Sayt test holatida ishlamoqda!
04 Iyul, 2026   |   19 Muharram, 1448

Toshkent shahri
Tong
03:11
Quyosh
04:55
Peshin
12:29
Asr
17:42
Shom
20:04
Xufton
21:44
Bismillah
04 Iyul, 2026, 19 Muharram, 1448

G‘animat kunlarda g‘aflatda qolmang

21.06.2017   108324   3 min.
G‘animat kunlarda  g‘aflatda qolmang

Bismillahir rohmanir rohim.

Mohi Ramazonning avvali o‘n kunini rahmat, o‘rtasini mag‘firat, oxirini xalos bo‘lish dahasi qilib, ushbu kunlarga biz bandalarini cheksiz ne’matlar bilan yetkazgan va o‘z rahmatidan muyassar qilgan Robbimiz Alloh subhanohu va taologa cheksiz hamdu sanolar bo‘lsin.

Ushbu har bir o‘n kunlikni o‘zgacha qadrlagan va shu ne’mat qadridan sof e’tiqod ila foydalangan hamda ushbu ta’limini o‘z ummatlariga o‘rgatgan payg‘ambarimiz Muhammad sollallohu alayhi vasallamga salovotu salomlar bo‘lsin.

Avvalihu rohma - kunlarining bugun oxirgi o‘ninchi kuniga ham o‘rtalab qoldi. Vo ajab, kechagina ramazon kelyapti deb qalblarda quvonch bilan kutayotgan ramazon oyimiz nihoyasiga yetay deb qoldi. 

Rahmat kunlarining shukuhi, qorong‘u tun ichra subhi sodiq vaqti kirguncha saharlik va qizil shafaq tortib botayotgan quyoshning so‘ngi vaqtida iftorlikning fayzi, masjidlarimizda taroveh namozi va xatmul Qur’on tarovatidan sarmast bo‘lib, g‘animatli kunlarning o‘tib ketayotganini sezmay qolibmiz.

Ha, bu kunlar xaqiqatan ruhiy oziqqa tashna qalblarga g‘animatdir. Buning qadriga yetmagan va undan bahra olib qolishni unutib g‘aflatda qolgan insonlarga taajjub qilasiz.

Ramazon oyi kelib zaminimizni fayzu tarovati bilan bezab tursa-da, uni bepisand o‘tkazib yuborsa, bunday kishilar qanday buyuk mukofotlardan bebahra qolayotganini bilarmikan...

Ish xonada, kassa oldida kassirni kutib o‘tirib, u kelganida ko‘zlari quvonchga to‘lib kettgan ishchi-xodimlarning nigohiga nazar solsangiz, ana shu damda go‘yoki ulardan baxtliroq inson yo‘qdek. Oylik maoshini oladi-yu kassirga cheksiz extirom ila minnatdorchilik bildiradi, ammo osmondan boshi uzra yog‘ayotgan rahmat  yomg‘iriga parvo qilmaydi.  

“Biz ishdagi odamlar, ko‘chada yuramiz, ochlikka chidayman-u, issiqda chanqoqqa bardosh berolmayman-da” deya uzrxohlik qilayotganlarni eshitib hayron bo‘lasiz: axir ramazon soya-salqinda yotib olib bekorchilikda qiladigan ish emas-ku. Iftorliklarga uyalmay-netmay chiqib yastanib o‘tirgan “ko‘zalar”ning holi  taajjubli.

Jannat eshiklari ochilib, do‘zax eshiklari yopiladigan oyda o‘zlariga jannatning eshigini yopib olgan insonlarga taajjub qilasiz kishi.

Uyi masjidning yonida  bo‘la turib, taroveh namozidan qolayotganlarning holi taajjubli. Nahot, Qur’on oyatlari va tasbeh ohanglari qalblariga yetib bormasa.

Muso alayhissalom davrida osmondan Allohning ne’mati yog‘ilib, ularni qavmi yeb-ichib, buning shukronasiga ibodat qilinglar deyilganida, ularning biz bunday narsalarni emas, boshqa narsalarni xohlardik deb sarkashlik qilganini bilamiz, bugun esa o‘sha hodisa oldida yuqorida sanab o‘tgan taajjublarimiz hech narsa emas. 

Nima ham derdik, Allohning imtihoni bu...

Barchamizga Ramazon muborak bo‘lsin.

 M.SHOJALILOV, 

Tasbeh.uz sayti administratori

Ramazon
Boshqa maqolalar

Bolaga ovqat paytida telefon berishning 5 zarari

03.07.2026   4997   2 min.
Bolaga ovqat paytida telefon berishning 5 zarari

Ovqatlanish paytida, ayniqsa, bolalarga multfilm qo‘yib berib ovqat yedirish ovqat hazm qilish tizimi buzilishiga, semirishga va bola rivojlanishining sekinlashishiga olib keladi.


Ushbu odatning asosiy zararlari:

1. To‘yish va och qolish signallarining buzilishi: Miya butunlay multfilmga qaratilgani sababli, oshqozondan kelayotgan “to‘ydim” signalini qabul qilmaydi. Bu kelajakda semirish yoki aksincha, surunkali vazn yetishmovchiligiga sabab bo‘ladi.

2. Ovqatning ta’mini his qilmaslik: Bola nima yeyayotganini, uning ta’mi shirin yoki sho‘rligini, issiq yoki sovuqligini anglamaydi. Buning oqibatida unda sog‘lom ovqatlanish madaniyati shakllanmaydi.

3. Chaynash va yutish refleksining sustlashishi: Ekranga tikilib qolgan bola ovqatni yaxshi chaynamay yutadi yoki og‘zida uzoq vaqt ushlab turadi. Bu esa tishlarning chirishiga va oshqozon-ichak kasalliklariga (dam bo‘lish, qabziyat) yo‘l ochadi.

4. Nevrologik va diqqat muammolari: Tez almashadigan kadrlar bola asab tizimini toliqtiradi. Natijada bola real hayotda diqqatini bir joyga jamlay olmaydigan, tez achchiqlanadigan bo‘lib qoladi.

5. Ishtahasizlik va injiqlikning ortishi: Ota-onalar “telefon qo‘ysam ko‘p yeydi” deb o‘ylashadi, lekin aslida bola faqat ekran uzatilayotgandagina ovqatlanadigan majburiy odatni (refleksni) orttirib oladi. Telefon olib qo‘yilsa, umuman ovqat yemay injiqlik qiladi.


Ota-onalarga tavsiya

1. Ovqatlanish vaqtida telefon, planshet va televizorni o‘chiring.

2. Oila a’zolari bilan bir dasturxon atrofida ovqatlanishga harakat qiling.

3. Bolangiz bilan suhbatlashing, taom haqida gapiring va uni mustaqil ovqatlanishga rag‘batlantiring.

Rasululloh sollallohu alayhi vasallam taomlanish paytida butunlay sukut saqlamaganlar, balki sahobalari bilan go‘zal va foydali suhbatlar qurib, birgalikda ovqatlanganlar. Shu bois, Islom madaniyatida ovqat ustida yaxshi gaplardan gapirish sunnat amallardan hisoblanadi.

 

Davron NURMUHAMMAD

 

Ma’lumotlar linki: 
1. https://mylittlescholars.com.au/disadvantages-of-watching-tv-while-eating
2. https://www.jewelautismcentre.com/blog-detail/does-watching-mobile-while-eating-affect-a-childs-brain-development
3. https://yourkidstable.com/turn-off-tv
4. https://yebonutrition.com/2025/12/29/are-screens-at-mealtime-always-bad-for-kids
5. https://famedico.com/is-it-good-to-use-mobile-phones-or-tv-while-eating
6. https://www.parentcircle.com/should-children-be-allowed-screen-time-watching-tv-while-eating/article
7. www.mayoclinichealthsystem.org/hometown-health/speaking-of-health/children-and-screen-time