Minoga kelgach tosh otish boshlanadi. Hayitning 1 – kuni yetti dona tosh otiladi. Toshni Muzdalifadan yo xohlagan boshqa joydan terib olsa bo‘ladi. Tosh hajmi no‘xatdek bo‘ladi. Tosh oldin otilgan bo‘lmasligi kerak. Tosh otish Ibrohim (a.s) dan qolgan bo‘lib, u zot o‘g‘lini qurbonlikka so‘yishga olib ketayotganlarida shayton ig‘vo qilmoqchi bo‘lganda, Ibrohim a.s. uni tosh otib quvgan.
Hayitning 1 – kuni Jamratul aqobada tosh otiladi. U jamratul kubro, jamratul uxro deb ham ataladi. Tosh aqobadan besh gaz uzoqlikdan turib, barmoqlarning uchi bilan otiladi. Har bir tosh “Allohu akbar” deb otiladi. Tosh agar maxsus joyga tushmasa, qayta otish vojib bo‘ladi. Birinchi toshni otgan zahoti “talbiya”ni to‘xtatadi. Tosh otish vaqti subhi sodiqdan, keyingi kunning subhigachadir. Tosh otgan zahoti u yerdan ketish kerak bo‘ladi. Keyingi kun subhigacha otilmasa, jonliq so‘yish vojib bo‘ladi. Kechasi otish makruh. Ammo ayollar, qarilar, kasallar kechasi otgani afzal. Tosh otayotgan joy 2 qavatli bo‘lib, qaysidan otsa ham bo‘laveradi.
Uzrli kishilarni toshini boshqa otsa ham bo‘ladi, faqat avval o‘zinikini otishi shart. Tosh otilgach, ifrod hajni niyat qilgan kishi soch oldiradi. Lekin u agar qurbonlik qilmoqchi bo‘lsa, avval qurbonlik qilib keyin sochini oldiradi. Qiron, Tamattu’dagilar shunday qilishi shart. Endi ehromda man qilingan ishlarning ayollardan boshqasi halol bo‘ladi.
O‘zbekiston Musulmonlar idorasi raisi o‘rinbosari, Vaqf xayriya jamoat fondi raisi Zayniddin Eshonqulov boshchiligidagi delegatsiya Malayziyada bo‘lib o‘tgan Islomiy iqtisodiyot haftaligi va Jahon vaqf forumida ishtirok etdi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.
Uchrashuvlarda Islom hamkorlik tashkilotiga a’zo 57 ta davlatdan hukumat rasmiylari, islomiy moliya va zakot-vaqf sohasi mutaxassislari qatnashdi.
Zayniddin Eshonqulov ma’ruzasida davlatimiz rahbari tomonidan mamlakatimizda diniy-ma’rifiy sohada amalga oshirilayotgan islohotlar, ijtimoiy himoyaga muhtoj aholi, xususan, bemorlarga ko‘rsatilayotgan yordamlar hamda keng ko‘lamli xayriya tadbirlari haqida ishtirokchilarga batafsil ma’lumot berdi.
O‘zbekiston delegatsiyasi Malayziya parlamenti senatori, Malayziya Vaqf fondi rahbariyati, Butunjahon zakot va vaqf forumi bosh kotibi hamda boshqa rasmiylar bilan uchrashib, soha bo‘yicha muzokaralar o‘tkazdi.
2026 yil Ramazon oyida ishga tushirilgan O‘zbekistondagi Islom sivilizatsiyasi markazi hamda Imom Buxoriy majmuasi islom ummati uchun beqiyos ahamiyat kasb etishi alohida e’tirof etildi.
Vakillarimiz Malayziyaning “Nashrul Qur’on” nashriyoti raisi Abdul Latif Mirasa bilan ham ko‘rishdi. Uchrashuvda hamkorlikni yanada rivojlantirish, o‘zaro tajriba almashish, turli xayriya loyihalarini birgalikda amalga oshirish maqsadida anglashuv memorandumi imzolandi.
“Nashrul Qur’on” nashriyoti O‘zbekiston mustaqilligining 35 yilligi munosabati bilan “Vaqf” xayriya jamoat fondi orqali xalqimizga 20 ming nusxadagi “Qur’oni karim va o‘zbek tilidagi ma’nolar tarjimasi” kitobini tuhfa qildi.
Islomiy iqtisodiyot haftaligining yakuniy sessiyasi Malayziya parlamentida bo‘lib o‘tdi va unda Malayziya siyosiy, akademik va ishbilarmon doiralari vakillari hamda soha amaliyotchilari ishtirok etdi.
Tomonlar raqamli dunyoda vaqf va zakot ishlari boshqaruvini, uning qonuniy asoslarini yanada takomillashtirish, mablag‘larni yig‘ish va ularni manzilli tarzda o‘z o‘rniga yetkazish hamda islom moliyasi ekotizimini yaratish va rivojlantirish bo‘yicha ilg‘or tajriba almashishga kelishib oldi.
Uchrashuvlar chog‘ida Butunjahon vaqf forumini joriy yilning noyabr oyida Samarqand shahrida o‘tkazish bo‘yicha kelishuvga erishildi. Ushbu xalqaro tadbirga musulmon mamlakatlaridan 300 ga yaqin hukumat rasmiylari va ekspertlarni taklif etish rejalashtirilmoqda.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati