لَآ إِكۡرَاهَ فِي ٱلدِّينِۖ قَد تَّبَيَّنَ ٱلرُّشۡدُ مِنَ ٱلۡغَيِّۚ فَمَن يَكۡفُرۡ بِٱلطَّٰغُوتِ وَيُؤۡمِنۢ بِٱللَّهِ فَقَدِ ٱسۡتَمۡسَكَ بِٱلۡعُرۡوَةِ ٱلۡوُثۡقَىٰ لَا ٱنفِصَامَ لَهَاۗ وَٱللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ٢٥٦
Din va e'tiqodga majburlash mumkin emas, balki u qanoat va rozilik bilan qabul etiladi. Alloh taolo bunday ogohlantirgan: "Siz odamlarni mo'min bo'lishlariga majbur qilasizmi?" (Yunus, 99). "Tog'ut" – "Allohning yo'lidan boshqasiga o'tish, Uning chizig'idan chiqish" ma'nolarini bildiradi. Tog'utning kattasi shaytondir. Tog'ut – shayton ismlaridan biri, kengroq ma'noda «shaytoniy yo'l», demakdir. Tog'utdan hukm so'rash Allohning hukmiga zid, Uning iznisiz bo'lgan hukmni so'rashdir. Ahli kitoblar o'zlariga tushirilgan kitoblarga va keyin nozil qilingan Qur'oni karimga imon keltirganlari da'vosida bo'lishsa ham, ular aslida shaytoniy yo'lni tanlashgan va tog'utdan hukm so'rashni istab turishadi.
Qur'oni karim oyatlari orqali Alloh taoloning tavhidi butun insoniyatga ochiq-oydin bayon qilindi. Endi kofirlar uchun hech qanday uzr-bahona qolmadi. Ularni majburlab dinga kiritishning hojati yo'q. Kim Islomni qabul qilsa, uzilmas va kesilmas najot arqonini tutgan bo'ladi.
Gunohga sabab bo‘lmasa, otaonaning buyurganlarini albatta bajarish; ota-onaga muloyim so‘zlash; uyga kirganlarida, hurmatlari uchun o‘rnidan turish; har tong salom berish, uyqudan oldin xayrli tun tilash; mol-mulklarini saqlash; so‘ragan narsalarini berish; ulardan maslahat so‘rash; ota-ona haqiga duo va istig‘for aytish; ular mehmon kutishsa, yonlarida muntazir bo‘lib turish; ularning aytishlarini kutmay, ularni xursand qiladigan ishlarni bajarish; ularning huzurlarida ovozni baland ko‘tarmaslik; gaplarini bo‘lmaslik; izn berishmagan joyga bormaslik; uxlayotganlarida bezovta qilmaslik; ahli ayoli, farzandlarini ulardan ustun qo‘ymaslik; ota-ona xatoga yo‘l qo‘ysalar, bilmaslikka olish, darhol kechirib, unutish; kulgili gap bo‘lsa ham, ularning huzurlarida o‘zini tutish; ular yaxshi ko‘radigan taomni ilinish; ulardan oldin taomga qo‘l cho‘zmaslik; ularning oldilarida cho‘zilib yotmaslik, oyoq uzatmaslik; uyga ulardan oldin kirmaslik, oldilariga tushib yurmaslik; chaqirganlarida tezlik bilan javob berish; ularning hayotliklarida ham, vafot etganlaridan keyin ham do‘stlarini hurmat qilish; ota-onasining hurmatini qilmaydiganlar bilan do‘stlashmaslik; ularning haqlariga duo qilish; vafotlaridan keyin Allohning quyidagi kalomini ko‘p aytish: «Ey, Rabbim! Meni ular go‘daklik chog‘imda tarbiyalaganlaridek, Sen ham ularga rahm qilgin!» (Isro surasi, 24-oyat).
Ibrohimjon INOMOV tayyorladi.
“Islom nuri” gazetasining 2026 yil 10-sonidan
http://hidoyatuz.taplink.ws