Yo'l qurmoq – savob, yo'l yurmoq – rohat
Yo'l qurish – eng savobli amallardan. Bu tushuncha muborak dinimizda ham, milliy qadriyatlarda ham o'z aksini topgan. Qur'oni karim oyatlari, hadisi shariflar, allomalar hikmatlari zamirida ham mana shunday savobli ishlarga targ'ib qilingan.
Binobarin, yo'lsozlik – ulug', shu bilan birga, mashaqqatli kasb. Halqimizning “Yo'l qurish – savob” degan purma'no naqli zamirida ham ana shu hayot haqiqati mujassam, desak, mubolag'a bo'lmaydi. Negaki, kichik bir yo'l yoki ko'prik bunyod etilishi tufayli qanchadan-qancha odamlar mushkuli osonlashib, manzili yaqinlashadi.
Jonajon O'zbekistonimizning yangi qiyofasini barpo etishda, ona Vatanimizning yuksak taraqqiyotini ta'minlashda, hayotimizni yanada obod va farovon etishda yo'lsozlarning ham alohida hissasi bor, albatta.
Yangi O'zbekistonda zamonaviy avtomobil' yo'llarini rivojlantirish, jahon talablariga javob bera oladigan yangi yo'llar qurish, kompleks rekonstruktsiya qilish va ta'mirlash borasida juda ham keng ko'lamli ishlar amalga oshirilmoqda.
Ta'kidlash o'rinliki, avtomobil' yo'llarining asosiy qismi mustaqillik yillarida tubdan ta'mirlandi, rekonstruktsiya qilinib, yangidan barpo etildi. Tarix qarichida arzimagan bo'lib tuyuladigan o'ttiz yillik bu davrda yo'lsozlik sohasida salmoqli ishlar amalga oshirilganini e'tirof etish kerak. Biroq, bugungi kunda olib borilayotgan islohotlar ko'lami shu qadar kengki, yo'lsozlik sohasida amalga oshirilgan ishlar ko'lamidan ham bir necha barorbarga oshiqroq.
Bugunga kunda butun dunyo aholisi qatorida halqimiz ham og'ir sinovli kunlarni boshidan kechirmoqda. Murakkab pandemiya sharoitida ko'plab soha va tarmoqlar rivoji yo'lida jiddiy muammolar vujudga keldi. Ammo mana shunday qiyin vaziyatda ham iqtisodiyotimizning etakchi sohalaridan bo'lgan yo'l qurilishi xodimlari bunyodkorlik ishlaridan aslo to'xtab qolishmadi.
Ayniqsa, yo'lsozlarning say-harakatlari bilan pandemiya davrida ham keng va ravon yo'llar hamda yangi ko'priklarning barpo etilishi ham tadrijiy islohotlarning samarasi bo'lishi bilan birga, muborak dinimiz Islomda ham juda katta xayr-saxovat va savobli amallardan hisoblanadi.
Ma'lumki, inson vafot etganidan so'ng uning savob va gunoh amallari yoziladigan kitobi yopiladi. Ammo shunday savobli ishlar ham borki, ular mo'min-musulmon inson vafot etgandan keyin ham amallar kitobi yopilmasligiga, ayniqsa, savoblari uzluksiz yozilib turishiga, qabridagi hayoti ham chiroyli bo'lishiga asos bo'ladi. Mana shunday savobli ishlardan biri yo'l qurishdir.
Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: “Inson vafot etsa uchta amalining savobidan boshqa hammasi to'xtaydi. Ular – sadaqai joriya, foydali ilm va ota-ona haqqiga duo qiladigan solih farzand”, - deb marhamat qildilar.
Sadaqai joriya – oqib turadigan, ya'ni savobi mo'minga nafaqat bu dunyoda balki, qabrda ham qiyomatda ham manfaat berib turadigan go'zal ishlar majmuasidir. Jumladan, jamiyat uchun o'ta manfaatli bo'lgan yo'llar va ko'priklarni qurish va ta'mirlash, maktab-madrasa va shifoxona kabilarni barpo etish ishlari ham ulamolarimiz tomonidan sadaqai joriya toifasidagi savobli ishlar, deb e'tirof etilgan.
Shuningdek, bugungi kunda ta'mirtalab yo'llarga shag'al to'kish, ularni asfal'tlash ishlari bilan shug'ullanib, imkoniyati darajasida va savob izlagan kishilar uchun g'animat amallardir. Chunki bu amallar orqali insonga shu yo'ldan o'tuvchilarning har biriga etgan foyda va qulayliklar sababli ajr-savoblar to'xtovsiz amallar kitobiga yozilib turaveradi.
Yo'llar ellarni-ellarga, manzillarni-manzillarga tutashtiruvchi muhim vositadir. Davlatimiz tomonidan yo'l qurilishi sohasiga qaratilayotgan jiddiy e'tibor hududlarni obodonlashtirish, yo'lovchi va haydovchilarga birdek qulaylik yaratish, odamlarning mushkuli oson, turmush darajasi esa yanada farovon bo'lishiga xizmat qiladi, albatta.
Akmalxon AHMYeDOV,
O'zbekiston musulmonlari idorasi mutaxassisi
O‘zbekiston olimlari Bobur va Boburiylarning Pokistondagi merosini tadqiq etmoqda
O‘zbekiston elchixonasi tomonidan Bobur nomli xalqaro jamoat fondi bilan hamkorlikda o‘zbekistonlik tarixshunos va boburshunos olimlardan iborat delegatsiyaning Pokistonga tashrifi amalga oshirildi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA muxbiri.
Tashrif Bobur va Boburiylar davriga oid tarixiy-madaniy merosni o‘rganish, Pokiston hududida saqlanayotgan mazkur davrga oid tarixiy manbalar, qo‘lyozmalar, eksponatlar va artefaktlar bilan tanishish, shuningdek, ikki mamlakatning ilmiy-tadqiqot va madaniy muassasalari o‘rtasida hamkorlikni rivojlantirish maqsadida tashkil eildi.
Delegatsiya a’zolari dastlab Lahor shahrida Boburiylar davriga oid tarixiy obidalar va manzilgohlarga tashrif buyurib, o‘rganishlar olib bordi. Xususan, Lahor muzeyi, Islom galereyasi hamda qator ilmiy-tadqiqot muassasalarida bo‘lib, mazkur muassasalarda qator ilmiy uchrashuvlar o‘tkazdi va boburiylar davriga oid tarixiy manbalar bilan tanishdi.
Lahor shahridagi Panjob universiteti rahbariyati bilan ilmiy va akademik hamkorlik masalalari muhokama qilindi. Safar davomida mazkur universitet huzuridagi Boburiylar merosi markazi bilan hamkorlikda Boburiylar sulolasining 500 yilligiga bag‘ishlangan ilmiy-amaliy anjuman o‘tkazildi.
Ishtirokchilar Bobur va Boburiylar tarixi, ularning Markaziy va Janubiy Osiyo tamaddunidagi o‘rni, mazkur davrning siyosiy, madaniy va ilmiy merosini o‘rganish masalalarini muhokama qildilar.
O‘zbekiston olimlari Islomobod shahrida Pokiston Milliy tilni rivojlantirish departamenti rahbariyati Quaid-i-A’zam universiteti, Alloma Iqbol universiteti, Pokiston Milliy kutubxonasi hamda qator ilmiy-tadqiqot muassasalariga tashrif buyurib, qo‘lyozmalar, boburiylar davriga oid eksponatlar va boshqa tarixiy manbalar bilan tanishdi.
O‘zbekiston vakillari Islom hamkorlik tashkilotining Ilmiy va texnologik hamkorlik bo‘yicha doimiy qo‘mitasi bosh koordinatori Muhammad Iqbol Choudhari tomonidan qabul qilindi.
Unda Bobur va Boburiylar merosini chuqur o‘rganish, uni asrash va musulmon dunyosi ilmiy doiralari hamda keng jamoatchilik o‘rtasida targ‘ib qilish bo‘yicha hamkorlikni yo‘lga qo‘yish masalalari ko‘rib chiqildi.
Kelgusida mazkur tashkilot bilan hamkorlikda Boburiylar merosiga bag‘ishlangan yirik xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya o‘tkazish bo‘yicha kelishuvga erishildi.
Tashrifning asosiy tadbiri Islomobod shahrida «Zahiriddin Muhammad Bobur: mushtarak sivilizatsiyaviy meros va O‘zbekiston-Pokiston munosabatlari ko‘prigi» mavzusida tashkil etilgan bo‘ldi.
Konferensiyada Pokiston Milliy meros va madaniyat vazirining o‘rinbosari Farah Naz Akbar, O‘zbekiston elchisi Alisher To‘xtayev, Pokistondagi «Bobur forumi» rahbari Ramzan Mug‘al hamda tarixchi va boburshunos olimlar hamda yosh tadqiqotchilar ishtirok etdi.
Diplomatik vakolatxona rahbari o‘z nutqida ikki mamlakat o‘rtasidagi tarixiy, madaniy, ma’naviy va sivilizatsiyaviy aloqalar uzoq tarix va chuqur ildizlarga ega ekanini qayd etdi.
– Ushbu mushtarak tarixda Zahiriddin Muhammad Bobur Janubiy Osiyoda ulkan davlatchilikka asos solgani xalqlarimizni birlashtiruvchi muhim tarixiy omil bo‘ldi, – dedi O‘zbekiston elchisi. – Ta’kidlash joizki, bugungi kunda O‘zbekiston-Pokiston munosabatlari barcha sohalarda izchil rivojlanib bormoqda. Ikki davlat rahbarlari o‘rtasidagi muntazam va yaqin do‘stona muloqot natijasida ikki tomonlama munosabatlarimiz strategik sheriklik darajasiga ko‘tarildi. Aloqalarning bunday darajasida umumiy tarixiy va madaniy merosni o‘rganishning naqadar muhimligi, bu borada yaqindan hamkorlik qilish ikki xalq o‘rtasidagi do‘stlik va o‘zaro anglashuvni yanada mustahkamlashga xizmat qiladi.
Bobur nomli xalqaro jamoat fondi raisi o‘rinbosari Rustam Mamasoliyev o‘z chiqishida Bobur va uning ilmiy-adabiy merosi butun mintaqa tarixida alohida o‘rin tutishini urg‘uladi.
– O‘zbekistonda Bobur va boburiylar merosini o‘rganish, asrash va targ‘ib qilish borasida juda katta ishlar amalga oshirilyapti, – dedi u. – Boburiylar merosini chuqur o‘rganishda pokistonlik olimlar va ilmiy muassasalar bilan qo‘shma tadqiqotlar, ilmiy anjumanlar, nashriyot loyihalari va akademik almashinuvlarni kengaytirish juda muhim.
Pokiston Milliy meros va madaniyat vazirining o‘rinbosari Farah Naz Akbar, o‘z navbatida, boburiylarning Pokiston tarixidagi muhim o‘rniga to‘xtaldi.
– Boburiylarning Pokistondagi tarixiy-madaniy merosini asrash va kelajak avlodlarga yetkazishga hukumat darajasida e’tibor qaratilyapti, – dedi Farah Naz Akbar. – Biz O‘zbekiston bilan tarixiy aloqalarimizni yanada mustahkamlash, ilmiy hamkorlik va madaniy almashinuvlarni qo‘llab-quvvatlashga, buyuk ajdodlarimiz qoldirgan merosni birgalikda o‘rganish va targ‘ib qilishga tayyormiz.
Bobur nomli xalqaro jamoat fondi delegatsiyasi tashrifi davomida Panjob viloyatida joylashgan Boburiylar davriga oid qator tarixiy qadamjolarda o‘rganishlar olib borishi rejalashtirilgan.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati
