Nisholda milliy shirinlik bo‘lib, odatda to‘ylarda, tantanalarda, hayit kunlarida, ro‘za vaqtlarida tayyorlanadi.
Nisholda – shirinmiya ildizi va yetmak eritmasining qaynatmasi, tuxum oqsillaridan olingan, savalangan ko‘piksimon massani karamel sharbati bilan aralashtirish yo‘li bilan tayyorlangan oq tusdagi yarim suyuq shakar mahsulotidir.
Tayyorlash usuli:
Shirinmiya ildizi 3 – 4 porsiyali suvda qaynitb pishiriladi, yuvilgan va to‘g‘ralgan ildiz, suzib oluvchi qopqoq bilan jihozlangan misqozonda bug‘ bilan isitilib to‘ldiriladi. Qozonning taxminan 1/3 qismi shirinmiya ildizi bilan to‘ldiriladi. Qozonga vaqti – vaqti bilan shirinmiya ildizining qaynatmasi solib turiladi. U ikkinchi va uchinchi marta qaynatib pishirilgandan keyin hosil bo‘ladi. Tayyor qaynatma katta yog‘och tog‘oraga yoki bakka to‘kiladi. So‘ngra qaynatma teshigi 1 mm diametrli to‘rdan filtrlanadi. Qozonda qolgan ildizga yana suv quyilib, o‘sha sharoitda 6 – 7 soat davomida qaynatib pishiriladi. Olingan ikkilamchi qaynatma ichi keramika bilan qoplangan boshqa bakka quyiladi. Ikkinchi va uchinchi qaynatishlardan keyin olingan qaynatmalar ozroq konsentratsiyali bo‘ladi.
Uchinchi va to‘rtinchi marta qaynatib pishirilgandan keyin, har safar shirinmiya ildizi sovuq suvda sovutiladi va olib tashlanadi.
Ikkinchi, uchinchi va to‘rtinchi marta qaynatib pishirilib, to‘plangan qaynatma ancha kuchsizdir. Filtrdan o‘tkazilgan tayyor qaynatma lingup bilan o‘raladi.
Karamel sharbatini tayyorlash uchun idishga suv (1 kg shakarga 300 gr suv to‘g‘ri kelishi hisobida) quyiladi va shakar to‘la eriguncha muntazam aralashtirilib qizitiladi, so‘ngra limon kislotasi (2/3 umumiy miqdordan) qo‘shiladi, sharbatni qaynash harorati +112 S ga yetguncha qaynatib pishiriladi. Tayyor sharbat elakdan o‘tkaziladi va harorati +55 – 60 S gacha sovitiladi.
Ko‘piksimon massani tayyorlash uchun sovitilgan tuxum oqsillari 20 – 25 daqiqa davomida savalanadi. Oqsillar savalanayotgan paytida shirinmiya ildizi va jelatin muntazam quyib turiladi va savalash yana 7 – 10 daqiqa to barqaror yumshoq ko‘pik massa hosil bo‘lguncha savalanadi. So‘ngra ko‘piksimon massaga karamel sharbati quyiladi va savalash to‘xtatilmaydi, vanilin va kislota qo‘shiladi, sharbat qo‘shilgandan keyin to bir xil yumshoq massa olinguncha savalash 10 daqiqa davom ettiriladi.
1 kg. nisholdani tayyorlash uchun 900 gr. shakar, 10-12 tuxum oqsili, 1 gr. limon kislotasi, 10 gr. shirinmiya ildizining qaynatmasi, 0,5 gr. jelatin, 0,1 gr. vanilin zarur.
Toshkent shahridagi Islom sivilizatsiyasi markazining Katta majlislar zalida O‘zbekiston musulmonlari idorasi tasarrufidagi oliy va o‘rta maxsus diniy ta’lim muassasalari professor-o‘qituvchilarining «Zamonaviy diniy ta’lim: pedagogika, ilm-ma’rifat va innovatsiya» mavzusidagi I ilmiy-amaliy anjumani boshlandi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi tarixida ilk bor o‘tkazilayotgan ushbu nufuzli tadbirda Prezident maslahatchisi Muzaffar Komilov, Din ishlari bo‘yicha qo‘mita raisi Sodiqjon Toshboyev, muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar hazratlari, Islom sivilizatsiyasi markazi direktori Firdavs Abduxoliqov, shuningdek, diniy ta’lim muassasalari rahbarlari, bosh imom-xatiblar va OAV vakillari ishtirok etmoqda. Anjumanga jami 700 nafarga yaqin pedagog va soha vakillari jalb etilgan bo‘lib, ularning 300 nafari bevosita zalda, 400 nafari esa hududlardan videoselektor orqali qatnashmoqda.
So‘zga chiqqan notiqlar so‘nggi yillarda Prezidentimiz tashabbuslari bilan diniy-ma’rifiy sohani takomillashtirish va zamonaviy kadrlar tayyorlash borasida amalga oshirilayotgan tizimli islohotlarga to‘xtalib o‘tmoqda. Ta’kidlanganidek, Mir Arab oliy madrasasi, Hadis ilmi maktabi, Imom Termiziy islom instituti va madrasasi hamda 4 ta xalqaro ilmiy-tadqiqot markazining tashkil etilishi ilm ahliga keng imkoniyatlar eshigini ochdi. Toshkent islom institutida magistratura ochildi, tizimdagi 510 nafar pedagogning 50 nafardan ortig‘i PhD va DSc ilmiy darajalariga ega bo‘ldi.
Shuningdek, yurtimizdagi diniy ta’lim muassasalariga Misrning Al-Azhar majmuasi ustozlari jalb etildi. 90 ta fan dasturi va yangi avlod darsliklari yaratildi. Mir Arab, Xadichai Kubro, Hidoya va Ko‘kaldosh madrasalari zamonaviy binolarga ega bo‘lib, Iordaniya, Misr va Birlashgan Arab Amirliklarining yetakchi oliy ta’lim muassasalari bilan hamkorliklar rivojlanmoqda.
Ushbu nufuzli anjumandan ko‘zlangan maqsad ham professor-o‘qituvchilar uchun ilmiy-amaliy muloqot maydonini yaratish, pedagoglarning kasbiy salohiyatini yuksaltirish, ta’lim jarayoniga raqamli va innovatsion usullarni keng joriy etishdir.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati