Sayt test holatida ishlamoqda!
28 Oktabr, 2026   |   17 Jumadul avval, 1448

Toshkent shahri
Tong
05:30
Quyosh
06:49
Peshin
12:12
Asr
15:42
Shom
17:27
Xufton
18:41
Bismillah
28 Oktabr, 2026, 17 Jumadul avval, 1448
Maqolalar

Hayitlik

25.03.2025   19650   2 min.
Hayitlik

Hayitda ota o‘g‘liga oyoq kiyim olib berish uchun bozorga olib bordi. Do‘konda o‘g‘li bir oyoq kiyim yoqqanday bo‘ldi. Shu payt do‘kon yonidan bir bola narsa sotib o‘tib qoldi. U do‘konga mo‘ralab, sotayotgan yeguligidan olishga chorlarkan, otasi oyoq kiyim olib berayotgan bolaga havaslanib qarab qoldi. Ota o‘g‘lining e’tibori tengdoshiga tushganini ko‘rdi. O‘g‘li uning eskirib ketgan kiyim-boshiga qarab, achinganini sezdi. Boyagina o‘ziga yoqqan oyoq kiyimni kiyib, shodlangan chehrasi mayuslashdi.

Ota o‘g‘lidan: “U bolani ham xursand qilmoqchimisan?”, deb so‘radi. O‘g‘lining yuz-ko‘zlari quvonchdan porladi: “Otajon! Unga ham shu oyoq kiyimdan olib berasizmi?” deya otasini quchoqlab minnatdorlik bildirdi. Ota narsa sotib yurgan bolani chaqirdi. O‘g‘liga olib bergan oyoq kiyimdan unga ham olib, kiydirdi. Bola oldiniga ishonqiramadi.

So‘ng xursand bo‘lganidan yig‘lab yubordi. Bu saxovatli amakiga rahmat aytib, qo‘lini o‘pmoqchi bo‘ldi. Amaki esa uning boshini silab: “Hayit muborak bo‘lsin, bolam!” dedi. “Sizga ham bayram muborak bo‘lsin, pullaringiz bundan ham ko‘paysin!” deya tezda javob qaytardi bola. Ota zimdan o‘g‘liga qaradi. Uning xursandligini ko‘rib, Alloh taologa shunday salim qalbli farzand bergani uchun shukronalar aytdi. O‘ylab qarasa, u o‘g‘liga hayitlik uchun bir oyoq kiyim olib beribdi. O‘g‘li esa unga bebaho narsalar – yaxshilik qilishning huzuri va shukronalik tuyg‘usini hadya qilibdi.

Haqiqiy hayitlikni Alloh taolo uchovlariga ham ato etibdi.
 

Yaxshilik qilish bandani jannatga olib borishi Qur’oni karim va hadisi shariflarda juda ko‘p aytilgan. Rasululloh sollallohu alayhi va sallam: “Sizlardan birortangiz o‘zi yaxshi ko‘rgan narsasini birodariga ravo ko‘rmaguncha mo‘min bo‘la olmaydi”, deganlar. 

Akbarshoh Rasulov

Boshqa maqolalar
Maqolalar

QABRISTONDA QUR’ON TILOVAT QILISH MUMKIN EMASMI?

27.10.2026   7578   1 min.
QABRISTONDA QUR’ON TILOVAT QILISH MUMKIN EMASMI?

Da’vo: Qabristonda Qur’on tilovat qilish bid’at.

Raddiya: Imom Qurtubiy rahimahulloh aytadi: “Ba’zi ulamolar qabr oldida Qur’oni karimni qiroat qilishga ikki novda hadisini dalil keltiradi va qabrlarga novda ekish hamda Qur’on tilovatining foydasi borligini ta’kidlashadi. Ekilgan novda azobni yengillatganidan keyin qandoq qilib mo‘min kishining Qur’on tilovat qilishi foyda bermasin? Shuning uchun, ulamolar qabr ziyoratini mustahab, tilovat esa ziyoratchidan mayyitga tuhfadir, deyishgan”.

Imom Navaviy rahimahulloh “Sahihi Muslim”ning sharhida: “Ulamolar qabr oldida Qur’on tilovat qilishni mana shu hadisga asosan mustahabdir, deyishgan. Qabristonga ekilgan daraxt novdasining tasbeh aytishi bilan azob yengillashgach, Qur’on tilovati bilan azobning yengillashishi yanada a’loroqdir”, degan.

Imom Sha’biy aytgan: “Ansoriylar mayyit huzurida “Baqara” surasini o‘qishar edi”. Imom Xallol: “Ansoriylar biror kishi vafot etsa, uning qabriga navbat bilan qatnab, u yerda Qur’on o‘qishar edi”, degan.

Ibrohim Naxa’iy aytadi: “Qabrlar oldida Qur’on qiroat qilishning aslo zarari yo‘q”.

Za’faroniy bunday deydi: “Shofe’iydan qabrlar oldida qiroat qilish xususida so‘raganimda, u zot zarari yo‘q dedi”.

“Fatavoi Hindiya”da: “Mayyit dafn etilgach, qabr oldida bir jonliq so‘yib, go‘shtini taqsimlab bo‘lguncha miqdorda tilovat qilib, mayyit haqqiga duo qilish mustahabdir” deyilgan.

Imom Navaviyning “al-Azkor” kitobida keltiriladi: “Mayyitni dafn qilib bo‘lingach, bir jonliq so‘yib, taqsimlangunicha qabr boshida o‘tirish mustahab amaldir. O‘tirganlar Qur’on tilovati, mayyitga duo, va’z, xayr ahlining hikoyalari va solihlarning suhbatlari bilan mashg‘ul bo‘lishadi. Imom Shofe’iy va u zotning izdoshlari Qur’ondan ba’zi suralari o‘qiladi. Bordi-yu, Qur’onning barchasi xatm qilinsa, yanada yaxshiroq bo‘ladi”, deyishgan”.

 

 

O‘tkirbek Sobirov

O‘zbekiston musulmonlari idorasi bo‘lim boshlig‘i,

Toshkent islom instituti o‘qituvchisi

QABRISTONDA QUR’ON TILOVAT QILISH MUMKIN EMASMI? QABRISTONDA QUR’ON TILOVAT QILISH MUMKIN EMASMI?
MAQOLA