Sayt test holatida ishlamoqda!
04 Fevral, 2026   |   16 Sha`bon, 1447

Toshkent shahri
Tong
06:11
Quyosh
07:32
Peshin
12:42
Asr
16:01
Shom
17:47
Xufton
19:01
Bismillah
04 Fevral, 2026, 16 Sha`bon, 1447

O'lganlarga atab Qur'on qiroat qilishning hukmi

19.08.2021   1625   3 min.
O'lganlarga atab Qur'on qiroat qilishning hukmi

Albatta, Qur'on tilovati eng afzal ibodatlardan bo'lib, u bilan musulmon banda Robbiga yaqin bo'ladi. Qur'on qiroati insonga manfaatli bo'lib, xoh vafotidan keyin bo'lsin, xoh manzilida yoki uyida bo'lsin, xoh janozadan keyin yoki oldin bo'lsin yoki qabr oldida bo'lsin, bu narsa shar'iy hukmda joiz hisoblanadi va Allohning fazli bilan mayyitning qabrida azobdan engillashishiga sabab bo'ladi. Bu haqda Rasululloh sollallohu alayhi vasallam xabar berib, o'liklarga vafotidan keyin Qur'on qiroat qilishga undaganlar. Ul zot: «Biror mayyitga «Yaasiyn» surasi o'qilsa, engillik bo'ladi», deb aytganlar. Albatta, ushbu qiroatda tilovat odoblariga amal qilib, harflarni o'z maxrajidan chiqarish kerak.

Hanafiy mazhabidagilar mayyitga ham, tiriklarga ham Qur'on qiroatining savobi etib borishi joizligini aytishgan. «Hidoya», «Badoi'», «Bahr» va boshqa kitoblarda bu haqda aytilgan.

Shuningdek, Shofe'iy mazhabi ulamolari ham qiroatning savobi, agar o'quvchi Allohdan so'rasa, mayyitga etib borishini aytishgan.

  Ibn Abu Zayd «Risola» kitobida Ibn Farhundan rivoyat qilib aytishlaricha, Molikiy mazhabi imomlari ham mayyitga qiroat savobi etishini naql qilishgan.

  Hanbaliy faqihlaridan Ibn Qudoma «Mug'niy» kitobida: «Mayyit barcha qurbat bo'luvchi narsalardan manfaat olganidek, Qur'on qiroatidan ham manfaat oladi. Demak, inson qanday qurbat qilsa ham, savobini mayyitga bag'ishlasa, Allohning izni bilan manfaat oladi», degan.

Ibn Qudoma Ma'qal ibn Yasordan qilgan rivoyatlarida Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: «O'liklaringizga «yaasiyn» surasini o'qinglar», deb aytganlar.

Hulosa qilib aytadigan bo'lsak, Qur'on tilovati mayyitga, xoh u mayyit qabrda bo'lsin yoki undan uzoqda bo'lsin, joizdir. Allohning izni bilan savobi mayyitga etib boradi. Hususan, qori qiroati savobini mayyitga bag'ishlasa».

Ammo buning yagona sharti bor: qori (qiroat qiluvchi) xolisan-lilloh tilovat qilishi va har qanday tama'dan xoliy bo'lishi kerak. Haq yoki boshqa bir manfaatlar evaziga xatmi Qur'on buyurishning va buyurtma asosida tilovat qilishning na o'likka, na tirikka savobi bor.

 

Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusuf rahimahullohning

"Ixtiloflar, sabablar, echimlar" nomli kitobidan olindi

Maqolalar
Boshqa maqolalar
Maqolalar

Kimga Alloh nusrat bersa, aslo mag‘lub bo‘lmaydi

03.02.2026   2810   2 min.
Kimga Alloh nusrat bersa, aslo mag‘lub bo‘lmaydi

Bismillahir Rohmanir Rohiym

Musulmonning tavakkulga ehtiyoji kuchli bo‘ladi. Xususan “Rizq” masalasida. Chunki rizq insonning aqlini va qalbini mashg‘ul qilib qo‘yadi. Kechani bedor, uxlamasdan hamda kunduzini mehnat va mashaqqat bilan o‘tkazish natijasida insonning jismi charchaydi.

Ko‘pincha inson rizqni o‘ziga o‘xshash yaratilgan insonning qo‘lida deb, hayot luqmasini topish uchun nafsini xorlaydi, laganbardorlik qiladi, boshini egadi, sha’ni va qadr-qimmatini sarflaydi. U o‘ziga o‘xshash yaratilgan inson xohlasa beradi, xohlasa bermaydi hamda uning va bolalarining hayoti uning qo‘lida deb o‘ylaydi. Huddi Namrud Ibrohim alayhissalomga aytgan gaplaridek, Alloh taolo jonni olish va qaytarishga qodir Zotdir.

Ba’zi insonlar o‘zlariga haromni yeyishga, pora olishga, riboni muboh deb sanashga va botil yo‘llar bilan mollarni yeyishga fatvo beradilar. Sababi, yoshlikdan keyin qarilik, salomatlikdan keyin kasalilk, lavozimidan bo‘shab yoki undan keyin zurriyoti kuchsiz bo‘lib qolishidan qo‘rqadilar.


Abdulloh Muborak rahimahulloh: “Kimda kim kambag‘allik sababli harom narsani yesa, u tavakkul qiluvchi emas”, deganlar. Bularning barchasidan chiqish yo‘li Alloh taologa tavakkul qilishni mahkam tutmoqlikdir.

Musulmon kishi agar vo’iz, din tarqatuvchi va isloh qiluvchi bo‘lsa tavakkul qilishga ko‘proq muhtoj bo‘ladi. Albatta u, tavakkul qilishda mustahkam ustunni va mustahkam qo‘rg‘onni topadi hamda kufr, zulm, bog‘iy va fasod mustabidlariga yuzlanganda tavakkul qilishga suyanadi. U Alloh bilan nusrat topadi va Alloh bilan aziz bo‘ladi.

Kimga Alloh nusrat bersa, aslo mag‘lub bo‘lmaydi, kimni behojat qilsa, faqirlik ko‘rmaydi va kimni Alloh aziz qilsa xorlikka yuz tutmaydi.

﴿إِنْ يَنْصُرْكُمُ اللَّهُ فَلَا غَالِبَ لَكُمْ وَإِنْ يَخْذُلْكُمْ فَمَنْ ذَا الَّذِي يَنْصُرُكُمْ مِنْ بَعْدِهِ وَعَلَى اللَّهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُونَ﴾

“Agar sizga Alloh nusrat bersa, sizdan g‘olib keluvchi yo‘q. Agar sizni tashlab qo‘ysa, Undan o‘zga kim ham yordam berar edi. Mo‘minlar faqat Allohgagina tavakkul qilsinlar”[1].

Yusuf Qarazoviy rahimahullohning
"Tavakkul" kitoblaridan


[1] Oli-Imron, 160-oyat.

Maqolalar