Darhaqiqat, yolg‘onchilik muqaddas dinimizda qoralanadigan kabira gunohlardan biridir. Odatda yolg‘oni bilan tanilgan kishilar hech bir jamiyatda qadr topmagan.
Haqiqatdan ham, bor narsaning teskarisini xabarini olib kelishlik bu - yolg‘onchilikdir.
Bir kuni sahobalar Payg‘ambarimiz sallallohu alayhi vasallamdan so‘rashdi: "Ey Allohning Rasuli, mo‘min odam baxil bo‘lishi mumkinmi?". Payg‘ambarimiz: "Ha bo‘lishi mumkin", dedilar. Yana ular: "Ey Allohning Rasuli, musulmon odam qo‘rqoq bo‘lishi mumkinmi?". Payg‘ambarimiz: "Ha qo‘rqoq ham bo‘ladi", dedilar. Sahobalar: "Ey Allohning Rasuli, musulmon odam yolg‘onchi bo‘ladimi?". Payg‘ambar alayhissalom: "Yo‘q", deb javob berdilar.
Aslida baxillik bilan qo‘rqoqlik bitta bo‘lganida ham, gunohi yolg‘onchichalik bo‘lmaydi.
Nahl surasining 105-oyatida Alloh taolo shunday deb xabar beradi: "Yolg‘on so‘zlarni faqat Allohning oyatlariga iymon keltirmaydigan kimsalargina to‘qurlar. Ana o‘shalarning o‘zlari yolg‘onchidirlar".
Rasululloh sallallohu alayhi vasallam: "Mo‘min kishi xiyonat, yolg‘onchilikdan boshqa barcha xislatlarga tobe’ bo‘ladi", deganlar.
Mazkur hadisi sharifni ulamolarimiz quyidagicha tahlil qiladilar: "Mo‘min kishida xiyonatkorlik hamda yolg‘onchilik xususiyatlarining mavjud bo‘lishligi uning mo‘minlik tabiatiga xilof ishdir, musulmon kishi bunday xulqqa ega bo‘lmaydi. Ammo shunday bo‘lsa-da mazkur salbiy xususiyatlar inson tabiatiga xilof emasdir, insoniy xilqatda bu kabi illatlar uchrab turadi.
Payg‘ambarimiz sallallohu alayhi vasallam: "Qachonki bir banda yolg‘on gapirsa, farishta u gapning sassiqligi uchun u bandadan bir mil masofaga uzoqlashadi", dedilar.
Alloh taolo Nahl surasining 116-oyatida shunday deb marhamat qiladi: "Alloh sha’niga yolg‘on to‘qish uchun tillaringizga kelgan yolg‘onni gapirib, bu halol, bu harom demanglar. Chunki Alloh sha’niga yolg‘on to‘quvchi kimsalar hech qachon najot topmaslar.
Rasululloh sallallohu alayhi vasallam dedilar: "Munofiqlik belgisi uchta: yolg‘on so‘zlash, va’dasining ustidan chiqmaslik va omonatga xiyonat qilishdir".
Alloh nazdida eng yaxshi gap - rost gapirishdir.
Boshqa bir hadisda Payg‘ambar alayhissalom: "Gunohlarning eng kattasi Allohga shirk keltirmoqlik, nohaq qon to‘kmoqlik, ota-onaga oq bo‘lmoqlik va yolg‘on guvohlik bermoqlik", deganlar.
Demak, gaplarning eng yomoni bu - yolg‘onchilikdir. Hattoki, yolg‘onni hazil bilan ham, jiddiy ham gapirib bo‘lmaydi. Nasihatimiz shuki, otalar o‘z bolalariga biron narsani va’da qilib, keyin uni bajarmay qo‘ymasinlar.
Rostgo‘ylik ezgulikka boshlaydi, ezgulik esa jannatga. Yolg‘onchilik buzuqlikka boshlaydi, buzuqlik esa jahannamga. Rostgo‘y odamga yaxshi baho, yolg‘onchi odamga esa yomon baho beradilar. Rostgo‘y odam chin so‘zi bilan borib-borib Alloh huzurida siddiq ya’ni so‘ziga sodiq deb yozib qo‘yiladi. Yolg‘onchi ham borib-borib Allohning huzurida kazzob ya’ni yolg‘onchi deb yozib qo‘yiladi.
Xulosa o‘rnida shuni aytmoqchimizki, yolg‘on so‘zlash yoki yolg‘on guvohlik berish Islom dinida qat’iy qoralanadi. Qur’oni Karimda yolg‘on haqida bir yuz oltmish yettita oyat bor. Yolg‘onning jamiyatga ham, shaxsga ham zarari shunchalar ko‘pki, bularni sanab tugatish qiyin. Yolg‘on uni gapirgan odamni ko‘pchilik orasida sharmandai sharmisor qiladi, gapining subuti qolmaydi, yolg‘on uzoqni yaqin, yaqinni uzoq qiladigan sarobdir. Yolg‘on aql o‘g‘risidir, yolg‘on kishining din va diyonatini buzadi.
Karimov Olimjon
Peshku tuman "Xo‘ja Peshku" jome
masjidi imom xatibi
O‘zbekistonda Uchinchi Renessans g‘oyasini hayotga tatbiq etish, milliy va diniy merosni chuqur o‘rganish hamda ma’naviy-ma’rifiy bilimlarni kengaytirishga qaratilgan tashabbuslar doirasida Farg‘ona, Qashqadaryo va boshqa hududlardan kelgan imom-xatiblar O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazida bo‘ldilar. Ular Markazdagi muzey ekspozitsiyalari, noyob qo‘lyozmalar, Renessans davrlariga bag‘ishlangan bo‘limlar va zamonaviy interaktiv yechimlar bilan tanishib, ushbu maskanni ilm, ta’lim va ma’naviyatni uyg‘unlashtirgan muhim milliy platforma sifatida baholadilar, xabar bermoqda iccu.uz.
Farg‘ona viloyati Buvayda tumani «Katta mahalla» masjidi imom-xatibi Rahmatulloh G‘oyibnazarov Prezident Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan barpo etilgan mazkur Markazni yosh avlod uchun muhim ma’rifat maskani sifatida baholadi.
«Bu yerda Birinchi va Ikkinchi Renessans davrlari, buyuk allomalarimiz qoldirgan ilmiy meros va mamlakatimiz taraqqiyoti haqidagi ekspozitsiyalarni ko‘rib katta taassurot oldik. Bu yerga kelgan har bir inson o‘z tarixini chuqurroq anglaydi, yoshlar esa ilmga va vatanparvarlikka yanada ko‘proq intiladi. Bu yerda olgan bilim va taassurotlarimizni xalqimizga yetkazishni o‘zimizga vazifa deb bilamiz», — dedi u.
Farg‘ona viloyati Qo‘shtepa tumani bosh imom-xatibi, «Muborak» jome masjidi imom-xatibi Otabek Xolmurodov Markaz kutubxonasida ilmiy izlanishlar uchun yaratilgan sharoitlarga e’tibor qaratdi.
Uning ta’kidlashicha, elektron kitoblar fondi, Brayl alifbosidagi adabiyotlar, maxsus tadqiqot xonalari va noyob manbalarning bir joyda jamlangani Markazni nafaqat muzey, balki keng qamrovli ilmiy resurs markaziga aylantirgan.
«Bu kutubxona ilmiy izlanish bilan shug‘ullanuvchilar uchun haqiqiy bilim maskani ekan. Bu yerda yaratilgan sharoitlar ilm ahlini yanada ko‘proq izlanishga undaydi. Biz bu imkoniyatlar haqida yoshlarimizga albatta targ‘ibot olib boramiz», — dedi u.
Farg‘ona viloyati Bag‘dod tumani bosh imom-xatibi Ahmadxon Nizomov esa Markazning ilmiy konsepsiyasiga alohida to‘xtaldi.
Uning fikricha, har bir ekspozitsiya ortida keng ko‘lamli tadqiqotlar va ilmiy izlanishlar mujassam bo‘lib, bu yerdagi interaktiv muhit tashrif buyuruvchilarni faqat tomoshabin emas, balki izlanuvchiga aylantiradi.
«Bu yerga bir marta kelib barchasini to‘liq anglash qiyin. Har bir ekspozitsiya ortida katta ilmiy mehnat mujassam. Ayniqsa, allomalarimiz merosi, tadqiqot markazlari va interaktiv imkoniyatlar insonni yanada chuqur izlanishga chorlaydi. Bu maskan kelajak avlod uchun ulkan ma’naviy boylik va Yangi O‘zbekistonning ilm-fan taraqqiyotiga xizmat qiladigan muhim poydevordir», — dedi u.
Tashrif yakunida ishtirokchilar Markazda jamlangan boy ilmiy va madaniy meros, raqamli ekspozitsiyalar hamda ta’lim imkoniyatlarini keng jamoatchilik, ayniqsa yoshlar o‘rtasida targ‘ib qilish Uchinchi Renessans g‘oyalarini hayotga tatbiq etish, milliy o‘zlikni anglash va ilmiy merosga qiziqishni yanada kuchaytirishga xizmat qilishini qayd etdilar.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati