allohning borligiga aqliy dalillar" kitobidan
