Akademiya bosh kotibi doktor Abdulloh bin Solih Al-Vashmiy anjumandan turli media platformalarda arab tilidagi kontentni boyitish maqsadi ko‘zlanganini ta’kidladi. Bu sa’y-harakat tegishli xodimlarni rag‘batlantirish va qo‘llab-quvvatlash, ularning ilmiy va kasbiy imkoniyatini oshirishga yordam beradi.
UNA-OIC bosh direktori Muhammad bin Abd Rabbo Al-Yamiy arabcha gapirilmaydigan yurtlardagi axborot agentliklari tarkibida arab tili bo‘yicha bo‘limlar, raqamli platformalarda sahifalar ochishga intilish ortayotganini e’tirof etdi.
– Bunday tashabbus ishonchli ma’lumot manbasi yaratish orqali madaniy muloqot ko‘prigini barpo etish va mustahkamlashga qaratilgan, – dedi u.
Vebinarda O‘zbekiston Milliy axborot agentligi Xalqaro axborot tahririyati bosh muharriri o‘rinbosari O‘tkir Alimov va Tarjima tahririyati yetakchi muharriri Fathiddin Samariddinov ham ishtirok etdi.
– Respublikamiz hayotiga oid ijtimoiy-siyosiy axborotlarni tarqatuvchi yetakchi rasmiy axborot agentligi hisoblangan O‘zA bugungi kunda o‘z faoliyatini zamon talabidan kelib chiqib takomillashtirish yo‘lida izchil ish olib bormoqda, – dedi agentligimiz arab tilidagi sahifasi mas’ul xodimi F.Samariddinov. – O‘zA davlat idoralari faoliyati, mamlakatimiz va jahonda yuz berayotgan muhim ijtimoiy-siyosiy voqealarni batafsil yoritib kelmoqda. Agentligimiz 9 tilda, jumladan 2010 yildan arab tilida ham tezkor, xolis axborot uzatib keladi. Chunonchi, O‘zbekiston so‘nggi yillarda xorijiy davlatlar bilan do‘stona munosabatni rivojlantirish borasida sezilarli natijaga erishayotgani, mamlakatimizdagi ijobiy o‘zgarishlar dunyo hamjamiyatida yurtimizga nisbatan jiddiy qiziqish uyg‘otayotgani, davlatimizning xalqaro maydondagi nufuzi oshishiga xizmat qilayotganidan birinchilardan bo‘lib ommani xabardor qiladi. O‘z navbatida, tuzilmamiz jahonning yetakchi axborot agentliklari bilan hamkorlikni muntazam rivojlantirish, muntazam axborot almashishni yo‘lga qo‘yish, dunyoda ro‘y berayotgan voqealar to‘g‘risida aholini xolis, haqqoniy axborot bilan tezkor ta’minlash imkoniyatini izchil kengaytirmoqda. Xususan, arab tilidagi axborotlarimizda Ko‘rfaz davlatlari bilan ikki va ko‘p tomonlama aloqalar jadal rivojlanayotgani yaqqol aks etmoqda.
Vebinarda “Arab tilida so‘zlashmaydigan IHTga a’zo davlatlar axborot agentliklarida arabcha mazmun muammosi” va “Podshoh Salmon nomidagi arab tili global akademiyasining arab tilida so‘zlashmaydigan davlatlar axborot agentliklarida arabcha mazmunni yaxshilashga qarashi” mavzulari muhokama qilindi.
Sessiyalarda tilshunoslikni rivojlantirishga hissa qo‘shadigan mexanizm va dasturlar, tegishli axborot agentliklari duch kelayotgan masalalar ham ko‘tarildi. Ayni muammolarni bartaraf etishning maqbul yo‘llari, yechimi ko‘rib chiqildi. Institutsional tilshunoslik bo‘yicha o‘quv dasturlari va rejalar ishlab chiqish, arab tilidan foydalanish ko‘lamini kengaytirishga hissa qo‘shadigan uslubiy yondashuvlar ishlab chiqish zarurligi qayd etildi.
Vebinar yakunida tilni targ‘ib qilishda OAV ahamiyatini inobatga olgan holda, xorijiy axborot agentliklarida arab tilidagi kontentni ko‘paytirish bo‘yicha tavsiya berildi. Podshoh Salmon Global akademiyasi va UNA raqamli makonda arab tili mavjudligini qo‘llab-quvvatlash, arab tilida so‘zlashmaydigan davlatlarda ayni masalaga bag‘ishlangan forumlar tashkil etish uchun hamkorlikni rivojlantirishga chaqirildi.
Muharrama Pirmatova, O‘zA
O‘zbekiston elchixonasi tomonidan Bobur nomli xalqaro jamoat fondi bilan hamkorlikda o‘zbekistonlik tarixshunos va boburshunos olimlardan iborat delegatsiyaning Pokistonga tashrifi amalga oshirildi, deb xabar bermoqda “Dunyo” AA muxbiri.
Tashrif Bobur va Boburiylar davriga oid tarixiy-madaniy merosni o‘rganish, Pokiston hududida saqlanayotgan mazkur davrga oid tarixiy manbalar, qo‘lyozmalar, eksponatlar va artefaktlar bilan tanishish, shuningdek, ikki mamlakatning ilmiy-tadqiqot va madaniy muassasalari o‘rtasida hamkorlikni rivojlantirish maqsadida tashkil eildi.
Delegatsiya a’zolari dastlab Lahor shahrida Boburiylar davriga oid tarixiy obidalar va manzilgohlarga tashrif buyurib, o‘rganishlar olib bordi. Xususan, Lahor muzeyi, Islom galereyasi hamda qator ilmiy-tadqiqot muassasalarida bo‘lib, mazkur muassasalarda qator ilmiy uchrashuvlar o‘tkazdi va boburiylar davriga oid tarixiy manbalar bilan tanishdi.
Lahor shahridagi Panjob universiteti rahbariyati bilan ilmiy va akademik hamkorlik masalalari muhokama qilindi. Safar davomida mazkur universitet huzuridagi Boburiylar merosi markazi bilan hamkorlikda Boburiylar sulolasining 500 yilligiga bag‘ishlangan ilmiy-amaliy anjuman o‘tkazildi.
Ishtirokchilar Bobur va Boburiylar tarixi, ularning Markaziy va Janubiy Osiyo tamaddunidagi o‘rni, mazkur davrning siyosiy, madaniy va ilmiy merosini o‘rganish masalalarini muhokama qildilar.
O‘zbekiston olimlari Islomobod shahrida Pokiston Milliy tilni rivojlantirish departamenti rahbariyati Quaid-i-A’zam universiteti, Alloma Iqbol universiteti, Pokiston Milliy kutubxonasi hamda qator ilmiy-tadqiqot muassasalariga tashrif buyurib, qo‘lyozmalar, boburiylar davriga oid eksponatlar va boshqa tarixiy manbalar bilan tanishdi.
O‘zbekiston vakillari Islom hamkorlik tashkilotining Ilmiy va texnologik hamkorlik bo‘yicha doimiy qo‘mitasi bosh koordinatori Muhammad Iqbol Choudhari tomonidan qabul qilindi.
Unda Bobur va Boburiylar merosini chuqur o‘rganish, uni asrash va musulmon dunyosi ilmiy doiralari hamda keng jamoatchilik o‘rtasida targ‘ib qilish bo‘yicha hamkorlikni yo‘lga qo‘yish masalalari ko‘rib chiqildi.
Kelgusida mazkur tashkilot bilan hamkorlikda Boburiylar merosiga bag‘ishlangan yirik xalqaro ilmiy-amaliy konferensiya o‘tkazish bo‘yicha kelishuvga erishildi.
Tashrifning asosiy tadbiri Islomobod shahrida «Zahiriddin Muhammad Bobur: mushtarak sivilizatsiyaviy meros va O‘zbekiston-Pokiston munosabatlari ko‘prigi» mavzusida tashkil etilgan bo‘ldi.
Konferensiyada Pokiston Milliy meros va madaniyat vazirining o‘rinbosari Farah Naz Akbar, O‘zbekiston elchisi Alisher To‘xtayev, Pokistondagi «Bobur forumi» rahbari Ramzan Mug‘al hamda tarixchi va boburshunos olimlar hamda yosh tadqiqotchilar ishtirok etdi.
Diplomatik vakolatxona rahbari o‘z nutqida ikki mamlakat o‘rtasidagi tarixiy, madaniy, ma’naviy va sivilizatsiyaviy aloqalar uzoq tarix va chuqur ildizlarga ega ekanini qayd etdi.
– Ushbu mushtarak tarixda Zahiriddin Muhammad Bobur Janubiy Osiyoda ulkan davlatchilikka asos solgani xalqlarimizni birlashtiruvchi muhim tarixiy omil bo‘ldi, – dedi O‘zbekiston elchisi. – Ta’kidlash joizki, bugungi kunda O‘zbekiston-Pokiston munosabatlari barcha sohalarda izchil rivojlanib bormoqda. Ikki davlat rahbarlari o‘rtasidagi muntazam va yaqin do‘stona muloqot natijasida ikki tomonlama munosabatlarimiz strategik sheriklik darajasiga ko‘tarildi. Aloqalarning bunday darajasida umumiy tarixiy va madaniy merosni o‘rganishning naqadar muhimligi, bu borada yaqindan hamkorlik qilish ikki xalq o‘rtasidagi do‘stlik va o‘zaro anglashuvni yanada mustahkamlashga xizmat qiladi.
Bobur nomli xalqaro jamoat fondi raisi o‘rinbosari Rustam Mamasoliyev o‘z chiqishida Bobur va uning ilmiy-adabiy merosi butun mintaqa tarixida alohida o‘rin tutishini urg‘uladi.
– O‘zbekistonda Bobur va boburiylar merosini o‘rganish, asrash va targ‘ib qilish borasida juda katta ishlar amalga oshirilyapti, – dedi u. – Boburiylar merosini chuqur o‘rganishda pokistonlik olimlar va ilmiy muassasalar bilan qo‘shma tadqiqotlar, ilmiy anjumanlar, nashriyot loyihalari va akademik almashinuvlarni kengaytirish juda muhim.
Pokiston Milliy meros va madaniyat vazirining o‘rinbosari Farah Naz Akbar, o‘z navbatida, boburiylarning Pokiston tarixidagi muhim o‘rniga to‘xtaldi.
– Boburiylarning Pokistondagi tarixiy-madaniy merosini asrash va kelajak avlodlarga yetkazishga hukumat darajasida e’tibor qaratilyapti, – dedi Farah Naz Akbar. – Biz O‘zbekiston bilan tarixiy aloqalarimizni yanada mustahkamlash, ilmiy hamkorlik va madaniy almashinuvlarni qo‘llab-quvvatlashga, buyuk ajdodlarimiz qoldirgan merosni birgalikda o‘rganish va targ‘ib qilishga tayyormiz.
Bobur nomli xalqaro jamoat fondi delegatsiyasi tashrifi davomida Panjob viloyatida joylashgan Boburiylar davriga oid qator tarixiy qadamjolarda o‘rganishlar olib borishi rejalashtirilgan.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi Matbuot xizmati