5-FATVO
Yurti bilan Makka shahri o‘rtasidagi uzoqlik safar masofasi (90–100 km)ga teng yoki ortiq bo‘lsa, ayol kishi uchun hajga birga borib keladigan mahram bo‘lishi shart qilingan. Mahram deb, eri yoki o‘rtalarida nikoh ravo bo‘lmaydigan erkak qarindoshlaridan biri tushuniladi. Uning qarindoshligi nasab yo emikdoshlik, yoki qudachilik jihatidan bo‘lishi mumkin. Musulmon bo‘lishi shart emas. Oqil, bolig‘, ishonchli bo‘lsa, kifoya. Nikohning farqiga bormaydigan majusiy mahramlikka yaramaydi.
«Olamgiriya», «Xulosa», «Qozixon», «Muhit».
6-FATVO
Mahram bo‘lib hajga hamroh sifatida borib keluvchi kishining ovqat va yo‘l xarajatlari ayolning zimmasidadir. Ayol kishida yo‘lga qodirlik va mahram mavjud bo‘lsa, farz sanaluvchi hajga erining ruxsatisiz ham borishi joiz. Ammo nafl sanaluvchi haj safariga erining ruxsatisiz borishi joiz emas. Ayolga mahram topilmagani uchun erga tegib, uni olib ketishi vojib emas.
«Olamgiriya», «Qozixon».
7-FATVO
Ayol kishiga qo‘yilgan shartlardan yana biri – iddada o‘tirganlardan bo‘lmasligidir. Iddasi eri o‘lgani yoki taloq qilingani sababli bo‘lishining farqi yo‘q. Agar haj safari asnosida eri o‘lib yoki taloq bilan idda o‘tirishga to‘g‘ri kelib qolsa, yetgan joyidagi shahardan iddasi tugaguncha chiqmasligi lozim.
«Olamgiriya», «Qozixon».
8-FATVO
Hajni ado etish uchun ham uchta shart mavjud. Ular – ehrom, makon va zamon. Hajning rukn (farz)lari – Arafotda bo‘lish, «ziyorat tavofi» (Ka’ba tavofi) va ehromga niyat bilan kirish. Vojiblari – Muzdalifada turish, Safo bilan Marva orasida (yetti bor) yurish, shaytonga tosh otish, sadr (qaytish) tavofi va soch oldirish yoki qisqartirish. Sunnatlari – qudum tavofi, unda yoki farz tavofida «raml» (kerilib yurish), ikki ko‘k mil (yashil belgi) orasida shitob yurish, Minoda tunash (nahr kunlari), Minodan Arafotga quyosh chiqqandan keyin jo‘nash, Muzdalifadan Minoga tong otmasdan burun jo‘nash, Muzdalifada tunash, tosh otiladigan uchta jamarotda belgilangan tartibda tosh otish ham sunnat amallardandir.
«Olamgiriya», «Fathul-Qadir»,
«Muxtasar», «al-Bahrur-roiq».
Toshkent islom institutida o‘qish jarayonida bilimga chanqoqligi, faolligi, mas’uliyati hamda namunaviy xulqi bilan ajralib turgan talabalarning ota-onalariga institut nomidan tashakkurnomalar taqdim etildi. Mazkur tashakkurnomalar talabalar orqali ota-onalariga yetkazildi.
Ushbu tashabbus orqali institut tomonidan ota-onalarning farzand ta’limi va tarbiyasiga bo‘lgan e’tibori, mas’uliyati hamda fidoyi sa’y-harakatlari yuksak e’tirof etildi.
Ta’kidlanganidek, bugungi kunda yoshlarning nafaqat chuqur bilim egallashi, balki yuksak ma’naviyatli, odobli va jamiyatda munosib o‘rin egallagan shaxs bo‘lib kamol topishida oilaning, xususan, ota-onaning o‘rni beqiyosdir. Ana shu hamjihatlik va o‘zaro hamkorlik samarasida talabalar ta’lim-tarbiyada yuqori natijalarga erishib, institut nufuzini oshirib kelmoqda.
Toshkent islom instituti jamoasi bunday tashakkurnomalarni yo‘llash amaliyotini kelgusida ham davom ettirib, ota-onalar bilan hamkorlikni yanada mustahkamlash hamda yoshlarni har tomonlama yetuk insonlar etib tarbiyalashni maqsad qilgan.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi
Matbuot xizmati