Sayt test holatida ishlamoqda!
02 Sentabr, 2026   |   20 Rabi`ul avval, 1448

Toshkent shahri
Tong
04:27
Quyosh
05:50
Peshin
12:23
Asr
17:00
Shom
18:59
Xufton
20:17
Bismillah
02 Sentabr, 2026, 20 Rabi`ul avval, 1448

Yashashdan maqsad faqat hoy-havaslarmi?

21.11.2023   4069   6 min.
Yashashdan maqsad faqat hoy-havaslarmi?

Yaqinda bir akamiz qo'ng'iroq qilib: “Malibu” oldim, moshina to'yiga kel”, dedi g'ururlanib. U kishini yangi ulov bilan qutladim. Biroq topish-tutishi haminqadar odamning mashina olgani kishida biroz ishtiboh uyg'otdi.

Keyin bilishimcha, akamiz o'g'li bilan arzonroq “Damas” ilinjida mashina bozoriga tushadi. Qimmat avtomobillar yonidan o'tayotib tanishimiz o'g'liga: “Bunaqa mashina minmay o'tib ketaman, shekilli”, deya o'pkalaydi. O'g'il: “Otamni bir xursand qilay” deya, biroz eskiroq “Malibu”ni bo'lib to'lash sharti bilan sotib oladi. “Damas” uchun yig'ilgan pulni boshlang'ich to'lovga berib, ota-bola uyiga “Malibu” minib qaytishadi. Buni ko'rgan oiladagilar ham, qishloq ahli ham hayron.

Afsuski, oilaning quvonchi uzoqqa cho'zilmadi. Ulovning oylik to'lovi ularni qiynab qo'ydi. Shunda akamiz mashinani sotmoqchi bo'ldi. Ammo u ancha arzonga narxlandi. Oxiri uyini garovga qo'yib, bankdan kredit olib mashina pulini to'ladi.

Oramizda bunday qurbi etsa-etmasa, orzu-havas deb o'zini qiyin ahvolga solib qo'yadiganlar juda ko'p. Ayniqsa, to'y-hasham, uy-joy, mashinayu turli buyumlar olishda bu yaqqol ko'rinadi.

Mol-dunyo to'plash bugun aksar kishilarning hayot mazmuniga aylangan. Hamma ham yaxshi yashagisi, uylarini hashamatli, to'ylarini dang'illama qilgisi, eng so'nggi rusumdagi avtoulov mingisi keladi. Bunday xohishlarimizning cheki yo'q. Bitta uy ikkita, oddiy mashina zo'riga, ko'p qavatli uyi hovli bo'lsin, deya tinmayotganlar qancha. Ularga etishish uchun ertayu kech mehnat qilayotganlar bisyor.

Bugun xorijga ishga ketayotgan ayrim kishilarda ham shu hol. Boshida “Kamimni bitkazib olay”, degan niyatda chetga otlanadi. Biroq ishi bitsa-da, uyiga qaytmaydi. Topayotgan pullar ko'ziga yaxshi ko'rinib, yillab yoki butkul o'zga o'lkalarda qolib ketyapti.

Bular orasida oson boyish ilinjida birovlarni chuv tushirayotgan, pora olayotgan, o'g'irlikka qo'l urayotganlar, hatto qotillikkacha borayotganlar yo'q emas.

Ichki ishlar vazirligi ma'lumotiga ko'ra, quvasoylik voyaga etmagan ikki shovvoz boylik umidida to'yxonaga o'g'irlikka tushib, maishiy texnika va qimmatbaho buyumlarni o'g'irlashgan. Huddi shunday g'ijduvonlik ١٥ yashar yigit xolasining uyidan besh ming dollardan ortiq pulni o'margan. Qing'ir yo'lni maqsad qilgan surxondaryolik kimsa ham bir necha tanishlarini xorijga ishga yuborishni va'da qilib, minglab dollar pullarni o'z xarjiga ishlatib yuborgan. Endi ular jinoyatlariga yarasha qonun oldida javob berishmoqda.

Aslida qornimiz bir kosa ovqatu yarimta nonga to'yadi yoki yashashimiz uchun bir uy-joy kifoya. Lekin orzu-havas, mol-dunyo umidi bizga tinchlik bermaydi.

Alloh taolo insonni mol-dunyo to'plash uchun emas, o'ziga itoat, ibodat qilish uchun yaratgan. Bu haqda Qur'oni karimda: «Men jin va insonni faqat O'zimga ibodat qilishlari uchungina yaratdim» (Zoriyot surasi, ٥٦-oyat), deya marhamat qilingan.

Afsuski, aksariyatimizning asosiy maqsadimiz orzu-havas bo'lib qolgan.

Alloh taolo Qur'oni karimda: “Bilingki, albatta, bu dunyo hayoti o'yin, ko'ngil ermagi va zeb-ziynatdan, o'zaro faxrlanishdan, mol-mulkni va bola-chaqani ko'paytirishdan iboratdir... Bu dunyo hayoti g'ururga ketkazuvchi matodan o'zga hech narsa emas” (Hadid surasi, ٢٠-oyat), deya marhamat qiladi. Yana bir oyatda: “Ey odamlar! Albatta, Allohning va'dasi haqdir. Bas, dunyo hayoti sizni aldab qo'ymasin...” deyilgan (Fotir surasi, ٥-oyat).

Bugun mol-dunyo bizni aldab qo'ymayaptimi? Uning ketidan quvib umrimiz o'tib ketyapti. Necha yillab yiqqan molimiz vaqti kelsa, asqatayotgani yo'q.

Yana bir gap. Qur'oni karimda: “Kimki oxirat ekinini istar ekan, Biz unga ekinni ziyoda qilurmiz. Kimki dunyo ekinini istar ekan, Biz unga o'shandan berurmiz, ammo uning uchun oxiratda nasiba bo'lmas”, deyilgan (Shuro surasi, ٢٠-oyat).

Niyatimizga yarasha harakat qilib, boyligimiz ortayotgandir. Ammo uni Alloh roziligi yo'lida ishlata olyapmizmi? .

Abu Hurayra roziyallohu anhu rivoyat qiladi. Rasululloh sollallohu alayhi va sallam: “Men sizlar uchun kambag'allikdan qo'rqmayman, mol-dunyo to'plashda kimo'zar o'ynashingizdan qo'rqaman. Men sizlar (bexosdan) xato qilishingizdan qo'rqmayman, gunohni atayin sodir etishingizdan qo'rqaman”, deganlar (Imom Ahmad rivoyati).

Bugun Payg'ambarimiz sollallohu alayhi va sallam qo'rqqan ish sodir bo'layotgandek. Boylik orttirishga musobaqalashib, yon-atrofda nimalar bo'layotganidan, qarindoshlarimiz, yaqinlarimiz holidan bexabarmiz. Vaqtimiz faqat ish, pul topish bilan o'tyapti. Lekin vaqtda baraka, ishda unum yo'q. Hech ishga ulgurmayapmiz. Bu yo'lda o'zimizga jabr qilib bo'lsa-da, niyatimizga etyapmiz. Gohida halol-haromga qaraganimiz ham yo'q.

Payg'ambarimiz sollallohu alayhi va sallam: “Kimki o'z uyida tinchlikda, tani sog'lom, bir kunga etadigan taomi bor holda tong ottirsa, unga butun dunyo ne'matlari to'lig'icha berilgandek bo'libdi”, deganlar (Imom Buxoriy rivoyati).

Demak, bugun aksar yurtdoshlarimizga barcha ne'mat berilgan ekan. Faqat bunga qanoat va shukr qilish lozim.

Payg'ambarimiz sollallohu alayhi va sallam: “Ehtiyojidan ortmaydigan rizqqa ega bo'lib, Alloh bergan ana shu rizqqa qanoat qilib yashagan musulmon kishi batahqiq najot topibdi”, dedilar (Imom Muslim rivoyati). Biz ham najot topuvchilardan bo'laylik.

Hamroqul HOLBOYeV,
Bekobod tumani “Ulug'bek” jome
masjidi imom-xatibi

"Hidoyat" jurnali 11-sonidan olindi

MAQOLA
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

Mir arab madrasasida yangi o‘quv yili oldidan mudarrislar kengashi o‘tkazildi

02.09.2026   3321   1 min.
Mir arab madrasasida yangi o‘quv yili oldidan mudarrislar kengashi o‘tkazildi

Bugun, 2 sentyabr kuni Buxoro shahridagi Mir Arab o‘rta maxsus islom ta’lim muassasasida yangi o‘quv yiliga puxta tayyorgarlik ko‘rish, oldinda turgan ustuvor vazifalarni belgilash hamda ta’lim sifatini yangi bosqichga olib chiqishga bag‘ishlangan kengaytirilgan mudarrislar kengashi bo‘lib o‘tdi.


An’anaga ko‘ra, tadbir Qur’oni karim tilovati bilan boshlandi. Tinchlik-osoyishtalik, ilm dargohi faoliyati rivoji hamda talabalarning ilm yo‘lidagi sa’y-harakatlariga muvaffaqiyat va baraka tilab xayrli duolar qilindi.


Shundan so‘ng ta’lim muassasasi direktori Jaloliddin domla Saburov, o‘quv ishlari bo‘yicha direktor o‘rinbosari Narzillo domla Ahmedov hamda ma’naviyat va ma’rifat ishlari bo‘yicha direktor o‘rinbosari Asadulloh domla Najmiddinovlar kun tartibidagi asosiy masalalar yuzasidan ma’ruza qildilar.


Kengash davomida yangi o‘quv yilida amalga oshiriladigan tashkiliy va o‘quv-uslubiy ishlar atroflicha muhokama qilindi. Jumladan: 
 

  • Ta’lim sifatini oshirish: Dars mashg‘ulotlarini yuqori ilmiy saviyada, zamonaviy pedagogik texnologiyalar va interfaol usullar asosida tashkil etish;

  • Ma’naviy-ma’rifiy tarbiya: Talaba-yoshlarni asriy milliy va diniy qadriyatlarimizga sadoqat ruhida kamol toptirish, ularda kitobxonlik va ilmga bo‘lgan rag‘batni yanada kuchaytirish;

  • Ijro intizomi va mas’uliyat: Ustoz-mudarrislarning yillik rejalari, yangi o‘quv dasturlari talablari va belgilangan vazifalar ijrosini ta’minlash.


Yig‘ilish yakunida yangi o‘quv yilida mas’uliyat va fidoyilik bilan mehnat qilish lozimligi qayd etilib, ustoz-murabbiylarning mashaqqatli va sharafli faoliyatiga ulkan zafarlar tilandi. 


O‘zbekiston musulmonlari idorasi

Matbuot xizmati

Mir arab madrasasida yangi o‘quv yili oldidan mudarrislar kengashi o‘tkazildi
O'zbekiston yangiliklari