Bismillahir Rohmanir Rohiym
Qurbon hayiti yaqinlashgani sari ijtimoiy tarmoqlarda qurbonlik qilinadigan hayvonlarni masxara qilish, ustidan kulish, ularni insonlar kabi “gapirtirish”, so‘yilishi oldidan qo‘rquvini hazil qilish kabi turli mazaxni aks ettirgan videolar ko‘payadi.
Dinimizda qurbonlik qilinadigan hayvonlarni masxara qilish “shar’an harom va gunoh amal” sanaladi. Buning bir nechta asosiy sabablari bor:
1. Jonliqlarni mazax qilish – Allohning shiorlarini ulug‘lashga zid amal.
Qurbonlik – bu shunchaki jonliqni so‘yish emas, balki Alloh taologa yaqinlashtiradigan ulug‘ ibodat va dinning shioridir. Alloh taolo bunday marhamat qiladi: “Kim Allohning nishonlarini ulug‘lasa, bas, albatta, bu, qalblarning taqvosidandir” (Haj surasi, 32-oyat).
Demak, qurbonlik hayvonlari ustidan mazax qilish – qalbdagi taqvoning zaifligidan dalolat beradi.
Boshqa oyatda: “Biz tuyalarni sizlar uchun Allohning shiorlaridan qildik...” deyiladi (Haj surasi, 36-oyat).
Imom Qurtubiy rahimahulloh va boshqa bir qancha mufassirlar “Oyatdagi “shior” so‘zi – insonni Alloh taologa yaqinlashtiradigan ibodatni anglatadi” deydilar.
Demak, qurbonlikka atalgan jonliqni masxara qilish – bevosita Alloh buyurgan ibodatni masxara qilish, Allohning shiorlarini pastga urish bilan barobardir.
2. Ibodat bilan hazillashishning xatari
Diniy amallar, xususan qurbon hayiti kabi muqaddas kunlarda bajariladigan qurbonlik ibodati hazil-mazax mavzusi bo‘lmasligi kerak. Agar inson qurbonlikni yoki shariatning biror amalini qasddan kamsitib, masxara qilsa, bu uning iymoniga putur yetkazadi. Hatto “shunchaki hazil” deb qilinayotgan bo‘lsa ham, bu ish gunoh va ibodat hisoblangan amalga nisbatan hurmatsizlik hisoblanadi.
Alloh taolo bunday marhamat qiladi: «Agar ulardan so‘rasang, albatta: “Biz faqat o‘zimizcha gap qilib o‘ynayotgan edik, xolos”, deyishadi. Sen: “Allohni va Uning oyatlarini istehzo qilayotgan edingizmi?” deb ayt» (Tavba surasi, 65-oyat).
Ulamolar bu oyatni ibodatlar, jumladan qurbonlik ustidan kuluvchilarga ham taalluqli deganlar.
Xulosa qilib aytganda, qurbonlik – Alloh taolo buyurgan ibodat. Uni “mem” yoki “prikol”ga aylantirishdan ehtiyot bo‘ling. Buning uchun:
1. Bunday rasm va videolarga “layk” bosmang va ularni tarqatmang.
2. Bunday kontent tayyorlayotganlarni ogohlantiring.
3. Qurbonlik bu – Alloh buyurgan va Uning roziligi uchun qilinadigan ibodat ekanini unutmang.
Davron NURMUHAMMAD
Iymon 
Namoz 
Ro'za 
Zakot 
Haj 
Qur'on 
Islom saboqlari 
Aloqa 
