Sayt test holatida ishlamoqda!
15 Avgust, 2026   |   2 Rabi`ul avval, 1448

Toshkent shahri
Tong
04:04
Quyosh
05:32
Peshin
12:28
Asr
17:20
Shom
19:27
Xufton
20:52
Bismillah
15 Avgust, 2026, 2 Rabi`ul avval, 1448

02.12.2016 y. Asosiy qonun-huquqlarimiz mezoni

26.11.2016   6642   7 min.
02.12.2016 y. Asosiy qonun-huquqlarimiz mezoni

بسم الله الرحمن الرحيم

Muhtaram jamoat!  Mustaqillik  tufayli xalqimiz ko‘p narsaga erishdi. Buni ko‘rmaslik, his etmaslik, qadriga yetmaslik mumkin emas. Istiqlol yillarida  yurtimizda barcha sohalar qatori Islom dini ravnaqi uchun ham keng imkoniyatlar ochildi. Barcha islomiy qadriyatlar – masjid va madrasalarning binolari, nodir tarixiy manbalar, osori atiqalar musulmonlarga qaytarib berildi. Ularning emin-erkin ibodat qilishlari, diniy ta’lim olishlari, diniy adabiyotlar va ommaviy axborot vositalaridan bahramand bo‘lishlari, Ramazon va Qurbon hayitlarini bayram qilib keng nishonlashlari, haj va umra ziyoratlarini amalga oshirishlari uchun qulay sharoitlar yaratildi.

Albatta, bu kabi o‘zgarish va yangilanishlar zamirida Konstitutsiyamiz muhim o‘rin egallaydi. Shu kunlarda yurtimizda  Asosiy Qonunimiz qabul qilinganining 24  yilligi keng nishonlanmoqda. Darhaqiqat, baxt-saodatimiz garovi bo‘lgan  Konstitutsiyamiz 1992 yil, 8-dekabrda qabul qilingan.

Qomusimiz haqida so‘z ketganida, unda xalqimizga xos urf-odat, imon-e’tiqod, insof va diyonat, or-nomus, mehr-oqibat kabi samimiy insoniy fazilatlar o‘z aksini topganining guvohi bo‘lishimiz mumkin. Diyorimizning barcha hududlarida yashovchi fuqarolar, xususan, mo‘min-musulmonlar ham ushbu Qomusda belgilab qo‘yilgan barcha haq-huquqlar va erkinliklardan keng ma’noda foydalanmoqdalar.

Muhtaram jamoat! Dinimizda inson, uning sha’ni, hayot tarzi alohida ulug‘lanadi. Alloh taolo Qur’oni karimning Baqara surasida shunday marhamat qiladi:

(لاَ إِكْرَاهَ فِي الدِّينِ قَدْ تَبَيَّنَ الرُّشْدُ مِنَ الْغَيِّ فَمَنْ يَكْفُرْ بِالطَّاغُوتِ وَيُؤْمِنْ بِاللَّهِ فَقَدِ اسْتَمْسَكَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقَى لاَ انْفِصَامَ لَهَا وَاللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ (سورة البقرة/256

ya’ni: "Dinda zo‘rlash yo‘q, zero, to‘g‘ri yo‘l yanglish yo‘ldan ajrim bo‘ldi. Bas, kim shaytonni (yoxud butlarni) inkor etib, Allohga imon keltirsa, demak, u buzilmas, ishonchli halqani tutibdi. Alloh eshituvchi va biluvchidir" (Baqara surasi, 256-oyat).

 

Alloh taolo  inson naslini sharafladi, unga behisob ne’matlar, yaxshiliklar ato etdi, boshqa mavjudotlarga bermagan fazilatlarni aynan odamga xosladi. Qur’oni karimning Isro surasida:

(وَلَقَدْ كَرَّمْنَا بَنِي آَدَمَ وَحَمَلْنَاهُمْ فِي الْبَرِّ وَالْبَحْرِ وَرَزَقْنَاهُمْ مِنَ الطَّيِّبَاتِ وَفَضَّلْنَاهُمْ عَلَى كَثِيرٍ مِمَّنْ خَلَقْنَا تَفْضِيلًا  (سورة ﺍﻹﺳﺮﺍﺀ/70

ya’ni: “Darhaqiqat, (Biz) Odam farzandlarini (aziz va) mukarram qildik va ularni quruqlik va dengizga (ot-ulov va kemalarga) mindirib qo‘ydik hamda ularga pok narsalardan rizq berdik va ularni O‘zimiz yaratgan ko‘p jonzotlardan afzal qilib qo‘ydik”.

Xuddi shuningdek, bu holat Qonunimizda ham o‘z aksini topgan. Unda inson, uning huquq va erkinliklari bilan bir qatorda Vijdon erkinligiga ham alohida e’tibor qaratilgan. Shuningdek, kishilarning bir dinga e’tiqod qilishi yoki qilmasligi, diniy  e’tiqodi uchun ta’qib qilinmasligi, barcha din vakillari teng huquqliligi kafolatlangan. Masalan, Konstitutsiyaning 31-moddasida “Hamma uchun vijdon erkinligi kafolatlanadi. Har bir inson xohlagan diniga e’tiqod qilish yoki hech qaysi dinga e’tiqod qilmaslik huquqiga ega. Diniy qarashlarni majburiy singdirishga yo‘l qo‘yilmaydi”, deb belgilab qo‘yilgan.

Islom ta’limotiga ko‘ra insonning o‘z xohishi bilan e’tiqod qiladigan ilohiy ko‘rsatmalar, amallar majmuidir. Islom dini biror insonni dinga zo‘rlab kiritishga, o‘z e’tiqodini boshqalarning xohish-irodasiga qarshi o‘laroq tiqishtirishga yo‘l qo‘ymaydi. Bu haqda Alloh taolo shunday marhamat qiladi:

( وَلَوْ شَاءَ رَبُّكَ لَآَمَنَ مَنْ فِي الْأَرْضِ كُلُّهُمْ جَمِيعًا أَفَأَنْتَ تُكْرِهُ النَّاسَ حَتَّى يَكُونُوا مُؤْمِنِينَ (سورة يونس/99

ya’ni: Agar Rabbingiz xohlasa edi, Yer (yuzi)dagi barcha kishilar yoppasiga imon keltirgan bo‘lur edilar. Bas, Siz odamlarni mo‘min bo‘lishlariga majbur qilasizmi.?!

Albatta, bu kabi moddalar sizu bizning ozod va obod Vatanda emin-erkin ibodat qilishimizga xizmat qilsa, Qomusimizning boshqa moddalari ijtimoiy hayotdagi har bir faoliyat uchun asos bo‘lib xizmat qiladi.

Qonunimizda belgilab qo‘yilganidek, davlat barcha fuqarolarga mehnat qilish, ilm olish, o‘zlari xohlagan kasb-hunur egallash, bilim saviyasini oshirish uchun zarur shart-sharoitlarni yaratib berish kafolatini ham olgan.

Bugun, nimaniki o‘z oldimizga maqsad qilib qo‘ymaylik, qanday buyuk ishlarni amalga oshirishga intilmaylik, barcha oliyjanob harakatlarimizning negizida, barcha ezgu niyatlarimizning zamirida farzandlarimizni ham jismonan, ham ma’naviy jihatdan sog‘lom qilib o‘stirish, ularning baxt-saodati, farovon kelajagini ko‘rish, dunyoda hech kimdan kam bo‘lmaydigan avlodni tarbiyalash orzusi mujassam. Chindan ham, Asosiy Qonunimiz ana shu ulug‘vor maqsad va intilishlarimizning mustahkam huquqiy asosidir.

Muhtaram namozxonlar! Qonunimizning yana bir jihati uning bag‘rikenglik tamoyillarini o‘zida to‘la aks ettirganligidir. Ma’lumki, Mamlakatimiz tarixan ko‘p millatli o‘lka bo‘lganligi tufayli bu zaminda turli-tuman din vakillarining emin-erkin yashashlari uchun barcha sharoitlar yaratilgan. Yurtimizda boshqa tashkilotlar qatori diniy jamoalar ham jamiyat taraqqiyotida toboro faol ishtirok etib, xalqimizning ma’naviyati va qadriyatini tiklash, o‘zligimizni anglash, eng asosiysi, mustaqilligimizning mustahkam va boqiy bo‘lishiga hissalarini qo‘shmoqdalar. Yurtimiz musulmonlari boshqa dinlarning vakillari bilan birgalikda yagona maqsad – Vatanimiz O‘zbekistonning yanada gullab-yashnashi yo‘lida harakat qilmoqdalar.

Alloh taolo Qur’oni karim oyatlarida musulmonlarni o‘z dindosh birodarlariga va barcha inson zotiga yaxshilik, mehr-muruvvat qilishga chorlash bilan bir qatorda o‘zaro tinchlik va totuvlikda bo‘lgan boshqa din sohiblariga ham yaxshilik va mehr-shafqatda bo‘lishlarini istagan holda bunday deydi:

( لَا يَنْهَاكُمُ اللَّهُ عَنِ الَّذِينَ لَمْ يُقَاتِلُوكُمْ فِي الدِّينِ وَلَمْ يُخْرِجُوكُمْ مِنْ دِيَارِكُمْ أَنْ تَبَرُّوهُمْ وَتُقْسِطُوا إِلَيْهِمْ إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُقْسِطِينَ (سورة الممتحنة/8

ya’ni: Din to‘g‘risida sizlar bilan urushmagan va sizlarni o‘z yurtingizdan (haydab) chiqarmagan kimsalarga nisbatan yaxshilik qilishingiz va ularga adolatli bo‘lishingizdan Alloh sizlarni qaytarmas. Albatta, Alloh adolatli kishilarni sevar(Mumtahana surasi 8-oyat).

   Aziz birodarlar! Barchamizga yaxshi ma’lumki, 2016 yil 4 dekabr kuni O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti saylovi kunidir. Asosiy qomusimiz barchamizni jamiyatimiz, davlatimiz yurtboshchisi bo‘ladigan O‘zbekiston Respublikasi Prezidentiga ovoz berish imkoniyatini bergan.

 Mana shu imkoniyatdan foydalanib, birinchi Prezidentimiz boshlagan ishlarni oxiriga yetkazadigan, el-yurt tinchligini va xalq faravonligini yanada yaxshilash yo‘lida xizmat qiladigan munosib nomzodga ovoz beraylik.

Joriy yilning 4 dekabar yakshanba  kuni bo‘ladigan saylovga faol ishtirok  etaylik!

Muhtaram jamoat! Yaratganning O‘zidan aziz Vatanimiz va uning mehnatsevar, ilmli va ixlosli xalqini tinchlik, omonlikda bo‘lishini so‘rab duolar qilamiz.

Yaratgan Parvardigor barchalarimizni O‘zining rushdu hidoyatida sobitqadam qilgan holda, roziligiga erishgan bandalaridan bo‘lishimizni nasib aylasin! Omin.

Juma mav'izalari
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

YUNЕSKO bilan O‘zbekiston mahalla tizimi tajribasini xalqaro darajada targ‘ib qilish masalasi muhokama qilindi

14.08.2026   14818   1 min.
YUNЕSKO bilan O‘zbekiston mahalla tizimi tajribasini xalqaro darajada targ‘ib qilish masalasi muhokama qilindi

O‘zbekiston va YUNЕSKOning Nomoddiy madaniy merosni muhofaza qilish to‘g‘risidagi konvensiyasi kotibiyati vakillari o‘rtasida onlayn uchrashuv bo‘lib o‘tdi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.

Mamlakatimizning YUNЕSKO huzuridagi Doimiy vakolatxonasi ko‘magida tashkil etilgan muloqotda mahalla bilan bog‘liq madaniy an’ana va urf-odatlar, ularni xalqaro darajada targ‘ib qilish istiqbollari muhokama qilindi.

YUNЕSKOning Nomoddiy madaniy merosni muhofaza qilish to‘g‘risidagi konvensiyasi kotibi Fumiko Oxinata va Osiyo-Tinch okeani mintaqasi uchun mas’ul dastur mutaxassisi Nikolas Tan mavzu yuzasidan o‘z fikr-mulohazalarini bayon etdi.

O‘zbekiston tomonidan Tashqi ishlar vazirligi, O‘zbekiston mahallalari uyushmasi hamda YUNЕSKO huzuridagi Doimiy vakolatxonasi vakillari mahallaning ko‘p asrlik tarixi, uning jamiyat hayotidagi alohida o‘rni va milliy an’analarni saqlashdagi ahamiyati haqida so‘z yuritdi.

Uchrashuvda mahalla O‘zbekiston xalqi turmush tarzining ajralmas qismi ekani ta’kidlandi. U insonlarni yaxshi qo‘shnichilik, o‘zaro yordam, hamjihatlik va katta avlod vakillariga hurmat tamoyillari asosida birlashtiradi.

YUNЕSKO Kotibiyati vakillari taqdim etilgan materiallarga katta qiziqish bildirdi. Ular O‘zbekistonda mahalla bilan bog‘liq shakllangan jamoat hayoti tartibining o‘ziga xos xususiyatlarini e’tirof etdi.

Suhbat davomida O‘zbekistonning nomoddiy madaniy merosni targ‘ib qilishdagi roli alohida qayd etildi. Shu nuqtayi nazardan, o‘zbek mahalla tizimi tajribasi YUNЕSKO Kotibiyati mutaxassislarida katta qiziqish uyg‘otdi.

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

O'zbekiston yangiliklari