2026 yil 3 fevral kuni Hiro madaniy tumanidagi Qur’on muzeyida 312 x 220 sm o‘lchamdagi va 700 sahifadan iborat dunyodagi eng katta Qur’oni Karim namoyish etildi. Muzeydagi ushbu Qur’on dunyodagi eng katta mus'haf sifatida Ginnesning rekordlar kitobi sertifikatini qo‘lga kiritdi.
Ushbu Qur’on hijriy 10 asr, milodiy 16 asrga oid tarixiy qo‘lyozmaning kattalashtirilgan nusxasi bo‘lib, uning asl o‘lchami 45 x 30 sm edi. Uning suralari suls xatida, Fotiha surasi esa nasx yozuvida yozilgan bo‘lib, o‘sha davrdagi xattotlikning puxta tanlanganligini va ushbu sohaning nafosatini aks ettiruvchi o‘ziga xos mus'hafdir.
Mus'haf arab xattotligi, zarhallash va muqovalashning noyob namunasi bo‘lib, unda islom san’atining jozibasi nafis naqshlar, gulli va sarlavha sahifalari hamda mus'hafning nomi bitilgan sahifalaridagi quyoshsimon shakllar orqali namoyon bo‘ladi. Bu esa o‘sha davrda hukm surgan badiiy ijodkorlikning yuksak darajasini ifodalaydi.
Qayd etilishicha, ushbu mus'haf hijriy 1300 yil, milodiy 1883 yilda vaqf qilingan bo‘lib, uning asl nusxasi bugungi kunda Qirol Abdulaziz nomidagi vaqf qilingan asarlar akademiyasida saqlanmoqda.
Namoyish etilgan ushbu mus'haf musulmonlarning Allohning Kalomiga va islom san’ati durdonalariga bo‘lgan e’tiborining tarixiy shohididir.
Islom.uz
«Islom sivilizatsiyasi: yangi nigoh — yangi kashfiyotlar» Xalqaro mediaforumi ishtirokchilari 27 avgust kuni Samarqandga yo‘l oladi. Ular yangidan bunyod etilgan Imom Buxoriy yodgorlik majmuasi, Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi hamda Imom Buxoriy nomidagi Innovatsion muzey bilan tanishadi. Kunning ikkinchi yarmida esa ishtirokchilar uchun shaharning tarixiy-madaniy meros obyektlari, jumladan, YUNЕSKOning Jahon merosi ro‘yxatiga kiritilgan yodgorliklar bo‘ylab maxsus dastur tashkil etiladi, xabar bermoqda iccu.uz.
Yodgorlik majmuasi Samarqand viloyati Payariq tumanida, buyuk muhaddis va ilohiyotshunos Muhammad al-Buxoriyning (810–870) dafn etilgan joyida joylashgan. U «Sahihi Buxoriy» to‘plami muallifi bo‘lib, mazkur asar sunniy islomdagi eng mo‘tabar hadis to‘plamlaridan biri hisoblanadi.
Keng ko‘lamli rekonstruksiyadan so‘ng majmua 2026 yil bahorida ziyoratchilar uchun qayta ochildi. Uning umumiy hududi 45 gektarni tashkil etadi. Bu yerda 10 ming kishilik masjid, ma’muriy va xizmat ko‘rsatish binolari, 154 ustunli ayvon, 14 ta moviy gumbaz va balandligi 75 metr bo‘lgan to‘rtta minora barpo etilgan. Rekonstruksiyadan so‘ng majmuaning kunlik qabul qilish quvvati 12 ming nafardan 65 ming nafargacha oshdi.
Majmuaning markaziy qismlaridan biri — to‘qqizta pavilondan iborat yangi Imom Buxoriy Innovatsion muzeyidir. Ekspozitsiya allomaning hayoti, hadisshunoslik tarixi va uning ilmiy merosiga bag‘ishlangan. Shuningdek, muzeyda Qur’onda zikr etilgan payg‘ambarlar, Payg‘ambarimiz Muhammad sollallohu alayhi vasallamning Makka va Madinadagi hayoti hamda yozma hadis to‘plamlarining shakllanish tarixi haqida ma’lumotlar berilgan.
Majmua yaqinida Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi ham faoliyat yuritadi. Markaz islom ilmiy va qo‘lyozma merosini, jumladan, Markaziy Osiyoning o‘rta asr olimlari asarlarini o‘rganish, ilmiy tadqiqotlar va tarjimalar tayyorlash, shuningdek, xalqaro ilmiy almashinuvni rivojlantirish bilan shug‘ullanadi.
Majmuaga tashrifdan so‘ng forum ishtirokchilari tarixiy Samarqand bilan tanishadi. Shaharning asosiy me’moriy yodgorliklari qatoriga Registon, Bibixonim masjidi, Shohi Zinda majmuasi va Go‘ri Amir maqbarasi kiradi. YUNЕSKO ushbu to‘rt obyektni 2001 yilda «Samarqand — madaniyatlar chorrahasi» nomi bilan Jahon merosi ro‘yxatiga kiritilgan tarixiy shaharning asosiy yodgorliklari sifatida e’tirof etadi.
Samarqand bosqichi 24–28 avgust kunlari Toshkent va Samarqand shaharlarida bo‘lib o‘tadigan «Islom sivilizatsiyasi: yangi nigoh — yangi kashfiyotlar» Xalqaro mediaforumi dasturining bir qismi bo‘ladi.
Press-slujba Upravleniya musulman Uzbekistana