Qadim zamonda bir shahzoda bo‘lgan ekan. Unga otasidan katta kutubxona me’ros bo‘lib qolgan ekan. Shahzoda ilmga chanqoq bo‘lgani uchun kitoblarda nimalar yozilganini bilmoqchi bo‘lib, shu kutubxonaning xodimi bo‘lgan olimni chaqiribdi va: "Bu kitoblar nima haqida?" deb so‘rabdi. Olim: "Bu kitoblarda insoniyat tarixi bitilgan", debdi. Shunda shahzoda olimga mana shu kitoblarda yozilgan ma’lumotlarni jamlab kelishini buyuribdi. Olim bir necha yillar mehnat qilibdi. Bir kuni saroyga 500 ta kitob ortilgan aravani olib kirishibdi. Olim kutubxonadagi kitoblarning mazmunini mana shu 500 kitobga joylashtirgan ekan. Shahzoda bu paytda ancha ulg‘ayib qolgan ekan. Saroydagi ishlarning ko‘pligidan bu kitoblarni o‘qib chiqishga fursati yetmasligini anglabdi va shu 500 kitob mazmunini jamlab kelishini buyuribdi. Olim yana bir necha yillar mehnat qilib, shohning huzuriga 50 ta kitob olib kelibdi. Bu paytga kelib, shoh ancha qarib qolgani sababli ushbu kitoblarni o‘qib chiqishga fursati yetmasligini anglab, mana shu 50 ta kitob mazmunini bitta kitobga jamlab kelishni buyuribdi. Olim yana bir necha yil mehnat qilib shohning buyrug‘ini bajaribdi. Lekin bu paytda shoh o‘lim to‘shagida yotgan ekan. Kitobni hatto ochib qaray olmabdi. Shunda olimga kitobning mazmunini qisqa qilib aytib berishni iltimos qilibdi. Olim unga: "Inson dunyoga yaxshilik qilish uchun kelar va ajali yetganda o‘lar ekan", debdi.

Xulosa. Inson dunyoga faqat yaxshi ishlarni qilish uchun keladi. Insonning qadr-qimmati uning husni, boyligi yoki martabasiga qarab belgilanmaydi, balki yaxshi ishlarni ko‘p yoki kam qilganiga qarab belgilanadi.

Akbarshoh Rasulov