Volidasidan ayrilgan inson kechinmasi
Bir tanishim yaqinda boshidan o‘tgan ko‘ngilsiz voqealardan so‘z ochib qoldi: “Onam qazo qildilar... Ta’ziya marosimlarini o‘tkazib ishga chiqdim. Kasbdoshlarimdan biri meni ko‘rdi-yu yuzimga bir muddat tikilib:
– Voy-bo‘y, muncha ozib ketibsiz, ayriliq sizni ancha cho‘ktiribdi. Rang-ro‘yingiz ham bir ahvol. Jigaringiz ham og‘rirdi-a? Do‘xtirga bir ko‘rining, bunaqada yiqilib qolasiz! – dedi.
Bu gaplar yuragimga tig‘dek botdi. Yerga qaradim, o‘pkam to‘lib, ko‘zimga yosh keldi. Judolik o‘tida yongan yuragimga yana qalov tashlangan edi. Xonamga jimgina yo‘l oldim. Qo‘shni xonadan kuchli qahqaha eshitildi. Bu qadrdon dugonamning ovozi edi. Vujudim titrab ketdi. Onam hayotligida u biznikiga ko‘p kelgan. Onamning pazandaligi, chevarligi, qo‘li ochiqligi, mehmondo‘stligini maqtab chakagi yopilmas edi. Bayramlarda onaginam dugonamga kichkina bo‘lsa ham sovg‘a hozirlab qo‘yardi, uning haqiga duolar qilardi. Vaqti kelib onam to‘shakka mixlanib qoldi, o‘shanda negadir dugonamni so‘radi. Balki sog‘ingandir, balki bir ko‘ngildosh izlagandir. Harholda uni so‘rab-so‘rab qo‘ydi. Bu vaqtda dugonam dunyo tashvishlari bilan yelib-yugurardi. Ta’ziyaga ham kelolmadi. Keyin bilsam, Toshkentga to‘yga ketgan ekan. Balki u xabarsizdir…”
Suhbatdoshimga taskin berdim. So‘ng hayotimizda tez-tez kuzatiladigan bu kabi holatlar haqida o‘yga toldim. Haqiqatan, ba’zida birovlarning so‘zi u yoqda tursin, xatti-harakatlari, qiliqlari ham ko‘ngilga beixtiyor ozor beradi. Samimiyat esa kishiga katta kuch, iroda baxsh etadi. Yaxshi so‘zda mehr, anchayin bir qudrat bor. Aytaylik, mahzun yuzli, bemorlikni boshdan kechirgan tanishingizni ko‘rdingiz. Kun sayin rangi tiniqib, salomatligi yaxshilanib borayotganini chin dildan aytdingiz – uning ko‘ngliga yaxshi tilaklar indirdingiz. Aslida, o‘zi bu qadar sog‘lom, kuch-g‘ayratga to‘la emasdir. Lekin siz uni umidsizlik iskanjasidan qutqarib olasiz. Arzimasday ko‘ringan mehr-oqibatingiz xayrli bo‘ladi, inshoalloh.
Atrofga razm solib, hayotni kuzating. Dabdabayu as’asalar ichra yurgan kimsalarga, turmush tashvishlari bilan andarmon odamlarga e’tibor bering. Oqibat va oqibatsizlikning turfa manzaralarini, ko‘ngil so‘ralmagan fursatlarning izlarini ilg‘aysiz. Juda kichkina bo‘lsa-da, vaqtida berilgan ko‘mak, chin yurakdan aytilgan oddiygina lutfu karam, tamasiz xayrixohlik ham daldaga muhtoj ko‘ngillarga mustahkam tayanch bo‘lishini his etasiz.
Ma’mura ABDURAHIMOVA
Daraxt yaratganning mo‘jizasi
Bismillahir Rohmanir Rohiym
O‘simliklar bir joydan, bir xil ozuqadan oziqlansa ham mevalari turlicha bo‘ladi. Ya’ni, har bir o‘simlik o‘g‘itlardan o‘ziga mos ozuqalarni ajratib oladi. Shuning uchun bir joyda o‘sgan o‘simliklarni ko‘rsangiz birining mevasi shirin bo‘lsa, boshqasiniki nordon bo‘ladi, biriniki katta bo‘lsa, boshqasining mevasi kichkina bo‘ladi. Hatto ranglarida ham turli-tumanlikni ko‘rishimiz mumkin. Bunaqa misollarni ko‘plab keltirishimiz mumkin. Biroq shu o‘rinda Alloh taoloning Qur’oni karimdagi quyidagi oyati karimasini keltirish ayni muddao bo‘lsa kerak:
﴿وَفِي الْأَرْضِ قِطَعٌ مُتَجَاوِرَاتٌ وَجَنَّاتٌ مِنْ أَعْنَابٍ وَزَرْعٌ وَنَخِيلٌ صِنْوَانٌ وَغَيْرُ صِنْوَانٍ يُسْقَى بِمَاءٍ وَاحِدٍ وَنُفَضِّلُ بَعْضَهَا عَلَى بَعْضٍ فِي الْأُكُلِ إِنَّ فِي ذَلِكَ لَآَيَاتٍ لِقَوْمٍ يَعْقِلُونَ﴾
“Va yer yuzida qo‘shni bo‘laklar bor. Shuningdek, uzumlar, bog‘lar, ekinzorlar, shoxlagan va shoxlamagan xurmozorlar bo‘lib, bir xil suv ila sug‘oriladilar va ularning ba’zilarining mevasini boshqasidan afzal qilurmiz. Bunda albatta aql ishlatuvchi qavmlar uchun oyat-belgilar bordir” (Ra’d surasi, 4-oyat).
Biz yer yuzida yurib ana shuncha mo‘jizalarni ko‘ramiz-u, shunda ham Allohning borligiga qani dalil deb so‘rayveramiz. Ana shunday kimsalar haqida Alloh taoloning quyidagi oyati karimasi bor: “Ularga Robbilarining oyatlaridan biri kelsa yuz o‘girurlar” (An’om surasi, 4-oyat).
Shayx Muhammad Mutavalli Sha’roviy rahimahullohning
"Allohning borligiga aqliy dalillar" kitobidan
