Bir yili Alloh taoloning inoyati ila hajga borib kelish kaminaga ham nasib etdi. Haj safari chog‘ida do‘st-birodarlar orttirdim. Biz bilan Ilhomjon degan o‘rta yoshlardagi kishi ham birga hoji bo‘lib qaytdi. Bir marta u bizlarni yangi qurib ko‘targan uyiga taklif kildi. Juma namozida ko‘rishib, uch-to‘rt hojini mashinasiga mindirib o‘zi yashaydigan mahallaga olib jo‘nadi.
Qo‘shqavat qilib solingan hashamatli imorat oldiga borib mashinadan tushganimizda, to‘g‘risi, hammamiz angrayib qoldik. Chunki bunday hashamatli imoratni birortamiz ko‘rmagan edik. Birin-ketin ostona hatladik. Ilhomjon bizni ikkinchi qavatga boshladi. Ikkinchi qavat ham hayhotday keng bo‘lib, o‘rtada dasturxon bezatilgan.
Dasturxon atrofida joylashib olgandan keyin yoshi ulug‘rog‘imiz, uy egasining kasb-koriga, umriga, rizqiga barokat tilab duo qildi. Mezbon xizmatga kirishib, turli taomlarni oldinma-ketin uzata boshladi. Hojilarning suhbatlari qizidi. Sukut saqlab turgan asli kitoblik bir hoji xo‘rsinib: “Ey birodarlar, odamzod yaxshi yemay, yaxshi kiymay, kecha-kunduz oromini yo‘qotib, qancha mashaqqatlar evaziga mana bunday imoratlarni quradi, bu hazilakam ish emas, hammaning ham qo‘lidan kelavermaydi. Lekin bu koshonada qancha yashashlarini bilmaydilar-da”, deb turganida mezbon choy ko‘tarib kirib qoldi. Shunda hoji birdaniga qutlovini boshlab yuborib: ”Ey do‘stim, bu “vremenka” lar qutlug‘ bo‘lsin, ilohim, rohatini ko‘ring, aslo kam bo‘lmang”, deya duo qilib qolsa bo‘ladimi. Qolganlar ham qo‘l ko‘targan holida taqqa to‘xtadi. Bir-birlariga qarab uy egasining avzoyini kuzata boshladi. Bunday duoni kutmagan uy egasi oldiniga nima deyishini bilmasdan bir oz jim bo‘lib qoldi. Biroq gap nimaga ishora qilinganini tushunib olmasdan noto‘g‘ri eshitmadimmi, degandek, hojining so‘ziga tuzatish kiritmoqchi bo‘ldi: ”Taqsir, bu uylar “vremenka” emas, haqiqiy imorat, pishiq g‘ishtdan ko‘tarilgan, hamma ishlatilgan narsalar tozasi, hov anavi yerda uchta hujralar “vremenka” edi, vaqtida otamiz qurgan, o‘shalarni buzib hozirgi imoratni ko‘tardim, deb tushuntira ketdi. Sal oraga noxushlik oralaganday bo‘ldi.
Taomdan so‘ng choy ustida suhbat davom etdi. Biroq uy egasining avzoyidan xafa bo‘lgani sezilib turardi. Chunki uning necha yillab qilgan mehnati va sarf-xarajatini oddiy “vremenka” qadricha olmagani alamini keltirib turardi.
Buni anglagan kitoblik hoji uy egasini noqulay holatdan chiqarish maqsadida unga qarata: “Birodar, siz gapimdan ranjimang, pastdagi hujralarni “vremenka” deyapsiz, gapingizga qo‘shilaman, to‘g‘ri, menimcha, bu imoratlarning xammasi “vremenka”, ya’ni vaqtinchalik imoratlar-ku. Nima farqi bor, hammasi boshpana bo‘lishdan boshqasiga yaramaydi. Men shuni nazarda tutib gapirgan edim. Odamzodga qisqa umr berilgan, tez fursatda shamoldek o‘tib ketadi. Haqiqiy imorat deb ota-bobolarimiz yotgan joydan ato etadigan ikki quloch yerga aytiladi... Ilmi va amali yaxshilarga, xalqi va Vatani uchun beminnat xizmat qilganlarga, yetim-yesir, beva bechoralarni ardoqlaganlarga, Alloh taolo yoqutdan ko‘shk, ya’ni yangi imorat tayyorlab qo‘yar ekan...” dedi.
Azamat NAMOZOV,
mehnat faxriysi
O‘zbekistonning zamonaviy rivojlanish bosqichida mahalla instituti davlat va jamiyat o‘rtasidagi oltin ko‘prik vazifasini o‘tab, islohotlarning bosh harakatlantiruvchi kuchiga aylandi. Ayniqsa, 2026 yilning «Mahallani rivojlantirish va jamiyatni yuksaltirish yili» deb e’lon qilinishi ushbu tizimni yangi sifat bosqichiga olib chiqdi.
Bugun mahalla shunchaki ma’muriy hudud emas, balki inson qadri ulug‘lanadigan, ijtimoiy va iqtisodiy muammolar bevosita joyida hal etiladigan eng xalqchil tuzilmaga aylandi.
Mahallaning ijtimoiy hayotdagi o‘rni, avvalo, uning betakror tarbiya maktabi ekanligida namoyon bo‘ladi. «Bir bolaga yetti mahalla ota-ona» tamoyili asosida shakllangan muhit yosh avlod qalbiga milliy qadriyatlarni singdirish, kattalarga hurmat va jamoaviy mas’uliyat hissini uyg‘otishda beqiyos ahamiyatga ega.
Joriy yilda mahallalarda madaniy-ma’rifiy tadbirlarning yangicha mazmun kasb etishi, keksalar o‘giti va jamoatchilik nazoratining kuchayishi jamiyatda sog‘lom ma’naviy muhitni qaror toptirmoqda.
«Mahalla yettiligi» tizimining to‘liq mustaqilligi va ularga berilgan keng vakolatlar natijasida «xonadonbay» ishlash mexanizmi o‘z samarasini bermoqda. Mahalla budjetining shakllantirilishi esa infratuzilmaviy muammolarni — yo‘l, ichimlik suvi va energiya ta’minoti kabi masalalarni tezkor, manzilli hal etish imkonini berdi.
Shu bilan birga, mahalla tinchlik va ijtimoiy adolatning bosh kafolatidir. Ijtimoiy himoya milliy agentligining har bir mahalla bilan uzviy bog‘langani yordamga muhtoj qatlamni aniqlash va ularni manzilli qo‘llab-quvvatlashda shaffoflikni ta’minladi.
Profilaktika inspektorlari va faollarning hamkorligi natijasida «xavfsiz mahalla» tamoyili hayotga tatbiq etilib, jinoyatchilikning oldini olish va oilaviy totuvlikni asrash borasida mutlaqo yangi tizim yaratildi.
Xulosa qilib aytganda, mahalla — kuchli fuqarolik jamiyatining poydevoridir. Amalga oshirilayotgan keng ko‘lamli islohotlar yurtimizdagi har bir fuqaroning farovon hayot kechirishiga, davlatning xalqqa yanada yaqinlashishiga xizmat qilmoqda. Zero, mahalla obod va tinch bo‘lsa, butun mamlakatda barqarorlik va yuksalish bardavom bo‘ladi.
Abdulaziz ABDULLAYEV,
Qamashi tumani “Chim” jome masjidi imom-xatibi