Sayt test holatida ishlamoqda!
03 May, 2026   |   15 Zulqa`da, 1447

Toshkent shahri
Tong
03:49
Quyosh
05:18
Peshin
12:25
Asr
17:17
Shom
19:26
Xufton
20:49
Bismillah
03 May, 2026, 15 Zulqa`da, 1447

Yigitga yalqovlik yarashmas

16.08.2018   11925   3 min.
Yigitga yalqovlik yarashmas

Ona yurtning ravnaqi bilim kasb, hunar etagini tutgan g‘ayratli yoshlar bilandir. Yigitlari jasur, pahlavon; qizlari hayo va iboli, ilmda peshqadam yurtni dunyo tanib, barcha havas qiladi.

Ibodatli, duogo‘y keksalar o‘z tajriba va bilimlarini yoshlarga o‘rgatib tursa, yoshlar esa ularning pand-nasihatlarini qulog‘iga olsa, bu yurt farzandlari jasur, qizlari vafodor suyukli yor bo‘ladi.

Shu bois yoshlar dangasa, yalqov degan illatni o‘zlaridan otishlari, ilmli, hunarmand, usta dehqon degan sharafli nom olib, ko‘kraklarini kerishlari kerak.

Bundan ellik yillar oldin yoshligidan diniy va dunyoviy ilmni yaxshi egallagan shijoatli bir inson bo‘lardi. Bu inson yoshligida madrasani tugatib, so‘ngra hunar o‘rganishga kirishib, bir necha kasb egallagandi. Tibbiyot bilan ham shug‘ullanib, odamlarga turli malhamlar tayyorlab, necha bemorlar dardlariga darmon bo‘lardi. Umrining bir daqiqasini ham bekor o‘tkazmay, qishloqdagi to‘y-ma’rakalarga bosh bo‘lar, yoshlarga odob-axloq, muomala odoblarini o‘rgatardi. O‘zi nihoyatda rostgo‘y, sabrli, halol insonligi bois hayotida aslo xorlik, yetishmovchilik degan narsani bilmagan. Undan bu ishlarga qanday vaqt topishini so‘rashganida:

“Avvalambor vaqtni, o‘tayotgan umrni qadrlash kerak! Uning bir lahzasini ham behuda o‘tkazmaslik, umr qo‘ldan ketsa, uni boshqa ortga qaytara olmaslikni anglash lozim. Ruh qushi jasaddan ajrab Haqqa uchsa, ilm o‘rganish, kasb-hunar qilish va boshqa biror narsaga imkon bo‘lmaydi. Harakat qilay desang, ilojing yo‘q! Hatto ustingda o‘rmalab yurgan hasharotlarni “kisht” deb haydashga quvvating bo‘lmaydi. Im­kon qo‘ldan ketgach, omad yuz o‘girgach, afsusdan ne foyda, g‘animat umrni suvga oqizishdan kimga foyda, kimga zarar?” deb javob bergan ekan.

Ha, ruh qushi tanni tark etmasdan yalqovlik­ni tashlab, oldinga intilmoq kerak. Umrimiz­ning oltin javohirini o‘z qo‘limiz bilan sin­dirmaylik.

Mardikor bozoriga bordim, oldimga bir nechta barvasta yigit yugurib kelib: “Nima xizmat?” dedi.

“Menga kompyuter ustasi, mohir elektrik, yaxshi kafelchi kerak, ichingizda shu kasb egalari bormi?” dedim. “Aka, siz aytgan kasbimiz bo‘lganda mardikor bozorda yurarmidik!” dedi bir yigit. “Siz qarib chol bo‘lganingiz yo‘q, hammangiz yoshsiz, bir yillik umringizni kasbga bag‘ishlasangiz, bir umr rohatda yashaysiz!” dedim ularga.

Azizlar! Bolalarimizni ko‘p erkalamay, ularni yoshligidan biror hunar egasi qilsak, bir umr bizdan minnatdor bo‘lib yashaydi. Ilmsiz, hunarsiz bo‘lsa, ota-onani bir umr ayblab o‘tadi.

Ey aziz farzand! Aslo yalqov bo‘lma, dangasalik illatini o‘zingdan ot. Agar yuqorida aytganimdek, bir-ikki yil shogirdlikka tushib bir kasbning etagidan tutsang, umringning oxirigacha birovga mute bo‘lmasdan rohatda yashaysan. O‘zganing qo‘liga mute bo‘lmaysan, o‘g‘rilik qilmaysan, haloldan mol topasan. Ozgina sinovlarga bardosh bermasdan ustozlar o‘giti, otangning pandini olmasang, boshingga sinovlar yog‘iladi. Keyingi pushaymon o‘zingga dushman!

***

Yurtning kamoli yoshlar bilandir,

Imoni mustahkam boshlar bilandur.

Avlodlari yalqov, dangasa yurtning,

Kelajagi sinar, toshlar bilandur.

 

Oldinga intil bolam, faqat oldinga,

Nokas-la do‘st bo‘lma, yetgin qadringga.

Nojins, pastlar bilan nodon do‘st bo‘lar,

Qoch, yo‘qsa topilmas davo dardingga.

 

Bir joyda o‘tirma nasibang kutib,

Yel-yugur bir kasbning etagin tutib,

Kalxatdek o‘limtik-o‘laksa yema,

Burgutdek halol ye, o‘ljangni tutib.

 

“Qasamini buzgan qiz” kitobidan

Ibratli hikoyalar
Boshqa maqolalar
Maqolalar

Duo baloni uzoqlashtiradi

30.04.2026   7127   1 min.
Duo baloni uzoqlashtiradi

Bismillahir Rohmanir Rohiym

Gohida insonga balo ham bir ne’mat bo‘lar,
Va
goho Robbim ne’mat bilan imtihon etar.

Ibodatli, yaxshi bir ibodatli do‘stimning ayoli saraton kasaliga chalindi, ularning uch farzandi bor edi. Do‘stimga dunyo tor kelib, yer zulmatga aylanib qoldi. Shunda ulamolarning biri unga saharlari turib ibodat qilib, ayoli uchun istig‘for aytib, zamzam suviga qiroat qilib unga ichirishini maslahat berdi. Alloh taolo uning yo‘lini duo qilishga ochib qo‘ydi. Ayoli Qur’on o‘qilgan zamzam suvi bilan jismini tozalar, u esa ayoli bilan tong sahardan quyosh chiqquncha, shom namozidan keyin xuftongacha o‘tirib birgalikda istig‘for aytib duo qilishardi. Shunday qilib Alloh taolo uning kasaliga shifo berdi, unga go‘zal teri va chiroyli sochlar ato qildi. Ular esa istig‘for va tungi namozga bog‘lanib qolishdi.

Singlim, agar siz kasal bo‘lsangiz Alloh tomonga yuring, istig‘for, tavba va duoni ko‘paytiring. Shunda tez orada sizni xursand qiladigan xushxabar keladi. Chunki duoni faqatgina Alloh taolo ijobat qiladi, qiyinchilik va yomonliklarni U Zotgina aritadi.

Shu’la: O‘tgan va bugungi kunlaringizni hisob-kitob qiling. Chunki hayot ketma-ket sinovlardan iborat, inson bu sinovlardan g‘olib bo‘lib chiqishi lozim.


Doktor Oiz al-Qarniyning
"Dunyodagi eng baxtli ayol" kitobidan

 

Maqolalar