❓Qurbonlik qilish kimlarga vojib?
? Javob: Bu erda
❓Vaqtidan avval so'yilgan jonliqning puli ehson qilinsa ham qurbonlikka o'tadimi?
? Javob: Bu erda
❓ Qurbonlik qilmoqchi bo'lgan odam soch va tirnog'ini olmasligi kerakmi?
? Javob: Bu erda
❓ Qurbonlikning vaqti
? Javob: Bu erda
❓ Hayvon so'yganda uni og'iz bilan puflab shishirish joizmi?
? Javob: Bu erda
❓ Zakot bergan inson qurbonlikda qo'y so'ydirishi ham kerakmi?
? Javob: Bu erda
❓ Qurbonlik qilayotgan kishini agarda biror kimdan qarzi bo'lsa, qurbonligi o'tmaydimi?
? Javob: Bu erda
❓ Pichilgan qo'yni aqiqa va qurbonlik uchun so'ysa bo'ladimi?
? Javob: Bu erda
❓ Aqiqa yoki qurbonlik? Qay birini birinchi qilishim kerak?
? Javob: Bu erda
❓ Qurbonlik qilinadigan hayvon necha yosh bo'lishi kerak?
? Javob: Bu erda
❓ Qurbonlikka so'yiladigan hayvonning shoxini ahamiyati bormi?
? Javob: Bu erda
❓ Qurbonlikka yig'ilgan pulni ehson qilsa bo'ladimi?
? Javob: Bu erda
❓Ehson uchun olingan jonliqni qurbonlikka so'ysa bo'ladimi?
❓Qurbonlik go'shtini yarmini o'zimizga olib qolsak bo'ladimi?
? Javob: Bu erda
❓Hayvonni so'ygandan keyin go'shtning kilosiga hisoblab bersa, qurbonlikka o'tadimi?
? Javob: Bu erda
❓Qurbonlik go'shtini sotish mumkin emasmi?
? Javob: Bu erda
❓Qurbonlik qilishga mablag'imiz bor, lekin pul ko'rinishida emas.
? Javob: Bu erda
❓Qurbonlik qilishni niyat qilgan kishi tirnoq va sochlarini olmasligi kerakmi?
? Javob: Bu erda
❓Mablag'im nisob miqdoriga etmagan. Qurbonlik qilish uchun pul yig'ib qo'ygan edim. Lekim amakimning oilasidagilar kasal va qarzlari bor. Shunga pulni ularga bersam bo'ladimi? Bunda qay birida savob ko'proq? Qurbonlik qilishimmi yoki amakimga berishimmi?
? Javob: Bu erda
❓Bir necha kishi bitta qo'y so'yishi mumkinmi?
? Javob: Bu erda
❓Qurbonlik qilishni vojib qiladigan boylikning miqdori qanday hisoblanadi?
? Javob: Bu erda
❓Qulog'i belgi uchun kesilgan sog'lom qo'yni qurbonlik qilish mumkinmi?
? Javob: Bu erda
❓Hayvon sotib olinganidan so'ng kasal bo'lib qolsa uni qurbonlik qilsa bo'ladimi?
? Javob: Bu erda
❓Qurbonlik go'shtidan o'zga din vakillariga ham berish mumkinmi?
? Javob: Bu erda
❓Namoz o'qimasa qurbon hayitida qilgan qurbonligi qabul bo'ladimi?
? Javob: Bu erda
❓"O'g'il ko'rsam ikkita qo'y so'yaman" deyilsa, nazr hisoblanadimi?
? Javob: Bu erda
❓Aqiqa yoki qurbonlik qo'yining go'shtini tarozuga tortib olsa bo'ladimi?
? Javob: Bu erda
❓Ikkita farzandga bitta aqiqa qilsa bo'ladimi?
? Javob: Bu erda
❓1. Ikki-uch kishi pul tashlashib, qurbonlik uchun bitta qo'chqor so'ysak bo'ladimi?
❓2. Qurbonlikni yarmini tarqatib, yarmini o'zimizga olsakchi, bu ham joizmi?
? Javob: Bu erda
❓Payg'ambarimiz Muhammad sallallohu alayhi va sallamga atab qurbonlik uchun qo'y so'yish mumkinmi?
? Javob: Bu erda
❓Aqiqa va Hayitning qurbonligini bitta qilsa bo'ladimi?
? Javob: Bu erda
❓1 ta qoramolni qurbonlik singari 3-4 nafar farzand nomidan aqiqa deb so'ysa bo'ladimi?
? Javob: Bu erda
❓Zakot bergan inson qurbonlikda qo'y so'ydirishi ham kerakmi?
? Javob: Bu erda
❓Badanida qo'tiri bor jonliqni qurbonlik uchun so'yish mumkinmi?
? Javob: Bu erda
❓Tuya va sigirga bir kishi qurbonlik, yana biri nazr, yana biri aqiqa, yana biri nafl niyatida qo'shilsa bo'ladimi?
? Javob: Bu erda
❓Qulog'i yoki dumiga nuqson etgan hayvonni qurbonlik uchun so'yish mumkinmi?
? Javob: Bu erda
❓Tishi to'kilib ketgan hayvonni qurbonlik qilish joizmi?
? Javob: Bu erda
❓Badanida qo'tiri bor jonliqni qurbonlik uchun so'yish mumkinmi?
? Javob: Bu erda
❓Qurbonlikni vaqti haqida tushuncha bersangiz?
? Javob: Bu erda
❓Qurbonlik qilgandan keyin qandaydir namoz o'qiladimi?
? Javob: Bu erda
❓Qaysi kunda qurbonlik qilish afzal?
? Javob: Bu erda
❓Musofirga qurbonlik qilish vojibmi?
? Javob: Bu erda
❓Qurbonlikda elektr yoki narkozdan foydalanish mumkinmi?
? Javob: Bu erda
❓Qurbonlik qilinadigan hayvonning xizmatidan foydalanish joizmi?
? Javob: Bu erda
❓Qassobga qurbonlik go'shtidan yoki terisini ish haqi qilib berish joizmi?
? Javob: Bu erda
❓Ayol kishi o'z qurbonligini o'zi so'ysa bo'ladimi?
? Javob: Bu erda
❓Qurbonlikda "Bismillah" desa ham o'tadimi?
? Javob: Bu erda
❓Qurbonlik uchun sotib olingan hayvonga keyinchalik sherik bo'lish mumkinmi?
? Javob: Bu erda
❓Qurbonlik go'shtidan boylarga bersa bo'ladimi?
? Javob: Bu erda
❓Vaqtida qilinmagan qurbonlikning hukmi qanday bo'ladi?
? Javob: Bu erda
❓Ikki yoshga kirmagan sigirni qurbonlik qilish joizmi?
? Javob: Bu erda
❓Harom moldan qurbonlik qilinadimi?
? Javob: Bu erda
❓Birovning nomidan qurbonlik qilsa bo'ladimi?
? Javob: Bu erda
❓Beparvolik qilib qurbonlik qilmagan kishi nima qiladi?
? Javob: Bu erda
❓Shoxli hayvonlarni yoshligidan shoxini kuydirib qo'yilgan bo'lsa, qurbonlikka yaraydimi?
? Javob: Bu erda
❓Homilador hayvon qurbonlikka yaraydimi?
? Javob: Bu erda
❓Qurbonlik shartlari va odoblari
? Javob: Bu erda
❓O'tganlarni nomidan qurbonlik qilinadimi?
? Javob: Bu erda
❓Erkak yoki urg'ochi hayvonlardan qaysi birini qurbonlik qilish afzal?
? Javob: Bu erda
❓Qurbonlik qilishdan avval taomlanmaslik
? Javob: Bu erda
❓Vakillik yo'li bilan qurbonlik qilsa bo'ladimi?
? Javob: Bu erda
O'zbekiston musulmonlari idorasi
Fatvo hay'ati.
Bismillahir Rohmanir Rohiym
Ba’zan birgina noto‘g‘ri qadam insonning butun hayotini o‘zgartirib yuborishi mumkin. Afsuski, shunday xatolar borki, ularning og‘ir oqibatlari nafaqat insonning o‘ziga, balki uning oilasi, farzandlari va yaqinlariga ham ta’sir qiladi. Giyohvandlik ana shunday illatlardan biri bo‘lib, u insonni jismonan va ma’nan yemirib, jamiyat taraqqiyotiga jiddiy xavf soladi.
Bugun dunyo miqyosida giyohvandlikka qarshi kurash dolzarb masalalardan biri bo‘lib qolmoqda. Chunki bu illat sabab minglab insonlar o‘z sog‘lig‘ini yo‘qotmoqda, oilalar parokanda bo‘lmoqda, yoshlarning orzu va maqsadlari barbod bo‘lmoqda. Bir qarashda shaxsiy muammodek ko‘ringan giyohvandlik aslida butun jamiyatning dardi hisoblanadi.
Dinimiz Islom inson hayoti, sog‘lig‘i va aqlini muhofaza qilishga alohida ahamiyat qaratadi. Alloh taolo Qur’oni karimda insonni halokatga olib boruvchi ishlardan qaytargan. Payg‘ambarimiz Muhammad alayhissalom esa har qanday mast qiluvchi narsa man etilganini ta’kidlaganlar. Zero, aql insonga berilgan eng buyuk ne’matlardan biri bo‘lib, uni zaiflashtiruvchi yoki yo‘q qiluvchi har qanday vosita insonning o‘ziga ham, jamiyatga ham zarar keltiradi.
Giyohvandlikning eng og‘ir zarbasi inson salomatligiga tushadi. Bu illat asab tizimini izdan chiqaradi, ichki a’zolar faoliyatiga salbiy ta’sir ko‘rsatadi, ruhiy muammolarni keltirib chiqaradi. Vaqt o‘tishi bilan inson mehnat qilish qobiliyatini yo‘qotadi, hayotga bo‘lgan qiziqishi so‘nadi, o‘zining oilaviy va ijtimoiy mas’uliyatini anglashdan uzoqlasha boshlaydi.
Biroq masalaning yanada xavotirli tomoni shundaki, giyohvandlik faqat bir insonning emas, butun oilaning fojiasiga aylanadi. Ota-onalar farzand dog‘ida qolishi, turmush o‘rtoqlari orasida mehr-oqibat so‘nishi, farzandlar e’tibor va tarbiyadan mahrum bo‘lishi mumkin. Bunday muhitda voyaga yetayotgan bolalarning kelajagi ham xavf ostida qoladi.
Mutaxassislar ta’kidlashicha, giyohvand moddalar inson nasli va sog‘lig‘iga ham jiddiy ta’sir ko‘rsatadi. Bu esa kelajak avlodning jismoniy va ruhiy kamolotiga salbiy ta’sir o‘tkazishi mumkin. Shu ma’noda giyohvandlik nafaqat inson hayotini, balki millat kelajagini ham tahdid ostiga qo‘yadi. Zero, sog‘lom avlod har qanday mamlakatning eng katta boyligi hisoblanadi.
Bugungi kunda yoshlarni bu illatdan asrash har birimizning burchimizdir. Avvalo, oilada farzand tarbiyasiga jiddiy e’tibor qaratish lozim. Ota-ona farzandining do‘stlari, qiziqishlari va bo‘sh vaqtini qanday o‘tkazayotganidan doimo xabardor bo‘lishi kerak. Shuningdek, ta’lim muassasalari, mahalla va keng jamoatchilik ham yoshlar tarbiyasida faol ishtirok etishi muhim ahamiyatga ega.
Yoshlar qalbida ezgulik, Vatanga muhabbat, halol mehnatga hurmat va ma’naviy qadriyatlarga sadoqat tuyg‘usini shakllantirish giyohvandlikka qarshi eng samarali choralardan biridir. Chunki ma’naviy bo‘shliq paydo bo‘lgan joyda turli yot g‘oyalar va zararli odatlar ildiz otishi oson kechadi.
Xulosa o‘rnida aytish joizki, giyohvandlik inson hayoti, oila farovonligi va jamiyat taraqqiyoti uchun jiddiy xavf tug‘diruvchi og‘ir ijtimoiy illatdir. Uning oqibatlari bir inson taqdiri bilan cheklanib qolmaydi, balki butun millat kelajagiga ta’sir ko‘rsatadi. Shu bois har birimiz bu baloga qarshi murosasiz munosabatda bo‘lishimiz, farzandlarimizni ogohlik va sog‘lom turmush tarzi ruhida tarbiyalashimiz zarur. Zero, sog‘lom avlod yurtning tayanchi, millatning kelajagi va Vatan taraqqiyotining mustahkam poydevoridir.
Nurulloh MAHKAMOV,
Chust tumani bosh imom-xatibi.