Sayt test holatida ishlamoqda!
31 Avgust, 2026   |   18 Rabi`ul avval, 1448

Toshkent shahri
Tong
04:25
Quyosh
05:48
Peshin
12:23
Asr
17:03
Shom
19:02
Xufton
20:21
Bismillah
31 Avgust, 2026, 18 Rabi`ul avval, 1448

Allohga qarz berdim

18.07.2016   10538   4 min.
Allohga qarz berdim

Bir kuni hazrat Ali (karramallohu vajhahu) Nabiy (sollallohu alayhi va sallam) huzurlaridan chiqib, uylariga keldilar. Qarasalar, Rasulullohning qizlari – Fotimai Zahro yung va tivitni charxda yigirib, ip qilib o‘tirgan ekanlar. Salmon Forsiy (roziyallohu anhu) esa, uni to‘qish bilan mashg‘ul edilar. Shunda Fotimai Zahroga qarab: “Ey ayollarning oliyjanobi, eringizni taomlantiradigan biror narsangiz bormi? – deb so‘radilar.

Fotimai Zahro: “Allohga qasamki, uyimizda yegulikdan hech vaqo yo‘q. Faqat mana bu olti tanga bor, xolos. Salmon Forsiyga yung va tivit yigirgandim, evaziga shuni berdilar. Ammo bularga Hasan va Husayn (roziyallohu anhumo)ga taom xarid qilmoqchi edim”, – dedilar. Shunda Ali (karramallohu vajhahu) u tangalarni olib, yegulik sotib olmoq uchun bozor tomon yo‘l oldilar. Ketayotib, bir odamga duch keldilar. U bunday deyayotgan edi: “Allohga biror narsa qarz beradigan kishi bormi?” U zot bu holatni ko‘rgach, Alloh roziligi uchun qo‘llaridagi o‘sha olti tangani unga hadya qildilar. Shu bois, bozordan hech narsa ololmasdan qaytishga majbur bo‘ldilar. Fotimai Zahro u zotning quruq qo‘l bilan uyga kelganlarini ko‘rgach, beixtiyor yig‘lab yubordilar.

Hazrat Ali so‘radilar: “Ey ayollarning oliyjanobi, sizni nima yig‘latdi?”

Fotimai Zahro: “Ey Abul Hasan, bo‘sh keldingiz, qo‘lingizda hech qanday yegulik ko‘rmadim, shunga farzandlarimizning och qolayotganiga toqat qilolmay yig‘layapman”, – dedilar.

Hazrat Ali: “Ey Fotima, men o‘sha tangalarni Allohga qarz berib keldim. Inshoalloh, tez orada qaytarib beradi”, – dedilar.

Hazrat Fotima: “Men ham shunday bo‘lishini bilgandim, shunga sabr qilyapman”, – dedilar.

Shunda Ali (karramallohu vajhahu) Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam) huzurlariga bormoqchi bo‘lib yo‘lga chiqdilar. Uzoqdan bir a’robiyni ko‘rib qoldilar. U bir tuyani yetaklab kelayotgandi. Yaqinlashgach, hazrat Aliga ko‘zi tushib: “Ey Abul Hasan, bu tuyani sotmoqchiman, shuni siz oling”, – dedi.

U zot: “Yonimda pul yo‘q”, – dedilar.

A’robiy: “Nasiyaga bo‘lsa ham sotaman, olavering”, – dedi.

Hazrat Ali (roziyallohu anhu) so‘radilar: “O‘zi qanchaga sotmoqchisan?”

A’robiy: “Yuz tangaga”, – dedi.

Shunda hazrat Ali uni sotib oldilar. U a’robiy tuyani u zotga topshirganicha ketdi. Shundan so‘ng, yana bir a’robiy paydo bo‘ldi va tuyaga xaridor ekanini aytib, bahosini so‘radi.

Hazrat Ali (roziyallohu anhu): “Uch yuz tanga”, – dedilar

A’robiy rozi bo‘lib, uch yuz tangani sanab bergach, tuyaning no‘xtasidan ushlab olib ketdi.

Hazrat Ali (karramallohu vajhahu) Fotimai Zahro (roziyallohu anho)ning yonlariga o‘sha uch yuz tangani ko‘tarib keldilar. Rasulullohning qizlari buni ko‘rgach, tabassum-la: “Ey Abul Hasan, qo‘lingizdagi nima?” – dedilar.

Hazrat Ali bir tuyani nasiyaga, yuz tangaga olib, naqdga, uch yuz tangaga sotganlarini aytgandilar, Fotimai Zahro: «Ha, to‘g‘ri topibman”, – dedilar.

So‘ng, Ali (roziyallohu anhu) Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam)ning huzurlariga borgan edilar, u zoti bobarakot ham tabassum qilib: “Ey Ali, bo‘lib o‘tgan voqeaning tafsilotini men sizga aytaymi yoki o‘zingiz menga so‘zlab berasizmi?” – dedilar.

Hazrat Ali hurmat bilan: “Yo Rasululloh, o‘zingiz menga aytib bering”, – dedilar.

Payg‘ambarimiz (sollallohu alayhi va sallam): “Ey Ali, sizga tuyani keltirib, nasiyaga, yuz tangaga sotgan birinchi a’robiy kim ekani-yu, naqdga, uch yuz tangaga sotib olgan ikkinchi a’robiy kimligini bildingizmi?” – deb so‘radilar.

Hazrat Ali: “Yo‘q, Alloh va Uning Rasuli biluvchiroq”, – dedilar.

Shunda Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam): “Ey Ali, sizga jannat bo‘lsin, Alloh taologa olti tangani qarzga berdingiz, Alloh taolo esa, sizga uch yuz tanga ato etdi, har bir tangangiz evaziga ellik tanga berdi. Birinchi a’robiy Jabroil (alayhissalom), ikkinchisi esa, Mikoil (alayhissalom) edilar”, – deb javob berdilar.

 

Tolibjon QODIROV

tayyorladi.

Siyrat va islom tarixi
Boshqa maqolalar
Yangiliklar

Fidoyi ajdodlarimiz jasorati – hamisha ibrat namunasi

28.08.2026   31914   6 min.
Fidoyi ajdodlarimiz jasorati – hamisha ibrat namunasi

Mustaqillik bayrami arafasida Vatan ozodligi yo‘lida kurashgan qahramon ajdodlarimizni minnatdorlik bilan yod etamiz, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA.

Davlatimiz rahbari matbuot xizmati ma’lumotiga ko‘ra, ularning jasorati bugungi erkin hayotimiz va milliy istiqlolimizning qadrini yanada teran anglatadi.

28 avgust kuni Shahidlar xotirasi xiyoboniga davlat va jamoat tashkilotlari vakillari, ulamolar, nuroniylar va ziyolilar yig‘ildi.

Qatag‘on qurbonlarini yod etish marosimida Prezident Shavkat Mirziyoyev ishtirok etdi.

Vatan fidoyilari haqiga Qur’on tilovat qilinib, duo o‘qildi. Elga osh tortildi.

Xiyobondagi ramziy qabr yonida ham Qur’on tilovat qilindi. Shu yerda davlatimiz rahbarining ulamolar va ziyolilar bilan tarixiy xotirani asrash, qatag‘on qurbonlari nomini tiklash hamda yoshlarni vatanparvarlik ruhida tarbiyalash masalalari yuzasidan muloqoti bo‘ldi.

– Shu kunlarda el-yurtimiz bilan birgalikda mustaqilligimizning 35 yilligini katta xursandchilik bilan kutib olyapmiz, – dedi Shavkat Mirziyoyev. – O‘ttiz besh yildan buyon hech kimga qaram bo‘lmasdan, mana shunday tinch va tiniq osmon ostida erkin va farovon yashayapmiz. Bu – katta baxt, bebaho boylik. Shunday ulug‘ kunlarda istiqlol va ozodlik yo‘lida halok bo‘lgan qahramon ajdodlarimizni eslash, ularning xotirasiga hurmat bajo keltirish – muqaddas burchimiz.

Davlatimiz rahbari fidoyi ajdodlarimizning qahramonligi hech qachon unutilmasligi, ularning jasorati xalqimiz uchun hamisha ma’naviy kuch manbai bo‘lib qolishini ta’kidladi.

– Barcha islohotlarimiz markazida turgan “Inson qadri uchun!” degan ezgu g‘oya jasur ota-bobolarimizning ruhlarini shod etish, orzu-niyatlarini ro‘yobga chiqarish bo‘yicha ishlarimizni yanada kuchaytirishni talab etadi. Bu aziz insonlar xotirasi qancha e’zozlansa, bugungi tinch hayotimiz, milliy istiqlolimiz qadri shuncha oshadi, – dedi Prezident.

Keyingi yillarda qatag‘on qurbonlari xotirasini abadiylashtirish va tarixiy adolatni tiklash borasida keng ko‘lamli ishlar amalga oshirilmoqda. Shahidlar xotirasi xiyobonidagi Qatag‘on qurbonlari xotirasi davlat muzeyi to‘liq rekonstruksiya qilinib, ekspozitsiyasi boyitildi, zamonaviy texnologiyalar bilan jihozlandi. Raqamli tizimlar va sun’iy intellekt yordamida ko‘rgazmalarning ta’sirchanligi oshirildi.

Qoraqalpog‘iston Respublikasi va barcha viloyatlarda tashkil etilgan qatag‘on qurbonlari muzeylari ham zamon talablari asosida jihozlandi. Ularning fondlari dunyoning turli nuqtalaridan keltirilgan noyob hujjatlar va fotosuratlar bilan boyitilmoqda.

2021-2025 yillarda O‘zbekiston Respublikasi Oliy sudi tomonidan qatag‘on qurboni bo‘lgan 1 ming 200 dan ziyod yurtdoshimiz oqlandi. Joriy yilda sobiq mustabid tuzum davrida nohaq ayblanib, turli muddatlarga qamalgan yoki o‘limga hukm etilgan yana 161 nafar vatandoshimizning nomi oqlandi.

So‘nggi besh yilda jadid bobolarimiz merosini o‘rganishga bag‘ishlangan ilmiy-amaliy anjumanlar muntazam o‘tkazib kelinmoqda. Mustabid tuzumda nohaq qurbon bo‘lgan vatandoshlarimizning nomlari aniqlanib, ularning faoliyati, ilmiy va ijodiy merosi o‘rganilmoqda. Yuzlab, minglab fidoyi yurtdoshlarimiz haqidagi ma’lumotlar kitoblar, matbuot va ommaviy axborot vositalari orqali xalqimizga yetkazilmoqda.

Muloqotda o‘tgan asrning 80-yillarida ham minglab vatandoshlarimiz “paxta ishi”, “o‘zbek ishi” degan soxta ayblovlar bilan siyosiy qatag‘onga uchragani qayd etildi. 1983-1990 yillarda 40 ming nafar o‘zbekistonlik tergov qilinib, 5 ming nafari jinoiy javobgarlikka tortilgan. Bugun bu borada ham tarixiy adolat tiklanmoqda. Bunday ezgu ishlar izchil davom ettirilishi ta’kidlandi.

Davlatimiz rahbari dunyoda qurolli mojarolar va siyosiy qarama-qarshiliklar kuchayib, ular bizga yaqin mintaqalarga ham kirib kelayotgani tashvishli ekanini ta’kidladi. Bu yurtimizdagi tinchlikni qadrlash, yanada jips va hamjihat bo‘lib yashashni talab etadi.

– Bizning yo‘limiz – tinchlik, do‘stlik va hamkorlik yo‘li. O‘zbekiston ushbu yo‘ldan hech qachon ortga qaytmaydi, – dedi Prezident.

Bugun yurtdoshlarimiz dunyoning istalgan mamlakatiga emin-erkin borib kelmoqda, O‘zbekiston barcha davlatlar bilan tenglik asosida hamkorlik qilmoqda. Bu mustamlakachilik zanjirlari va “paxta qulligi”dan butunlay ozod bo‘lganimizning amaliy ifodasidir.

Hayot va kelajakni bilim hamda ma’rifat asosida qurish, uzoq-yaqin mamlakatlar bilan do‘stona hamkorlik qilish Yangi O‘zbekiston taraqqiyotining muhim sharti ekani ta’kidlandi. Buyuk jadid bobolarimiz bejiz millatni uyg‘oqlikka, bilim va ma’rifatga chaqirmagan. Ularning kurash va ma’rifat maktabi bugun ham g‘oyat dolzarb ahamiyatga ega.

Shu bois, yoshlarning sifatli ta’lim olishi, vatanparvar insonlar bo‘lib voyaga yetishiga katta e’tibor qaratilmoqda. So‘nggi o‘n yilda oliygohlar soni 77 tadan 205 taga yetkazildi, qabul kvotalari muntazam oshirib borildi. Jahondagi TOP-100 talikka kiradigan oliygohlarda 3 ming 500 dan ziyod farzandimiz ta’lim olmoqda. Maktab va maktabgacha ta’lim tizimlarida ham muhim o‘zgarishlar amalga oshirilmoqda.

– Yoshlarni milliy g‘urur asosida tarbiyalashga alohida ahamiyat berishimiz kerak. Milliy g‘urur – insonning qalbini, yuragini, butun vujudini kuch-g‘ayratga to‘ldiradigan qudratli kuch. Milliy g‘ururi bor odam hech qachon yengilmaydi, – dedi Shavkat Mirziyoyev.

Poytaxtimizda Islom sivilizatsiyasi markazi barpo etildi, Samarqanddagi Imom Buxoriy majmuasi butunlay qaytadan bunyod qilindi, Marg‘ilonda Burhoniddin Marg‘inoniy nomidagi markaz ishga tushirildi. Bular Yangi O‘zbekistonning taraqqiyot yo‘li – tinchlik, do‘stlik va bunyodkorlik, bilim hamda ma’rifat yo‘li ekanini tasdiqlaydi.

So‘nggi o‘n yilda diniy-ma’rifiy sohada amalga oshirilgan islohotlar tufayli 100 mingdan ziyod yurtdoshimiz hojilik maqomiga ega bo‘ldi. Davlatimiz rahbari diniy jamoatchilik jamiyatda mehr-oqibat muhitini mustahkamlash, yoshlarga to‘g‘ri tarbiya berish jarayonlarida yanada faol ishtirok etishiga ishonch bildirdi.

– Bugun mana shu tabarruk maskanda turib, tinch-osoyishta hayotimiz, erishayotgan yutuqlarimiz uchun Yaratganga behisob shukronalar aytamiz. Mana shunday ozod va farovon kunlarni orzu qilib, armon bilan o‘tgan qahramon ota-bobolarimiz, jasur momolarimizning ruhlari shod bo‘lsin! Yurtimiz tinchlik, taraqqiyot va farovonlik diyori sifatida yanada gullab-yashnasin! Alloh taoloning o‘zi Vatanimizni panohida asrasin! – dedi Prezident.

Ulamolar qatag‘on qurbonlari va Vatan ozodligi yo‘lida jon fido etgan ajdodlarimiz ruhiga duo qilib, yurtimizdagi tinchlik-xotirjamlik, fayzu baraka barqaror bo‘lishini tiladilar. 

O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati

O'zbekiston yangiliklari