Minoga kelgach tosh otish boshlanadi. Hayitning 1 – kuni yetti dona tosh otiladi. Toshni Muzdalifadan yo xohlagan boshqa joydan terib olsa bo‘ladi. Tosh hajmi no‘xatdek bo‘ladi. Tosh oldin otilgan bo‘lmasligi kerak. Tosh otish Ibrohim (a.s) dan qolgan bo‘lib, u zot o‘g‘lini qurbonlikka so‘yishga olib ketayotganlarida shayton ig‘vo qilmoqchi bo‘lganda, Ibrohim a.s. uni tosh otib quvgan.
Hayitning 1 – kuni Jamratul aqobada tosh otiladi. U jamratul kubro, jamratul uxro deb ham ataladi. Tosh aqobadan besh gaz uzoqlikdan turib, barmoqlarning uchi bilan otiladi. Har bir tosh “Allohu akbar” deb otiladi. Tosh agar maxsus joyga tushmasa, qayta otish vojib bo‘ladi. Birinchi toshni otgan zahoti “talbiya”ni to‘xtatadi. Tosh otish vaqti subhi sodiqdan, keyingi kunning subhigachadir. Tosh otgan zahoti u yerdan ketish kerak bo‘ladi. Keyingi kun subhigacha otilmasa, jonliq so‘yish vojib bo‘ladi. Kechasi otish makruh. Ammo ayollar, qarilar, kasallar kechasi otgani afzal. Tosh otayotgan joy 2 qavatli bo‘lib, qaysidan otsa ham bo‘laveradi.
Uzrli kishilarni toshini boshqa otsa ham bo‘ladi, faqat avval o‘zinikini otishi shart. Tosh otilgach, ifrod hajni niyat qilgan kishi soch oldiradi. Lekin u agar qurbonlik qilmoqchi bo‘lsa, avval qurbonlik qilib keyin sochini oldiradi. Qiron, Tamattu’dagilar shunday qilishi shart. Endi ehromda man qilingan ishlarning ayollardan boshqasi halol bo‘ladi.
Bismillahir Rohmanir Rohiym
Ona suti odatda uch xil: oq, qaymoqsimon va sariq rangda bo‘ladi.
Nima sababdan ona suti turli xil rang bo‘ladi va ular bir-biridan qanday farq qiladi?
Chaqaloq 4-5 soat davomida ovqatlanmaganida, ona suti tarkibidagi suv va laktoza miqdori oshadi va yog‘ miqdori kamayadi. Ya’ni, onaning tanasi chaqaloq suvsizlanayotganini sezadi va sut tarkibi o‘zgaradi. Subhanalloh...
Bularning barchasi o‘z-o‘zidan sodir bo‘ladimi? Albatta, yo‘q, bu – Allohning qudrati, irodasi va hikmati ila bo‘ladi.
Bu borada shvetsiyalik immunolog Lars Henson (Lars Hanson) va biolog Piter Hartman (Peter Hartmann) yillar davomida tadqiqotlar olib borishgan hamda sodir bo‘lgan jarayonlardan hayratga tushishgan.
Alloh taolo bunday marhamat qiladi: “Alloh sizni onalaringiz qornidan hech narsa bilmaydigan holingizda chiqardi. U sizga quloq, ko‘zlar va dillarni berdi. Shoyadki, shukr qilsangiz” (Nahl surasi, 78-oyat).
Boshqa oyatda Alloh taolo bunday marhamat qiladi: “Agar Allohning ne’matlarini sanasangiz, sanog‘iga yeta olmassizlar” (Ibrohim surasi, 34-oyat).
Davron NURMUHAMMAD