Sayt test holatida ishlamoqda!
09 Aprel, 2026   |   20 Shavvol, 1447

Toshkent shahri
Tong
04:32
Quyosh
05:54
Peshin
12:30
Asr
17:02
Shom
19:00
Xufton
20:16
Bismillah
09 Aprel, 2026, 20 Shavvol, 1447

Umr safaridan olinadigan foydalar

25.07.2018   20197   3 min.
Umr safaridan olinadigan foydalar

Hajdan ko‘zlangan asosiy maqsad, Alloh ulug‘lagan va sharaflagan muqaddas makonda Uning zikrini qoim qilish va undagi foydalar va yaxshiliklarga shohid bo‘lish va qo‘lga kiritishdir. Bu esa bandaning dunyo va oxiratda saodat topishiga sabab bo‘ladi.

«Odamlar orasida (yurib ularni) hajga chorlagin! (Shunda)ular senga (Ka’baga) piyoda va har qanday tuyada uzoq yo‘llardan kelurlar. Ular o‘z (diniy va dunyoviy) manfaatlariga shohid bo‘lish uchun va ma’lum kunlarda(Alloh) ularga rizq qilib bergan chorva hayvonlariga(qurbonlik uchun so‘yishda) Alloh nomini zikr qilish uchun kelurlar. Bas, undan o‘zlaringiz ham yeyaveringiz, bechora kambag‘allarga ham yediringiz!» (Haj, 27-28).

Ulamolar, Qur’oni karim va sunnati sharifda kelgan dalillardan foydalanib hajdan olinadigan foydalarning ba’zilarini zikr qiladilar.

1) Masjidul haromda o‘qilgan namoz boshqa joydagi namozlardan afzalligi.

Payg‘ambar sollallohu alayhi vasallam aytdilar: «Mening masjidimda o‘qilgan namoz boshqa masjidlarda o‘qilgan namozdan ming marta afzaldir. Masjidul haromda o‘qilgan namoz boshqa masjidlarda o‘qilgan namozdan yuz ming marta afzaldir» (Imom Ahmad va Imom Ibn Moja rivoyati).

2) Mabrur haj, eng afzal amallardan biridir.

Abu Hurayra roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi: 

«Rasululloh sollallohu alayhi vasallamdan: «Qaysi amal afzal?» deb so‘raldi. «Allohga va Uning Rasuliga iymon keltirish», dedilar. «Keyin nima?» deyildi. «Allohning yo‘lida jihod qilish», dedilar. «Undan keyin nima?» deyildi. «Mabrur haj», dedilar» (Ikki shayx va Nasaiy rivoyat qilgan).

3) Gunohlar mag‘firat qilinadi.

Abu Hurayra roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi:
«Nabiy sollallohu alayhi vasallam: «Kim Alloh uchun haj qilsa, fahsh so‘z aytmasa va fisqu fasod qilmasa, xuddi onasi tuqqan kunidek qaytadi», dedilar».

4) Mabrur hajning mukofoti jannatdir.

Payg‘ambar sollallohu alayhi vasallam: «Umradan keyingi umra ikkisining orasidagi narsalarga kafforotdir. hajji mabrurning mukofoti jannatdan boshqa narsa emas», dedilar».

5) Hojilar va umra qiluvchilar Allohning mehmonlaridir.

Abu Hurayra roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi: “Rasululloh sollallohu alayhi vasallam dedilar: “Hojilar va umra qiluvchilar Allohning mehmonlaridir, agar Unga duo qilsalar duolarini qabul qiladi, Undan mag‘firat so‘rasalar ularni mag‘firat qiladi” (Ibn Moja rivoyat qilgan). 

6) Hajda qilingan nafaqa Alloh yo‘lida qilingan nafaqa kabidir.

Burayda roziyallohu anhu otasidan rivoyat qiladi:

“Nabiy sollallohu alayhi vasallam:

“Hajga qilingan nafaqa Alloh yo‘lida qilingan nafaqa kabidir. Bir dirham evaziga yetti yuz barobardir” dedilar” (Mu’jamul avsat).

7) Unda shifobaxsh zamzam suvi bor

Oisha roziyallohu anhodan rivoyat qilinadi:

“U zamzam suvini shisha idishlarda ko‘tarib olib ketar va Rasululloh sollallohu alayhi vasallam shunday qilar va kasallar ustidan quyar va ularga ichkizar edilar deb aytardi”.

Yuqorida zikr qilingan fazilatlar, ulug‘ manfaatlar bo‘lib, hojilar haj ibodati davomida bu fayzu barakotlarga noil bo‘ladilar.

Alloh taolo muborak safarga ketgan va ketish arafasida yurgan hojilarimizni sog‘u salomatlikda ibodatlarini ado etib, gunohlardan poklanib kelishlarini nasib qilsin. Muqaddas joylarda o‘zlari, farzandlari, sizu biz vatandoshlari haqlariga qilgan duolarini qabul etsin. Ularning duolari sharofati ila yurtimizning tinch va osoyishtaligini bardavom aylasin.

 

No‘monjon SOLIYEV

Toshkent tumani

“Chuvalachi” jome masjidi imom-xatibi

Haj va umra
Boshqa maqolalar
Maqolalar

Betgachoparlik – kibrning nishonasi

09.04.2026   1935   3 min.
Betgachoparlik – kibrning nishonasi

Bismillahir Rohmanir Rohiym

Avtobusda ketar ekanman, yosh yigit va keksa kishi o‘rtasidagi janjal diqqatimni tortdi. Aftidan mo‘ysafid yigitchaning o‘zini beadablarcha tutishiga e’tiroz bildirgan va bu tortishuvga sabab bo‘lgan edi. O‘smir cholga qarab: “Men bilan ishingiz bo‘lmasin, nasihatingizni uyga borib nevaralaringizga qiling”, deb gap qaytarar, qariya: “Bolam, odobni o‘rgan, jamoat joyida yurish-turishingga, og‘zingdan chiqayotgan gap-so‘zga e’tiborli bo‘l”, derdi. Bahsga atrofdagilar ham aralashib, yigitchani insofga chaqirishdi, ammo u gapdan qolay demasdi. Avtobus bekatga to‘xtagach, chol: “Hayf senga shuncha gap”, degancha qo‘l siltab tushib ketdi va o‘smir ham ortidan bir nimalar dedi.

O‘ylanib qolasan: bu yigitcha o‘z ota-onasiga ham shunday muomala qilarmikan? Bunga shubha yo‘q. Chunki begonalarni hurmat qilmaydigan kishi o‘z yaqinlariga ham shunday munosabatda bo‘ladi. Bu unga yoshlikdan to‘g‘ri tarbiya berilmagani, odob o‘rgatilmaganining oqibatidir. Endi esa ushbu xatoni to‘g‘rilash ancha mushkulot tug‘diradi.

Tan olish kerak, bugungi kunda ayrim yoshlar orasida betgachoparlik, gap qaytarish, kattalarga hurmatsizlik kabi holatlar kuzatilmoqda. Bu esa nafaqat oila, balki butun jamiyat Betgachoparlik – kibrning nishonasi ma’naviyati uchun xavf tug‘diradi.

Betgachoparlik faqat qo‘pollik emas, balki qalbdagi kibrning nishonasidir. Katta kishi so‘zlayotganda gap qaytarish, ovozni baland qilish, yuzni burish, telefondan bosh ko‘tarmaslik, masxaraomuz kulish – o‘ziga bino qo‘yishning eng yuqori ko‘rinishi. Unutmaslik lozim, avvaliga “oddiy holat”dek tuyulgan bu harakatlar asta-sekin xulq-atvorga aylanadi.

Tasavvur qiling: ota o‘g‘liga muloyimlik bilan nasihat qilmoqda. Farzand esa qo‘lida telefon, ko‘zi ekranda. Pand-nasihatni eshitgisi kelmay, “Ha, bo‘ldi-da!” deb jerkiydi. Otaning qalbi og‘riydi. Eng og‘ir holat – ota-onaga nisbatan qattiq so‘z ishlatish. Bu nafaqat odobsizlik, balki og‘ir gunohdir.

Abu Hurayra roziyallohu anhudan rivoyat qilingan hadisda Rasululloh sollallohu alayhi va sallam: “Kichiklarimizga mehribon bo‘lmaganlar, kattalarimiz haqini bilmaganlar bizdan emas”, deganlar (Imom Buxoriy rivoyati).
Demak, kattalarni hurmat qilish – oddiy axloqiy talab emas, balki iymon belgisidir.

Bugungi kunda achinarli bir holatga guvoh bo‘lyapmiz. Ya’ni ijtimoiy tarmoqlarda ayrim “vayn”chilar katta yoshli insonlarni masxaralash, ularga qo‘pol hazillar qilish orqali obunachilarini ko‘paytirish payida. Bu esa yoshlar tarbiyasiga salbiy ta’sir ko‘rsatmoqda. Oqibatda ayrim yigit-qizlar begonalar tugul, o‘z ota-onasining ham yuziga tik qarash, ularni muhokama qilishgacha borishyapti.

Ko‘pincha yoshlarning bunday qilmishiga arzimas kamchilikdek qaraymiz. Ammo uning oqibatlari jiddiydir. Ya’ni bunday odobsizlik ota-ona roziligidan mahrum bo‘lish, odamlar orasida hurmatni yo‘qotish, yaqinlar bilan munosabatlarning sovishi, bu qilmishning kelajakda farzandlardan qaytishiga olib kelishi mumkin. Oilada yaxshi axloqiy muhitni kuchaytirmas, farzandlarga kichikligidan kattalarga hurmat ko‘rsatishni o‘rgatmas, bu borada ularga namuna bo‘lmas, telefon va internetdan foydalanishlarini nazorat qilmas ekanmiz, bunday ayanchli oqibatlarning oldi olinmaydi.

Esdan chiqarmaylik, yoshlik – faqat faxr yo g‘urur emas, kamtarlik davridir. Kimki o‘z kamolotiga intilsa, husni xulq, odobni mahkam tutadi. Kamolotga poydevor esa navqironlik faslida qo‘yiladi.

To‘lqin ShЕRNAYEV

Maqolalar