Sayt test holatida ishlamoqda!
04 May, 2026   |   16 Zulqa`da, 1447

Toshkent shahri
Tong
03:47
Quyosh
05:17
Peshin
12:25
Asr
17:18
Shom
19:27
Xufton
20:51
Bismillah
04 May, 2026, 16 Zulqa`da, 1447

Qaytar dunyo

19.12.2017   7882   3 min.
Qaytar dunyo

Bir kuni xizmat taqozosi bilan Navoiy shaxriga boradigan bo‘ldik. Meni xizmatga olib ketayotgan yigit:

– Domla, ota-onamiz shaharda yashayapti. Onamiz betoblar. O‘qib dam solib qo‘ysangiz, zora, shifo yetib, yaxshi bo‘lib, sog‘ayib ketsalar! – dedi.
Ertalab juma tongi ularning xonadoniga kirib bordik, hol-ahvol so‘rashib, bomdod namozini ado qilib dasturxon atrofida o‘tirdik. Shu vaqt keksa otaxon gap boshladi:

– Domla, sizning sharofatingiz bilan o‘g‘lim, mana 4 yil bo‘ldi, endi kelib turibdi. Shu vaqtgacha hech holimizni so‘ramagandi. Bundan 4 yil oldin bir kun ichib kelib, meni otasini haqoratlab so‘kkanida o‘zimni zo‘rg‘a bosdim, qarg‘amadim, duoibad qilmadim, buning ukasi ham vaqtida jonimdan o‘tkazib yuborgandi, qarg‘agandim, oq qilib, duoibad qilgandim, lekin buni qarg‘amadim”, deb tursa o‘g‘li zarda bilan: “Ey ota! Shu gap hozir kerakmidi, nima qilasiz o‘tgan gaplarni qo‘zg‘ab”, deya stolni mushtlab chiqib ketib qoldi. Ota esa: “Domla, ko‘rdingizmi, o‘g‘limiz gap ko‘tara olmaydigan bo‘lib qolgan, o‘zi katta bo‘lib qolgan-da bu noqobil bola-ya” dedi.
“Farzandingizdan xafa bo‘lmang. Farzandlaringiz haqiga duo qiling, Allohdan insof-tavfiq so‘rang. Ota-ona duosi ijobat duolardan. Alloh insof bersa, ko‘ngliga solsa, hech gapmas, sizni, ota-onasini hurmat qiladigan bo‘ladi”, deb yupatgan bo‘ldig-u, so‘ngra onaxonni hollarini so‘rab, Allohdan shifo tilab, o‘qib qo‘ydik, bu xonadon keksalariga ota-onalariga, farzandlariga yaxshilik, mexru oqibat, ahillik so‘rab duo qilib, ko‘ngillarini xushnud qilib, ortimizga qaytdik.
Yo‘lda kelar ekanmiz, haligi o‘g‘liga: “Yaxshi qilmadingiz, farzand ota-onaga itoatli bo‘lishi, xizmatlarida xolis bo‘lishi lozim, huzurida bosh egib turishi, duolarini olish uchun harakat qilishi kerak. Sizni ham farzandlaringiz bor, bir kun siz ham otangizdek keksayganingizda farzandlaringiz ham shunday noqobillik qilsa, qanday ahvolga tushasiz, axir bu dunyoni qaytar dunyo deydilar. Hech bir ish javobsiz qolmaydi”, deb nasihat etgan bo‘ldik.

Shunda haligi kishi shunday dedi: “O‘shanda yosh bola edim. Bobom va buvimni tarbiyasini oldim. Otam farzandlariga ko‘p zulm qilardi. Hatto keksa bobomga ichib kelgan chog‘larida: “San o‘lmading, men qutulmadim”, deya dag‘dag‘a qilardi. O‘smirlik yoshimda onam betob bo‘lganida buyragini Toshkentga olib borib operatsiya qilish uchun otam bir kuni kechqurun poyezdga chiqishga tayyorlanib turganda, bobom hojatxonaga borar yo‘lda to‘satdan yiqilib og‘zi-burnidan qon ketib qoldi. Shu holatda olib kelib, qonni to‘xtatib, o‘rinlariga yotqizdik, bir oz o‘ziga kelganida, otam:

“Bolam, bobongni o‘zing shifoxonaga oboraqol”, deb onamni olib Toshkentga ketib qoldi, bobom arang boshini ko‘tarib: “Xotinchasini mendan afzal ko‘rdi-ya”, dedi-da og‘ir xo‘rsinib qo‘ydi.

Bobom shu holatda dunyodan o‘tib ketdi, lekin bu voqea hech yodimdan chiqmaydi.
Ota-onang jannating yo do‘zaxingdir. Kimki ota-ona roziligini topsa, unga jannat vojib, kim ota-ona ko‘nglini ranjitgan bo‘lsa unga do‘zaxdan boshqa nasiba yo‘q. Hadisda keladi: “Allohning roziligi ota-ona roziligida, Allohning g‘azabi ota-ona g‘azabidadir”.

Bu qaytar dunyoda biz uchun ota-ona xizmatida bo‘lish g‘animat. Ularning roziligi, duolari yo‘lida xolis bo‘lmoqligimizni Alloh barchamizga nasib aylasin!


H.JAHONOV,

“Qizibibi” jome masjidi imom-xatibi

http://hazratnavoi.uz

Boshqa maqolalar
Maqolalar

Qurbonlik hayvonlarini masxara va mazax qilishdan ehtiyot bo‘ling!

04.05.2026   4829   2 min.
Qurbonlik hayvonlarini masxara va mazax qilishdan ehtiyot bo‘ling!

Bismillahir Rohmanir Rohiym

Qurbon hayiti yaqinlashgani sari ijtimoiy tarmoqlarda qurbonlik qilinadigan hayvonlarni masxara qilish, ustidan kulish, ularni insonlar kabi “gapirtirish”, so‘yilishi oldidan qo‘rquvini hazil qilish kabi turli mazaxni aks ettirgan videolar ko‘payadi.

Dinimizda qurbonlik qilinadigan hayvonlarni masxara qilish “shar’an harom va gunoh amal” sanaladi. Buning bir nechta asosiy sabablari bor:

1. Jonliqlarni mazax qilish – Allohning shiorlarini ulug‘lashga zid amal.

Qurbonlik – bu shunchaki jonliqni so‘yish emas, balki Alloh taologa yaqinlashtiradigan ulug‘ ibodat va dinning shioridir. Alloh taolo bunday marhamat qiladi: “Kim Allohning nishonlarini ulug‘lasa, bas, albatta, bu, qalblarning taqvosidandir” (Haj surasi, 32-oyat).

Demak, qurbonlik hayvonlari ustidan mazax qilish – qalbdagi taqvoning zaifligidan dalolat beradi.

 

Boshqa oyatda: “Biz tuyalarni sizlar uchun Allohning shiorlaridan qildik...” deyiladi (Haj surasi, 36-oyat).

Imom Qurtubiy rahimahulloh va boshqa bir qancha mufassirlar “Oyatdagi “shior” so‘zi – insonni Alloh taologa yaqinlashtiradigan ibodatni anglatadi” deydilar.

Demak, qurbonlikka atalgan jonliqni masxara qilish – bevosita Alloh buyurgan ibodatni masxara qilish, Allohning shiorlarini pastga urish bilan barobardir.

 

2. Ibodat bilan hazillashishning xatari

Diniy amallar, xususan qurbon hayiti kabi muqaddas kunlarda bajariladigan qurbonlik ibodati hazil-mazax mavzusi bo‘lmasligi kerak. Agar inson qurbonlikni yoki shariatning biror amalini qasddan kamsitib, masxara qilsa, bu uning iymoniga putur yetkazadi. Hatto “shunchaki hazil” deb qilinayotgan bo‘lsa ham, bu ish gunoh va ibodat hisoblangan amalga nisbatan hurmatsizlik hisoblanadi.

Alloh taolo bunday marhamat qiladi: «Agar ulardan so‘rasang, albatta: “Biz faqat o‘zimizcha gap qilib o‘ynayotgan edik, xolos”, deyishadi. Sen: “Allohni va Uning oyatlarini istehzo qilayotgan edingizmi?” deb ayt» (Tavba surasi, 65-oyat).

Ulamolar bu oyatni ibodatlar, jumladan qurbonlik ustidan kuluvchilarga ham taalluqli deganlar.

 

Xulosa qilib aytganda, qurbonlik – Alloh taolo buyurgan ibodat. Uni “mem” yoki “prikol”ga aylantirishdan ehtiyot bo‘ling. Buning uchun:

1. Bunday rasm va videolarga layk bosmang va ularni tarqatmang.

2. Bunday kontent tayyorlayotganlarni ogohlantiring.

3. Qurbonlik bu – Alloh buyurgan va Uning roziligi uchun qilinadigan ibodat ekanini unutmang.

 

Davron NURMUHAMMAD

Maqolalar