Mazhablarda o'ziga xoslik va fiqhiy qarashlarni turli bo'lishi Quroni karim oyatlari va Hadisi sharifdagi so'zlarni turli manolarga dalolat qilishidir.
Masalan:
Taloq qilingan ayol idda o'tirishi lozimligini hamma biladi. Ammo iddaning muddati haqida bir mazhab ulamolaridan so'rasangiz, uch marta hayz ko'rguncha desa, ikkinchi mazhab ulamolari, uch marta hayzdan poklik muddati o'tishi kerak, deyishadi. Masala bitta bo'lsa, nima uchun javob har xil? Yoki dalillar har xilmi? Dalilga kelsak, ikki tomon uchun ham Allohning: «Val mutallaqotu yatarabbasna bi anfusihunna salasata quru'» - «Taloq qilingan ayollar o'zlariga uch quru' kutadilar», degan oyati karimasidir. Javobning turlicha bo'lishi «quru'» so'zidan kelib chiqqan. Bu so'z arab tilida ikki ma'noni, ham hayz va ham hayzdan poklik ma'nolarini anglatadi. Demak, imomlarning ayrimlari o'sha so'zdan bir hayz ma'nosini olib, iddaning muddati taloqdan so'ng uch hayz ko'rguncha kutish desa, boshqalari poklik ma'nosini olib, iddaning muddati uch marta hayzdan poklik muddatining o'tishi deganlar. Albatta, ulamolar bu ma'nolarni o'zlaricha yoki gapim boshqanikiga o'xshab qolmasin, deb emas, balki qo'shimcha kuchlantiruvchi dalillar asosida olganlar.
Demak, shu va shunga o'xshash sabablar tufayli fiqh ulamolarimiz mazhablarida o'ziga xoslik va turli-tumanliklar kelib chiqqan. Ilm va ufq doirasi etarli kishilar buni oddiy bir holat, turli-tuman insonlar yashaydigan jamiyatda bo'lishi tabiiy va qolaversa, musulmon ummati uchun rahmat deb tushunilgan. Chunki, og'ir ahvolga tushib qolganda bir mujtahidning fatvosida javob topilmasa, ikkinchisinikidan topiladi va hakozo.
Lekin, ming afsuslar bo'lsinki, ba'zi ufq doirasi tor, mutaassiblar bu holatdan janjal va kelishmovchiliklar chiqarishgan va musulmonlarga katta zarar etkazishgan.
Abdurahmonov Muhammadjon
"Hidoya" o'rta maxsus islom bilim yurti mudarrisi
Malayziya va Janubi-Sharqiy Osiyoda mashhur bo‘lgan san’atkor Hofiz Hamidunning O‘zbekistonda suratga olingan “Salawat. The Beloved” nomli yangi musiqiy albomi taqdimoti bo‘lib o‘tdi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.
Malayziyalik san’atkorlarning O‘zbekistonda ijodiy loyihalarni amalga oshirish va yurtimizning boy tarixiy-madaniy merosini xalqaro auditoriya orasida targ‘ib qilishga qiziqishi ortib bormoqda.
Mazkur ijodiy loyiha doirasida Hofiz Hamidun va uning ijodiy jamoasi joriy yil avgust oyida O‘zbekistonga tashrif buyurib, Toshkent, Samarqand va Buxoro viloyatida qator videokliplarni suratga oldi.
Suratga olish jarayonlari mamlakatimizning tarixiy-madaniy va sayyohlik salohiyatini namoyon etuvchi qator diqqatga sazovor obyektlarda tashkil etildi.
Yangi albomning Malayziyadagi premerasida 24 ta elektron va bosma nashr, 40 dan ziyod OAV vakillari ishtirok etdi. O‘zbekistonda suratga olingan albom premerasi to‘g‘risida ijtimoiy tarmoqlarda 100 ga yaqin post va materiallar e’lon qilindi.
Tadbir doirasida Hofiz Hamidunning O‘zbekistonning boy islomiy, tarixiy va madaniy merosiga bag‘ishlangan foto-ko‘rgazmasi ham namoyish etildi. E’tiborlisi, xonandaning ta’kidlashicha, yangi albom qisqa vaqt ichida 1,4 milliondan ziyod tomoshabin e’tiborini jalb etgan.
Bu ko‘rsatkich O‘zbekistonning madaniy va sayyohlik salohiyatini Janubi-Sharqiy Osiyo auditoriyasiga yetkazishda zamonaviy media va san’at loyihalarining katta imkoniyatlarga ega ekanini ko‘rsatmoqda.
Mazkur media-loyiha O‘zbekistonning Malayziyadagi elchixonasi va Turizm qo‘mitasi bilan hamkorlikda yurtimizda so‘nggi yillarda diniy-ma’rifiy sohada amalga oshirilayotgan islohotlar hamda mamlakatda ziyorat turizmi uchun yaratilayotgan zamonaviy imkoniyatlarni Janubi-Sharqiy Osiyo jamoatchiligiga yetkazish maqsadida amalga oshirildi.
Hofiz Hamidunning ijodiy loyihasi nafaqat musiqa va san’at sohasidagi hamkorlik, balki O‘zbekistonning Malayziya va ASЕAN mintaqasi bilan madaniy va turizm diplomatiyasining samarali namunasi sifatida ham ahamiyatlidir.
Mazkur tashabbus O‘zbekiston va Malayziya o‘rtasidagi tobora rivojlanib borayotgan madaniy-gumanitar hamkorlik va xalqlar o‘rtasidagi do‘stlik aloqalarining yana bir yorqin namunasi bo‘ldi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati